|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin mali tablolarında, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında henüz tahsil edilmemiş gecikme zamlarının izlenmediği tespit edilmiştir. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 5. maddesi, kamu idarelerinin faaliyetlerinin belirli dönemlerde raporlanması gerektiğini vurgularken, 16. madde ise kamu hesaplarının mali yıl esasına göre tutulması gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 88. maddesi, gelirlerden alacaklar hesabında tahakkuk ettirilen faizlerin doğru bir şekilde kaydedilmesi gerektiğini ifade etmektedir.
Yapılan incelemelerde, idare alacaklarına ilişkin gecikme zamlarının, mükellef bazında günlük olarak hesaplandığı ancak bu hesaplamaların hangi mali yıla ait olduğunun göz önünde bulundurulmadığı anlaşılmıştır. Bu durum, 2022 yılı itibarıyla “Faaliyet Alacakları” hesap grubunun 37.485.004,83 TL daha düşük görünmesine yol açmıştır. Denetim bulguları üzerine, idare, gelirlerin ilgili olduğu mali yıl içinde tahakkuk ettirilmesi ve mali tablolarda izlenmesi için gerekli düzenlemeleri yapacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, hesaplanan gecikme zamlarının, ilgili dönem sonunda gelir hesapları aracılığıyla öz kaynaklar arasında gösterilmesi ve alacak hesabının kapatılması suretiyle tahsil edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: Gecikme Zamlarının İdarenin Mali Tablolarında İzlenmemesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde tatbik olunan ve henüz tahsilatı gerçekleşmemiş gecikme zamlarının ilgili olduğu yılın mali tablolarında izlenmediği tespit edilmiştir.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 5’inci maddesinde; “Dönemsellik” kavramı, kamu idarelerinin faaliyetlerinin, belirli dönemlerde raporlanacağı ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanacağı şeklinde ifade edilmiştir. Yönetmelik’in 16’ncı maddesinde ise, kamu hesaplarının mali yıl esasına göre tutulacağı, kamu gelir ve giderlerinin tahakkuk ettirildikleri mali yılın hesaplarında gösterileceği belirtilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 88’inci maddesinde ise 120- Gelirlerden Alacaklar Hesabında kayıtlı alacaklar için tahakkuk ettirilen faiz tutarlarının bu hesaba borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedileceği ifade edilmiştir.
Buna göre, her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanabilmesi için, gelirlerin ilgili olduğu mali yıl içerisinde tahakkuk ettirilmesi ve mali tablolarda izlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, İdare alacaklarına ilişkin olarak, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde, alacak takip yazılımı aracılığı ile mükellef bazında günlük gecikme zammı hesaplandığı, hesaplanan tutarlar faizin hangi mali yıla ilişkin olduğu dikkate alınmaksızın, ödemenin yapıldığı mali yıl içerisinde tahakkuk ettirildiği anlaşılmıştır. Gecikme zamlarının ilgili olduğu dönemlerde tahakkuk kayıtlarının yapılmaması “Faaliyet Alacakları” hesap grubunun 2022 yılı dönem sonu itibarıyla olması gerekenden 37.485.004,83 TL daha düşük görünmesine neden olmuştur.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından, gelirlerin ilgili olduğu mali yıl içerisinde tahakkuk ettirilmesine ve mali tablolarda izlenmesine yönelik gerekli düzenlemelerin yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, yıllar itibari ile hesaplanan gecikme zammının ilgili olduğu dönem sonunda gelir hesapları aracılığı ile öz kaynaklar arasında gösterilmesi ve bu şekilde alacağa bağlanan gecikme zammı tutarlarının ödeme döneminde ilgili alacak hesabının kapatılması suretiyle tahsil edilmesi gerekmektedir.