|
ÖZET: İndirimli emlak vergisi uygulamalarından faydalanan mükelleflerin, bu indirim şartlarını sürdürüp sürdürmediği konusunda yeterli bir kontrol mekanizmasının bulunmadığı tespit edilmiştir. 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun 8. maddesi, belirli koşulları sağlayan mükelleflere vergi oranlarını sıfıra kadar indirme yetkisi tanımaktadır. Ancak, bu indirimlerden yararlananların durumlarının düzenli olarak denetlenmediği anlaşılmaktadır.
57 seri No.lu Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliği, mükelleflerin beyanlarının doğruluğunun ilgili kurumlar aracılığıyla kontrol edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Bu bağlamda, belediyelerin kimlik bilgilerini İçişleri Bakanlığı’nın sisteminden, tapu kayıtlarını ise Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’nden alması öngörülmektedir. Ancak, yapılan incelemeler, indirimli emlak vergisi alan mükelleflerin beyanlarının sürekliliğinin kontrol edilmediğini ortaya koymuştur. İdare, indirimli emlak vergisi uygulamalarından yararlanan mükelleflerin durumlarının belirli aralıklarla kontrol edileceğini bildirmiştir. Ancak, mevcut denetim süreçlerinin etkinliğinin artırılması gerektiği değerlendirilmektedir. Dolayısıyla, indirim şartlarının devamlılığının sağlanması amacıyla ilgili kurumlarla iş birliği içinde düzenli kontrollerin yapılması önem arz etmektedir. |
BULGU: İndirimli Emlak Vergisi Hükümlerinden Yararlanan Mükelleflerin Takibine Yönelik Kontrol Mekanizmasının Olmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İndirimli emlak vergisi hükümlerinden yararlanan mükelleflerin, söz konusu indirim şartlarını koruduğunun idare tarafından kontrol edilmediği ve bu kontrollerin etkin yapılmasına yönelik bir takip mekanizmasının bulunmadığı görülmüştür.
1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun “Nispet” başlıklı 8’inci maddesinde; Cumhurbaşkanı’nın, kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup onsekiz yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin, gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların, gazilerin, engellilerin, şehitlerin dul ve yetimlerinin Türkiye sınırları içinde brüt 200 metrekareyi geçmeyen tek meskeni olması halinde, bu meskenlerine ait vergi oranlarını sıfıra kadar indirmeye yetkili olduğu belirtilmiştir.
Anılan hükmün verdiği yetkiye dayanılarak muhtelif tarihlerde çıkarılan Bakanlar Kurulu kararları ile 1999-2006 yılları için, 2006/11450 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile de 2007 ve müteakip yıllar için yukarıda bahsedilen durumlarda bina vergisi oranının sıfır olarak uygulanacağı belirlenmiştir.
57 seri No.lu Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliği’nde emlak vergisi işlemlerinde mükellefler tarafından bildirilen hususların teyidinin, mükelleflerden belge istenmeden ilgili kurum ve kuruluşlardan yapılması gerektiği, bu bağlamda belediyelerce, mükelleflere ait kimlik bilgilerinin İçişleri Bakanlığı Kimlik Paylaşım Sistemi, tapu kayıtlarının tapu ve kadastro bilgi sisteminden alınabileceği, mükelleflerin şehit, gazi, dul, yetim ve emekli olduklarına ilişkin bilgilerin ise Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı’ndan elektronik ortamda sağlanacağı belirtilmiş, gerek duyulması halinde bildirimlerin kontrolü amacıyla bildirime konu taşınmazlarda yoklama ve tespit yapılabileceği düzenlenmiştir.
Yapılan incelemede, indirimli emlak vergisinden faydalanan kişilere ilişkin yukarıda yer verilen şartların ilk beyan tarihlerinden itibaren devam edip etmediğinin kontrol edilmediği görülmüştür.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından, indirimli emlak vergisi hükümlerinden yararlanan mükelleflerin söz konusu indirim şartlarının devam edip etmediğinin kontrolünün, ilgili diğer kurumlardan da bilgi alınmak suretiyle, belirli zaman aralıklarında yapılmakta olduğu ve çalışmalara devam edileceği ifade edilmiştir.
İdare tarafından gerekli kontrollerin yapıldığı ve çalışmalara devam edileceği belirtilmiş olsa da Bulguda yer alan hususlar denetim sürecinde yerinde görüldüğünden, kontrol süreçlerinin iyileştirilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.
Sonuç olarak, indirimli emlak vergisi hükümlerinden yararlanan mükelleflerin, söz konusu indirim şartlarının devam edip etmediğinin, ilgili diğer kurumlardan da bilgi alınmak suretiyle, belirli zaman aralıklarında kontrol edilmesi gerekmektedir.