|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bazı işletmelerin işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmaksızın faaliyet gösterdiğini ortaya koymuştur. Bu durum, ilgili idarenin işyeri açma izni harcı gelirinde kayba yol açmaktadır. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 81. maddesi, belediye sınırları veya mücavir alanlarda bir iş yerinin açılmasının işyeri açma izni harcına tabi olduğunu belirtmektedir. Ayrıca, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik, bu bölgelerde faaliyet gösterecek işletmelerin ruhsat almasının zorunlu olduğunu vurgulamaktadır. Ancak, bazı meslek grupları, 3572 sayılı Kanun ile ruhsat alma yükümlülüğünden muaf tutulmuştur.
İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı’nın verilerine göre, Kartal ilçesinde faaliyet gösteren 200 iş yerinden 60’ının işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmamaktadır. Bu durum, idarenin işyeri açma izni harcı gelirinde kayba neden olmaktadır. Denetim sonuçları üzerine, idare, ruhsat almaktan muaf olan işletmeler ile ruhsat başvurusunda bulunmayanlar için gerekli işlemleri gerçekleştirmiştir. Ayrıca, işletmelerin ruhsat durumlarının takibi yapılmakta ve işyeri açma izni harcının tahsil edilmesi için gerekli adımlar atılmaktadır. Sonuç olarak, idarenin yetki alanındaki işletmelerin, ruhsat durumlarını göz önünde bulundurarak, işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının takibini etkin bir şekilde sağlaması ve işyeri açma izni harcının zamanında tahsil edilmesi büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Bazı İşletmelerin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı Olmaksızın Faaliyette Bulunması ve Buna Bağlı Olarak İşyeri Açma İzni Harcının Tahsil Edilmemiş Olması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin yetki ve görev sınırları içinde işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmaksızın faaliyette bulunan işletmelerin olduğu ve buna bağlı olarak da İdarenin, işyeri açma izni harcı geliri kaybına uğradığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “İşyeri açma izni harcı” başlıklı 81’inci maddesinde; belediye sınırları veya mücavir alanlar içinde bir iş yerinin açılmasının “İşyeri Açma İzni Harcına” tabi olduğu belirtilmiştir.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik’e göre de, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bu Yönetmelik kapsamında faaliyet gösterecek işletmelerin ilgili belediyeden işyeri açma ve çalışma ruhsatı almış olması gerekmektedir.
Diğer yandan, 3572 sayılı Kanun’daki muafiyet düzenlemesi ile avukatlık büroları, serbest muhasebeci ve mali müşavirlik hizmeti veren iş yerleri, tabipler, noterler, mimar ve mühendisler gibi bazı meslek grupları işyeri açma ve çalışma ruhsatı almaktan muaf tutulmuştur. İlgili kanunlarında da, bu iş yerlerinin faaliyet sahalarına göre bakanlıklar ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından faaliyetleri ile ilgili izin alacakları ve bu izin belgelerinin de işyeri açma ve çalışma ruhsatı niteliğinde olacağı belirtilmiştir.
İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığından alınan verilere göre Kartal ilçesinde faal durumda olan iş yerlerinden, örnek olarak seçilen 200 iş yerinden 60 tanesi için İdare tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmediği; buna bağlı olarak da İdarenin işyeri açma izni harcı geliri kaybına uğradığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine İdare tarafından; İdare tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatı almaktan muaf tutulan işletmeler ile ruhsat alamayan veya başvuru için gelmeyen işletmeler ile ilgili İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik kapsamında gerekli işlemlerin yapıldığı, yapılan çalışmalar sonucunda işletmelerin işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunup bulunmadığının takibinin yapıldığı ve buna bağlı olarak işyeri açma izni harcının tahsil edilmesinin sağlanması için gerekli çalışmaların yapıldığı ifade edilmiştir.
İdarenin yetki ve görev alanındaki işletmelerin, işyeri açma ve çalışma ruhsatından muaf olanları da dikkate alarak, işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının bulunup bulunmadığının takibini sağlaması ve buna bağlı olarak da işyeri açma izni harcının zamanında tahsil edilmesi gerekmektedir.