ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin Norm Kadro Cetvelinde yer almayan büro sorumlusunun, koordinatörün ve daire amirinin kadrolarına işçi personel görevlendirilmesine dair önemli bulgular sunmaktadır. Anayasa’nın 128. maddesi ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, kamu hizmetlerinin asli ve sürekli görevlerinin memurlar tarafından yürütülmesi gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 5393 sayılı Belediye Kanunu’na göre belediye teşkilatının norm kadroya uygun olarak yapılandırılması zorunludur.

Denetim sonucunda, belediye ve bağlı kuruluşların norm kadro ilke ve standartlarına dair yönetmelikte belirtilen kadroların dışında, büro sorumlusunun, koordinatörün ve daire amirinin kadrolarının fiilen kullanıldığı ve bu kadrolara işçi olarak çalışan personellerin görevlendirildiği tespit edilmiştir. Yönetmelik, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanımını amaçlamakta ve kadroların yalnızca belirlenen unvan ve sayıda kullanılabileceğini vurgulamaktadır.

Sonuç olarak, ilgili mevzuat çerçevesinde, idarenin yalnızca belirlenen kadroları kullanması ve ihdas edilmeyen kadroların kullanılmaması gerektiği ortaya konulmuştur. İdare, bu bulgular doğrultusunda gerekli düzeltici işlemleri yapacağını belirtmiştir.

BULGU: Norm Kadro Cetvelinde Yer Almayan Büro Sorumlusu/Koordinatör/Daire Amiri Kadrolarına Başkanlık Oluru ile İşçi Personelin Görevlendirilmesi

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdare tarafından başkanlık oluru ile Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik’te yer almayan koordinatör, birim sorumlusu ve daire amiri kadrolarının fiilen kullanıldığı ve bu kadrolara işçi olarak çalışan personellerin görevlendirildiği görülmüştür
Anayasanın 128’inci maddesinde; “Devletin Kamu iktisadi Teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle yürütülür.” denilmektedir. 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’nda da, süreklilik arz eden görevlerin memurlar eliyle yürütüleceği, aynı Kanun’un değişik 33’üncü maddesinde ise kadrosuz memur çalıştırılmayacağı hükümleri yer almaktadır.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediye Teşkilatı” başlıklı 48’inci maddesinde Belediye teşkilâtının, norm kadroya uygun olarak yazı işleri, malî hizmetler, fen işleri ve zabıta birimlerinden oluşacağı, beldenin nüfusu, fizikî ve coğrafî yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel özellikleri ile gelişme potansiyeli dikkate alınarak, norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak gerektiğinde sağlık, itfaiye, imar, insan kaynakları, hukuk işleri ve ihtiyaca göre diğer birimlerin oluşturulabileceği ve bu birimlerin kurulması, kaldırılması veya birleştirilmesinin belediye meclisinin kararıyla olacağı hüküm altına alınmıştır.
Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik’in; “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde, Yönetmelik’in amacının kamu kaynaklarının etkili ve verimli kullanılması, yerel hizmetlerin dengeli dağılımının temin edilmesi, belediyeler tarafından sunulan hizmetlerde kalitenin artırılması, ihtiyaç duyulan nitelik, unvan ve sayıda personel istihdamının sağlanması olduğu;
“Kadroların Tespiti” başlıklı 9’uncu maddesinin birinci fıkrasında, Yönetmelik’e ekli cetvellerde alt gruplar için unvan ve sayı itibarıyla tespit edilenler dışında kadro kullanılamayacağı, hüküm altına alınmıştır.
Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik’e göre belediye teşkilatı hiyerarşik şekilde belediye başkanı, başkan yardımcıları, müdür, şef, memur unvanlarındaki kadrolardan oluşturulmuş olup birim sorumlusu yahut koordinatör adı altında bir kadro ihdas edilmemiştir.
Diğer yandan, Sayıştay 1. Dairesinin 1969/6978 Sayılı ve 3. Dairesinin 1968/229 Sayılı Kararlarında da, kadro konusu olan ve süreklilik arz eden görevlerde yevmiyeli personelin çalıştırılmayacağı hususuna açıklık getirilmiştir.
Yukarıdaki açıklanan mevzuat hükümlerine göre İdarece, mezkûr Yönetmelik’in eki cetvellerde İdare için tespit edilen kadroların kullanılması ve İdareye ihdas edilmeyen kadroların kullanılmaması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, söz konusu Yönetmelik ile İdareye ihdas edilmeyen büro sorumlusu, koordinatör ve daire amiri kadrolarına işçi olarak çalışan personellerin görevlendirildiği ve bu kadroların fiilen kullanıldığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen denetim tespitine istinaden, İdare tarafından; bulgu hakkında gerekli düzeltici işlemin tesis edileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik’in eki cetvellerde İdare için tespit edilen kadroların kullanılması, ilgili mevzuatlarca icazeti verilmeyen kadroların ihdas edilmemesi ve fiilen kullanılmaması gerekmektedir.