2013 yılı Sayıştay Denetim Raporları

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin “103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı” başlıklı 58’inci maddesinde:

“Bu hesap, kurumun bankadan çekle veya gönderme emri ile yaptıracakları ödeme ve göndermelerin izlenmesi için kullanılır.” Aynı Yönetmeliğin 59’uncu maddesinde:

“(1) Kurumun hesabının bulunduğu bankalardan yaptırılacak ödemeler için bu bankaların kendi çekleri düzenlenir. Çekin tamamı doldurulduktan sonra dipkoçanı, çeki alana imza ettirilerek ikinci parçası ilgiliye verilir.

(3) Kurumca tahakkuk ettirilerek banka hesabından ilgililerin banka hesaplarına gönderilecek olan tutarlar ile bankalarda açtırılan krediler için gönderme emri düzenlenir. Gönderme emrinde, açtırılacak kredinin veya gönderilecek paranın ne şekilde ve ne gibi belge karşılığında ödeneceği açıklanır.

(5) Kurumun yurtdışı ödemelerinde “döviz gönderme emri” kullanılır.” “Hesabın işleyişi” başlıklı 60’ıncı maddesinde:

“Verilen çekler ve gönderme emirleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir.

 Alacak

-Bankadan yaptırılacak ödeme veya göndermeler için düzenlenen çek veya gönderme emri tutarları bu hesaba alacak, ilgili hesap veya hesaplara borç kaydedilir.

-Kasa ihtiyacı için veznedar adına düzenlenen çek tutarları bu hesaba alacak, 108-Diğer Hazır Değerler Hesabına borç kaydedilir.

Borç

Düzenlenen çek ve gönderme emirlerinden, muhasebe birimlerine gönderilen banka hesap özet cetvelleriyle, bankaca hak sahiplerine ödendiği veya ilgili yerlere gönderildiği bildirilen paralar bu hesaba borç, 102-Banka Hesabına alacak kaydedilir.” Hükümleri yer almaktadır.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, Kurumun bankadan yapacağı ödeme ve göndermeler için çek veya gönderme emri düzenlenmesi, dolayısıyla da 102 Banka Hesabının alacak tutarı ile 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabının borç tutarının birbirine eşit olması ve 103 kodlu hesabın borç tarafına düzenlenen çek ve gönderme emri karşılığı olarak bankaca yapılan ödemelerin kaydedilmesi gerekmektedir. Bununla birlikte bankalar arası VadeliVadesiz TL Hesapları arasındaki göndermelere ilişkin olarak da103 hesabının kullanılması zorunludur.

Oysa Aydın Belediyesine ait 2013 yılı mizanının incelenmesi sonucunda, Bankadan yapılan ödemeleri gösteren 102 Banka Hesabının Alacak tutarı 395.777.885,36 TL, yapılan bu ödemeler için verilen talimatı gösteren 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabının borç tutarı 395.736.994,17 TL olduğu dolayısıyla eşit olması gereken bu iki hesap arasında 40.891,19 TL’lik tutarsızlık oluştuğu tespit edilmiştir

 Kamu idaresi cevabında: Hesap uyumsuzluklarında bankalar arası aktarmalarda düzeltme kaydı olarak 102 (1) B – 102(2) A çalıştığı, 17 Aralık 2013 muhasebe yetkilileri arası devir işlemlerinde banka extraları ile mizan arası uygunsuzlukların da 102 Banka Hesabı (B) – 397 Sayım Fazlalıkları ve 140 (B) – 102 (A) alacak çalıştırılarak giderilmiş olduğu ve incelemeler sonrası gerek 397 gerekse 140 hesaplarının kapatıldığı ifade edilmiştir.

 Sonuç olarak: Her ne kadar İdare tarafından hesaplar arasındaki uyumsuzluğun giderildiği belirtilmişse de bu düzeltmelere ilişkin olarak harhangi bir düzeltme kaydı veya kanıtlayıcı belge tarafımıza sunulmamıştır.

 


ÖZET: 2013 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Aydın Belediyesi’nin 102 Banka Hesabı ile 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı arasında 40.891,19 TL’lik bir tutarsızlık tespit edilmiştir. İlgili mevzuat gereği, bu hesapların alacak ve borç tutarlarının eşit olması gerektiği belirtilmektedir. Kamu idaresi, hesap uyumsuzluklarının düzeltildiğini savunsa da, bu düzeltmelere dair herhangi bir kanıt veya belge sunulmamıştır.