ÖZET: Belediye öğrenci konukevlerinin, gerekli izin ve ruhsat olmadan faaliyet gösterdiği tespit edilmiştir. 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’ne bağlı 2 kız ve 1 erkek öğrenci konukevinin, 5393 sayılı Belediye Kanunu ve Yükseköğrenim Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği’nde belirtilen şartları taşımadığını ortaya koymuştur. Bu mevzuat, yükseköğrenim öğrencilerine barınma hizmeti sunan kurumların, valilikten kurum açma izni ve işyeri açma ruhsatı almasını zorunlu kılmaktadır.

Yapılan incelemelerde, Karşıyaka Belediyesi’ne ait 23 kişilik erkek ve 76 kişilik iki kız öğrenci konukevinin, gerekli izinler olmadan faaliyet gösterdiği belirlenmiştir. Bu konukevleri, yurt hizmeti sunmakta olup, Yükseköğrenim Özel Barınma ve Hizmetleri Yönetmeliği’nde belirtilen şartlara uygun hareket edilmesi gerekmektedir. Ancak, mevcut durumun mevzuatla uyumlu olmadığı ve eksikliklerin bulunduğu anlaşılmıştır.

Kamu İdaresi, bu bulgulara katıldığını ve gerekli başvuruların yapılacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, belediyenin öğrencilere sunduğu barınma hizmetinin, ilgili Bakanlık tarafından belirlenen esaslara uygun bir şekilde yürütülmesi ve eksiklerin giderilmesi gerekmektedir.

BULGU: Belediye Öğrenci Konukevlerinin Kurum Açma İzni ve Ruhsatı Olmadan Faaliyet Göstermesi ve Mevzuatta Belirlenen Şartları Taşımaması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediye tarafından hizmet verilen 2 kız ve 1 erkek öğrenci konukevinin, kurum açma izni ve işyeri açma ve çalışma ruhsatının olmadığı ve mevzuatta belirlenen şartları taşımadan faaliyet gösterdiği tespit edilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14’üncü maddesinde; Belediyenin yükseköğrenim öğrenci yurtları yapabileceği belirtilmiştir.
09.09.2022 tarih ve 31948 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yükseköğrenim Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde; bu Yönetmelik’in amacının, yükseköğrenim öğrencilerine barınma hizmeti sunmak amacıyla gerçek veya tüzel kişiler tarafından özel barınma kurumu açılmasına, işletilmesine ve denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemek olduğu, “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde; bu Yönetmelik’in yükseköğrenim öğrencilerine her ne ad altında olursa olsun barınma hizmeti sunmak amacıyla açılan ve işletilen kurumları ve bu kurumlarda çalışan personel ile barınan öğrencilere ilişkin iş ve işlemleri kapsayacağı ifade edilmiştir.
Anılan Yönetmelik’in “Temel esaslar” başlıklı 5’inci maddesinde ise kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmeden her ne ad altında olursa olsun yükseköğrenim öğrencilerine barınma hizmeti veren yerler ile öğrenci ibaresi kullanılarak faaliyet gösteren barınma yerlerinin açılamayacağı ve işletilemeyeceği belirtilmiştir.
Yine aynı Yönetmelik’in “Açılışa ilişkin esaslar” başlıklı 12’nci maddesinde, kurum açma izni ve işyeri açma ve çalışma ruhsatının bu Yönetmelik ve Gençlik ve Spor Bakanlığının belirleyeceği esaslar çerçevesinde valilikler tarafından verileceği ifade edilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden, yükseköğrenim öğrencilerine barınma hizmeti verilebilmesi için öncelikle valilikten kurum açma izni ve işyeri açma ve çalışma ruhsatının alınması gerektiği aksi takdirde ruhsat düzenlenmeden ve izin alınmadan bu yerlerin açılamayacağı ve işletilemeyeceği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, Karşıyaka Belediyesi İşletme ve İştirakler Müdürlüğü altında işletilen 23 kişi kontenjanlı bir erkek öğrenci konukevi ve 28+48 kontenjanlı iki kız öğrenci konukevi bulunduğu ve bu yerlerin kurum açma izni ve işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan faaliyet gösterdiği tespit edilmiştir.
Diğer yandan bahse konu yerlerin adı her ne kadar konukevi olarak geçse de Belediye, fiili olarak bu yerlerde yükseköğrenim öğrencilerine yurt hizmeti sunmaktadır. Bu yüzden öğrencilere yurt hizmeti sunulan bu yerlerin; kurum kapasitesi, yurt binasının yerleşim planı, görevli personel, öğrencilerin barınma şartları ve kayıt işlemleri gibi konularda Yükseköğrenim Özel Barınma ve Hizmetleri Yönetmeliği’nde belirtilen hükümlere uygun olarak hareket edilmesi gerekmektedir. Ancak yapılan incelemede; Belediyenin öğrencilere barınma hizmeti verdiği yerlerin bahse konu mevzuat hükmünde aranan şartları tam olarak taşımadığı ve uygulamada eksikliklerin bulunduğu anlaşılmıştır.
Kamu İdaresi cevabında, bulguya katıldığını belirtmiş olup gerekli başvuruların yapılacağını ifade etmiştir.
Sonuç olarak; Belediyenin mahalli müşterek ihtiyaç kapsamında öğrencilere sunduğu barınma hizmetinin, ilgili Bakanlığın belirlediği esaslara uygun ve valilik iznine tabi bir şekilde yürütülmesi ve barınma hizmeti için gerekli olan şartlardan eksik olanların mevzuata uygun bir şekilde giderilmesi gerekmektedir.