|
ÖZET: İhale süreçlerinde alınan nakit teminatların, işin tamamlanmasının ardından ilgili taraflara iade edilmesi veya bütçeye gelir kaydedilmesi gerektiği tespit edilmiştir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 14. maddesi, kesin teminat mektuplarının belirli bir süre içinde talep edilmemesi durumunda hükümsüz hale geleceğini ve bu teminatların bankaya iade edileceğini belirtmektedir. Ayrıca, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 258. maddesi de benzer bir düzenleme ile, süresinde talep edilmeyen nakit teminatların bütçeye gelir kaydedileceğini ifade etmektedir.
Yapılan denetimlerde, 1.083.702,21 TL tutarındaki nakit teminatların iade yazılarının yazılmadığı ve bu nedenle zaman aşımı sürelerinin işletilemediği belirlenmiştir. İdare, bu durum üzerine gerekli bilgi ve belgeleri temin ettikten sonra iade işlemlerine yönelik çalışmaların başlatılacağını bildirmiştir. Sonuç olarak, İdarenin, nakit teminatların iadesine ilişkin yazışmaları yapması ve talep edilmeyen teminatları bütçeye gelir kaydetmesi gerekmektedir. Bu süreçlerin zamanında gerçekleştirilmesi, mali yönetim açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: İhale Kapsamında Alınan Nakit Teminatların İşin Sonunda İlgilisine İadesi veya Bütçeye Gelir Kayıt İşlemlerinin Gerçekleştirilmemesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İhale kapsamında alınan nakit teminatların işin sonunda ilgilisine iadesi veya bütçeye gelir kayıt işlemlerinin gerçekleştirilmediği görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İade edilemeyen teminatlar” başlıklı 14’üncü maddesinde;
“13’üncü maddeye göre mahsup işlemi yapılmasına gerek bulunmayan hallerde; yapım işlerinde kesin hesap ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından, diğer işlerde ise işin kabul tarihinden veya varsa garanti süresinin bitim tarihinden itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve bankasına iade edilir. Teminat mektubu dışındaki teminatlar sürenin bitiminde Hazineye gelir kaydedilir.” hükmü bulunmaktadır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 330-Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabına ilişkin işlemlerin açıklandığı 258’inci maddesindeki düzenleme de benzer şekilde olup idarelerin yazılı bildirimine rağmen süresinde talep edilmeyen nakit teminatların bütçeye gelir kaydedileceği ifade edilmiştir.
Mezkûr mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde, bu kapsamda nakit teminatı bulunan idareler söz konusu 2 yıllık sürenin başladığı andan itibaren öncelikle ilgili yükleniciye nakit teminatın geri iadesine dair uyarı yazısı yazması, buna rağmen nakit teminatın alınmaması halinde yine bu 2 yıllık sürenin bitmesi veya herhalde 10 yıllık genel zamanaşımı süresi geçtikten sonra bütçeye gelir kaydetmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, kabulü yapılan veya garanti süresini dolduran mal alımı/yapım işi/hizmet alımları kapsamında alınan toplam 1.083.702,21 TL tutarındaki nakit teminatların iadesi için İdarece iade yazılarının yazılmadığı, belirtilen nedenle de zaman aşımı sürelerinin işletilemediği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine İdare tarafından; ilgili kişilerden bilgi ve belgelerin temin edilmesinden sonra gerekli çalışmaların başlatılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, İdare tarafından teminatların iadesine ilişkin yazışmaların yapılması ve söz konusu nakit teminatların iadesinin gerçekleştirilmesi, İdarenin yazılı bildirimine rağmen talep edilmeyen nakit teminatların da bütçeye gelir kaydedilmesi gerekmektedir.