|
ÖZET: 696 sayılı KHK çerçevesinde belediye şirketlerinde işçi statüsünde istihdam edilen personelin kıdem tazminatı karşılığı ayrılmadığı tespit edilmiştir. 4857 sayılı İş Kanunu ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu gereğince, bu işçilerin kıdem tazminatlarının kamu kurumları tarafından ödenmesi zorunludur. Örneğin, Yakutiye Belediyesi, 696 sayılı KHK kapsamında çalışan işçilerin kıdem tazminatlarını ödemektedir. Ancak yapılan denetimlerde, 405 personel için kıdem tazminatı karşılığı ayrılmadığı ve ödemelerin doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne göre, muhtemel riskler için karşılık ayrılması gerekmektedir. Bu yönetmelik, koşullu yükümlülüklerden doğan tutarların tahmin edilerek karşılık ayrılmasını ve faaliyet sonuçları tablosuna yansıtılmasını öngörmektedir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği de kıdem tazminatı karşılıklarının izlenmesi için belirli hesapların kullanılmasını şart koşmaktadır. Yapılan incelemede, 696 sayılı KHK kapsamında çalışan personel için hesaplanan kıdem tazminatı tutarının 26.498.450,32 TL olduğu belirlenmiştir. Ancak bu tutar, 2022 yılı mali tablolarında eksik görünmektedir. 2023 yılı içerisinde, 696 sayılı KHK kapsamında çalışan personelin kıdem tazminatı karşılıkları hesaplanarak ilgili hesap kodlarına kaydedilmiştir. Ancak bu düzeltme, 2022 yılı mali tablolarındaki hatalı durumu düzeltmemektedir. |
BULGU: 696 sayılı KHK Kapsamında Belediye Şirketinde İşçi Statüsünde Çalıştırılan Personel İçin Kıdem Tazminatı Karşılığı Ayrılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
696 sayılı KHK ile belediye şirketinde işçi statüsüne geçirilen ve doğrudan hizmet alım sözleşmesi çerçevesinde istihdam edilen işçiler için kıdem tazminatı karşılığı ayrılmamıştır.
4857 sayılı İş Kanunu ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu uyarınca, personel hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatlarının ilgili kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödenmesi gerekmektedir. Nitekim Yakutiye Belediyesinde 696 sayılı KHK kapsamında doğrudan personel hizmet alım sözleşmesi çerçevesinde çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları Kurum tarafından ödenmektedir.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Temel kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinin 1’inci fıkrasının (c) bendine göre, ihtiyatlılık kavramı gereği, muhasebe uygulamasında muhtemel risklere ve olaylara karşı bu Yönetmelik’te belirtilen durumlarda karşılık ayrılması gerekmektedir.
Aynı Yönetmelik’in “Faaliyet sonuçları tablosu ilkeleri” başlıklı 6’ncı maddesinin 1’inci fıkrasının (d) bendinde, koşullu yükümlülüklerden kaynaklanan ve kamu idarelerinden kaynakların çıkışına neden olabileceği güvenilir bir biçimde tahmin edilen tutarlar için karşılık ayrılacağı ve faaliyet sonuçları tablosuna yansıtılacağı hüküm altına alınmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 330’uncu maddesinde, 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı’nın belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı; 331’inci maddesinde, hesaplanan kıdem tazminatı karşılık tutarlarının 472 numaralı hesaba alacak, 630 Giderler Hesabı’na borç kaydedileceği belirtilmektedir.
Yapılan incelemede 696 sayılı KHK kapsamında işçi statüsünde çalıştırılan 405 personel için kıdem tazminatı karşılığı ayrılmadığı, söz konusu personel için ödenen kıdem tazminatlarının doğrudan giderleştirildiği görülmüştür. Alınan bilgilere göre şirket personeli için hesaplanan kıdem tazminattı tutarı ise 26.498.450,32 TL’dir.
Buna göre mali tablolarda 372 ve 472 Kıdem Tazminatı Karşılıkları Hesapları toplam 26.498.450,32 TL eksik görünmektedir.
696 sayılı KHK kapsamında çalışan personelin kıdem tazminatı karşılıkları hesaplanarak 2023 yılı içinde ilgili hesap kodlarına kaydedilmiştir. Ancak bu durum ileriye dönük bir düzeltme olması nedeniyle düzeltme kaydının 2022 yılı mali tablolarındaki hatalı görünüme bir etkisi bulunmamaktadır.