|
ÖZET: Başvuru, İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından uygulanan trafik idari para cezalarının zamanaşımına uğradığına dair bir talep üzerine yapılmıştır. Başvuran, söz konusu cezaların zamanaşımına girmesi nedeniyle aracının trafik kaydına konulan haciz şerhinin kaldırılmasını istemiştir. Ancak, idare bu talebi reddetmiştir. Başvuran, idarenin ilanen tebliğ işleminin zamanaşımını kestiği yönündeki açıklamasının hukuka aykırı olduğunu ve cezaların tebliğ edilmeden önce zamanaşımına uğradığını savunmuştur.
Başvuran, ayrıca idari para cezalarının tebliğ edilmesi sonrası vergi dairelerine gönderilmesi gerektiğini, bu nedenle ek bir ödeme emri düzenlenmesinin gereksiz olduğunu belirtmiştir. İlgili mevzuat çerçevesinde, zamanaşımına uğramış olan borçların terkin edilmesi gerektiğini ifade eden başvuran, bu durumun göz önünde bulundurulmadan yapılan red kararının hukuka aykırı olduğunu vurgulamıştır. Kamu Denetçisi, başvuranın iddialarını ve idarenin açıklamalarını değerlendirerek, başvurunun reddi yönünde bir öneri sunmuştur. Sonuç olarak, başvurunun reddine ve kararın ilgili taraflara tebliğine karar verilmiştir. |
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU (OMBUDSMANLIK)
SAYI : 2020/89429-S.20.97919
BAŞVURU NO : 2020/88189
KARAR TARİHİ : 11/12/2020
RET KARARI
BAŞVURUYA KONU İDARE : İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI (Re’sen)
BAŞVURUNUN KONUSU : Trafik idari para cezalarının zamanaşımına uğramış olduğu tespitinin yapılarak kurum kayıtlarından terkin edilmesi ve ilgili hacizlerin ortadan kaldırılması talepleri hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ : 11/07/2020
I. BAŞVURANIN İDDİA VE TALEPLERİ
1. Şikayetçi tarafından Kurumumuza verilen dilekçede özetle; şikayet edilen idarenin (Nakil Vasıtaları Vergi Dairesi Müdürlüğü) işlemleri ile zamanaşımına uğrayan trafik idari para cezaları dayanak alınarak aracının trafik tescil kaydına haciz şerhi işlendiğini ve haczin derdest olduğunu, idari para cezalarının zamanaşımına uğraması gerekçesiyle borcun terkin edilerek uygulanan haczin de ortadan kaldırılması için yapmış olduğu başvurunun idare tarafından ret edildiğini, oysaki idari para cezalarının ilgili mevzuat hükümleri gereğince zamanaşımına uğradığını ve terkin edilmesi gerektiğini,
1.1. Başvurusuna yazılı cevap veren idarenin, ilanen tebliğ işleminin zamanaşımını kestiğini ifade ettiğini, ilanen tebliğ tarihi itibariyle zamanaşımı kesilmediği gibi aslen idare kayıtlarında adresinin belli olduğunu ve posta yoluyla tebligat yapılması gerekirken ilanen tebliğ yapılmış olmasının da mevzuata aykırı olduğunu,
1.2. Ayrıca idari para cezalarının, düzenleyen idare tarafından ilgili kişiye tebliğ edilip kesinleştikten sonra vergi dairesi müdürlüklerine gönderildiğinden idari para cezaları için vergi dairesi müdürlüklerince ayrıca ödeme emri düzenlenmesinin gerekmemekte olduğunu, bu hususun idari para cezaları yönünden zamanaşımını kesebilecek nedenlerden de olmadığını,
1.3. Zamanaşımına uğramış olan idari para cezaları borç miktarlarının ve ilgili hacizlerin terkin edilerek ortadan kaldırılması gerekirken talebinin ret edilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu iddia ve ifade ederek,
1.4. Trafik idari para cezalarının zamanaşımına uğramış olduğu tespitinin yapılarak kurum kayıtlarından terkin edilmesi ve ilgili hacizlerin ortadan kaldırılması talebinde bulunmaktadır.
şekilde veya yasaklanmış yerlerde park etmiş araçlara veya trafik kural ve yasaklarına aykırı davranışları belirlenmiş bulunan, karayolları ağırlık kontrol mahallerinde işaret, ışık, ses veya görevlilerin ikazına rağmen tartı sistemine girmeden seyrine devam eden ve sürücüsü tespit edilemeyen araçlara tescil plakalarına göre ceza veya suç tutanağı düzenlenir. Para cezasının ödenmesi gerektiği hallerde trafik kaydında araç sahibi olarak görülen kişiye cezayı ödemesi için posta yoluyla tebligat yapılır, bu şekilde tebliğ edilemeyen tutanaklar ilgili tahsil dairesinin ilân asmaya mahsus yerinde liste halinde ilân edilir, ilân tarihini takip eden otuzuncu gün tebligat yapılmış sayılır ve bu cezalar 114 ve 115 inci maddelerde belirtilen şekilde takip ve tahsil olunur.”
7. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun “Tebliğin ilanla yapılacağı haller” başlıklı 103 üncü
maddesinde; “Aşağıda yazılı hallerde tebliğ ilan yoluyla yapılır:
1. Muhatabın bu Kanunun 101 inci maddesi kapsamında bilinen adresi yoksa, 2. Bu Kanunun 101 inci maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (2) numaralı bentlerinde sayılan bilinen adreste tebliğ yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde kayıtlı bir adresi bulunmazsa, 3. Yabancı memleketlerde bulunanlara tebliğ yapılmasına imkân bulunmazsa, 4. Başkaca nedenlerden dolayı tebliğ yapılmasına imkân bulunmazsa”
8. 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un;
8.1. “Tahsil zamanaşımı” başlıklı 102 nci maddesi; “ Amme alacağı, vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmezse zamanaşımına uğrar. Para cezalarına ait hususi kanunlarındaki zamanaşımı hükümleri mahfuzdur.
Zamanaşımından sonra mükellefin rızaen yapacağı ödemeler kabul olunur.”
8.2. “Zamanaşımının kesilmesi” başlıklı 103 üncü maddesi; “ Aşağıdaki hallerde tahsil zamanaşımı kesilir: 1. Ödeme, 2. Haciz tatbiki, 3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat, 4. Ödeme emri tebliği, 5. Mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi, 6. Yukardaki 5 sırada gösterilen muamelelerden her hangi birinin kefile veya yabancı şahıs ve kurumlar mümessillerine tatbiki veya bunlar tarafından yapılması, 7. İhtilaflı amme alacaklarında kaza mercilerince bozma kararı verilmesi, 8. Amme alacağının teminata bağlanması, 9. Kaza mercilerince icranın tehirine karar verilmesi, 10. İki amme idaresi arasında mevcut bir borç için alacaklı amme idaresi tarafından borçlu amme idaresine borcun ödenmesi için yazı ile müracaat edilmesi. 11. (Ek: 25/12/2003-5035/5 md.)
Amme alacağının özel kanunlara göre ödenmek üzere müracaatta bulunulması ve/veya ödeme planına bağlanması. Kesilmenin rasladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımının bir bozma karariyle kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcı yeni vade gününün rasladığı; amme alacağının teminata bağlanması veya icranın kaza mercilerince durdurulması hallerinde zamanaşımı başlangıcı teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rasladığı; takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günüdür. ” hüküm ve açıklamalara yer verilmiştir.
IV. KAMU DENETÇİSİ Av. HÜSEYİN YÜRÜK’ÜN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE
ÖNERİSİ
9. Kamu Denetçisi tarafından, şikayetçinin iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; başvuru konusuna ilişkin “Ret
Karar Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.
açma süresinden kalan süre kaldığı yerden işlemeye devam edecek olup, İstanbul Vergi
Mahkemesine yargı yolu açıktır.
VII. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçeler ve dosya kapsamına göre; BAŞVURUNUN REDDİNE,
Kararın BAŞVURANA ve İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI’NA tebliğine,
Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.
e-imzalıdır
Şeref MALKOÇ
Kamu Başdenetçisi