| 2019 yılı Sayıştay Denetim Raporları |
|
Belko Limited Şirketinin muhasebe kayıtlarının incelenmesi neticesinde, “102 Bankalar” hesabından yapılan ödemelerde aracı hesap olarak “103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri” hesabının kullanılmadığı tespit edilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Defter tutma yükümlülüğü” başlıklı 64’üncü maddesinde, her tacirin, ticari defterlerini işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutmak ve bu amaçla defterlerinde, ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorunda olduğu; böylece işletme faaliyetlerinin oluşumu ve gelişmesinin bu defterlerden izlenebileceği belirtilmiştir. Ancak, Kanun’un defter tutma, envanter, mali tabloların düzenlenmesi, saklama ve ibraz hükümlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu (VUK) ile diğer vergi kanunlarının aynı hususları düzenleyen hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmeyeceği de hüküm altına alınmıştır. 26.12.1992 tarih ve 21447 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nin “Tekdüzen Hesap Çerçevesi, Hesap Planı ve Hesap Planı Açıklamaları” başlıklı (c) bendinde, işletmelerin üçüncü kişilere çekle veya ödeme emri ile yapacağı ödemelerin 103 nolu hesapta izleneceği belirtilmiştir. Her ne kadar, Şirket tarafından aynı gün ödeme işlemi gerçekleştirildiği için “103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabının” kullanılmadığı belirtilmişse de, 1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği uyarınca, Şirkete ait banka hesaplarından herhangi bir para çıkışının yapılabilmesi için çek veya gönderme emri düzenlenmesi, düzenlenen çek ve gönderme emirlerinin banka tarafından tahsil edildiği anlaşıldığında ise 102-Banka Hesabına alacak, 103 Verilen Çekler Hesabına borç kaydı yapılması gerekmektedir. |
| ÖZET: 2019 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Belko Limited Şirketi’nin muhasebe kayıtlarında “102 Bankalar” hesabından yapılan ödemelerde “103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri” hesabının kullanılmadığını ortaya koymuştur. Türk Ticaret Kanunu’nun 64. maddesi, tacirlerin ticari defterlerini işletmenin mali durumu hakkında bilgi verecek şekilde tutmalarını zorunlu kılmakta, ayrıca 1 Seri No’lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği, üçüncü kişilere yapılan ödemelerin “103” hesabında izlenmesi gerektiğini belirtmektedir. Şirket, aynı gün ödeme yapıldığını öne sürse de, ilgili tebliğ gereği gerekli kayıtların yapılması gerektiği vurgulanmaktadır. |