BULGU: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/a Maddesine Göre Yapılan Muhtelif Alımlarda Mevzuata Riayet Edilmemesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi

Yapılan tedarikle alakalı tek kaynak olma hususiyetine sahip olmayan gerçek veyahut tüzel satıcılardan (şahıslardan), 4734 sayılı Kanun’un 22/a maddesine binaen alım yapıldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesine istinaden hazırlanmış olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İhtiyacın gerçek veya tüzel tek kişiden temini” başlıklı 22.2’nci maddesinde (11.07.2023 tarih ve 32245 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 22’nci maddesi yürürlükten kaldırılmış olup bu değişiklik Tebliğ’i 01.02.2024 tarihinden itibaren mer’i olacaktır.); idarelerin, 4734 sayılı Kanunun 22’nci maddesinin (a) bendine binaen yapacakları mal ve hizmet alımlarında, Tek Kaynaktan Temin Edilen Mallara/Hizmetlere İlişkin Formu kullanarak ihtiyacın hangi sebeple sadece gerçek veya tüzel tek kişi tarafından karşılanabileceğini detaylı olarak yazacağı, fiyat araştırması yapacağı, ihtiyaç mevzu malın veya hizmetin mahiyetlerini tarif edeceği ve bu hususlara dair bütün vesaiki standart forma ekleyecekleri ifade edilmiş olup ayrıca, bir taahhüt kapsamında; taahhüt mevzu sözleşme veya şartnamede yer alan hükümler sebebiyle belli bir marka veya modelli malın alınmasının zaruri olduğu hallerde, 4734 sayılı Kanunun 22’nci maddesinin (a) bendine göre alım yapılabileceği de belirtilmiştir.
İdarenin cari yıl içinde gerçekleştirdiği bazı binek vasıta tamirat, tadilat ve bakım tedarikleri; ihtiyaçla alakalı tek kaynak olmayan gerçek veyahut tüzel şahıslardan mezkûr Kanun’un 22/a maddesi kapsamında yapılmıştır. Anılan Kanun’un 22/a maddesi kapsamında tedarik yapılması şartını sağlamayan bu alımlarda hem amme kaynakları etkili, iktisadi ve verimli kullanılmamış hem de mevzuata aykırı işlem yapılmıştır.
Kamu idaresi tarafından bulguya iştirak edilmiş olup bundan sonra, mevzubahis hususta daha dikkatli olunacağı ifade edilmiştir.
İhtiyaçla alakalı gerçek veya tüzel bir şahsın tek kaynak olmadığı vaziyetlerde, bu ihtiyaçların 4734 sayılı Kanunda yer alan 22/d veyahut diğer ihale usulleri kullanılarak tedarik edilmesi gerekmektedir.


ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İl Özel İdaresi’nin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/a maddesine aykırı olarak, tek kaynak olma niteliği taşımayan satıcılardan alım yaptığı tespit edilmiştir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkili ve verimli kullanılmadığını göstermektedir. İdare, gelecekte bu konuda daha dikkatli olacağını belirtmiş ve ihtiyaçların, 22/d veya diğer ihale usulleriyle tedarik edilmesi gerektiği vurgulanmıştır.