|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin taşınırların muhasebe kayıtları ve yönetimi konusunda önemli eksiklikler tespit etmiştir. İncelemeler sonucunda, tesis, makine ve cihazlar ile demirbaş malzemelerin aktif hesaplara kaydedilmeden doğrudan giderleştirildiği belirlenmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen hükümlere göre, bu varlıkların ilgili hesaplara kaydedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Ancak, yapılan hatalı kayıtlar nedeniyle 2022 yılı bilançosunda da hatalar meydana gelmiştir.
Ayrıca, belediyenin Taşınır Mal Yönetmeliği’ne tam olarak uymadığı gözlemlenmiştir. Yönetmelik, kamu idarelerine ait taşınır malların kaydı, muhafazası ve yönetimi için belirli esaslar içermektedir. Belediyenin bu kurallara uygun taşınır ambarları kurması gerekmektedir. Denetim bulguları doğrultusunda, Fen İşleri Müdürlüğü bünyesinde bir depo oluşturulmuş ve taşınır kayıtlarının tutulması için gerekli atamalar yapılmıştır. Bu çalışmaların tamamlanmasıyla, deponun yönetmelik gerekliliklerine uygun bir taşınır ambarı olarak işlev görmesi hedeflenmektedir. Sonuç olarak, belediyenin tesis, makine ve cihazlar ile demirbaş niteliğindeki duran varlıkların muhasebe kayıtlarını düzenli bir şekilde yapması ve taşınır yönetiminde ilgili yönetmelik hükümlerine uyması önem arz etmektedir. |
BULGU: Taşınırların Doğrudan Giderleştirilmesi ve Yönetmelikte Belirtilen Şekliyle Taşınır Ambarının Kurulmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Tesis, makine ve cihazlar ile demirbaş malzemelerinin aktif hesaplara alınmaksızın giderleştirildiği ve taşınır ambarlarının Yönetmelik’te belirtilen şekliyle kurulmadığı tespit edilmiştir.
a) Belediye’nin muhasebe kayıtları ve ödeme emirleri üzerinde yapılan incelemede; 2022 yılı içerisinde alımı gerçekleştirilen tesis, makine ve cihazlar ile demirbaş malzemelerinin aktif hesaplara alınmaksızın giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 253 Tesis, makine ve cihazlar hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 194’üncü maddesinde; bu hesabın kurumların faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılan büro makine ve cihazları hariç her türlü makine, tesis ve cihazlar ile bunların eklentileri ve yükleme, boşaltma, aktarma makine ve gereçlerinin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 255 Demirbaşlar hesabının niteliğinin anlatıldığı 198’inci maddesinde ise; Demirbaşlar hesabının, kurum faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılan her türlü büro makine ve cihazları ile döşeme, masa, koltuk, dolap, mobilya gibi uzun süre kullanılabilen varlıkların izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Yine hesabın işleyişinin anlatıldığı 199’uncu maddede bütçeye gider kaydıyla edinilen demirbaş tutarlarının 255 Demirbaşlar Hesabına borç kaydedileceği belirtilmektedir.
Yukarıda bahsedilen mevzuat hükümleri gereği kurum faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılacak olan tesis, makine ve cihazlara ilişkin alımların 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabına, demirbaş alımlarının ise 255 Demirbaşlar Hesabına kaydedilmesi gerekirken doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Yapılan hatalı kayıtlar nedeniyle, 2022 yılı Bilançosu ve Faaliyet Sonuçları Tablosu’nda hataya neden olunmuştur.
Kurum cevabında, özetle, gerekli düzeltmelerin yapılacağı belirtilmiştir.
Bu itibarla, Belediye faaliyetlerinde kullanılmak üzere satın alınan tesis, makine ve cihazlar ile demirbaş niteliğine haiz bazı duran varlıkların 630 Giderler Hesabı ile ilişkilendirilmeden 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı ile 255 Demirbaşlar Hesabına kaydedilerek bilançoda gözükmesinin sağlanması ve yıl sonunda amortisman ayrılarak giderleştirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
b) Belediye tarafından Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine tamamıyla uyulmadığı tespit edilmiştir.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nde kaynağına ve edinme yöntemine bakılmaksızın kamu idarelerine ait taşınır malların kaydı, muhafazası ve kullanımı ile yönetim hesabının verilmesi, merkez ve taşrada taşınır yönetim sorumlularıyla bunlar adına görev yapacak olanların belirlenmesi ve kamu idareleri arasında taşınırların bedelsiz devri ile tahsisine ilişkin esas ve usuller hüküm altına alınmıştır.
Belediyenin Taşınır Mal Yönetmeliği’nde belirtilen esas ve usulleri yerine getirerek, Yönetmelik’in öngördüğü taşınır ambarlarını kurması gerekmektedir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, Kurum tarafından, Fen İşleri Müdürlüğü yerleşkesinde bir depo oluşturulduğu ve taşınır kayıtlarının tutulması için görevlendirmeler yapıldığı belirtilmiştir. Başlatılan çalışmaların tamamlanmasıyla, bu deponun Yönetmelik’te belirtilen şekliyle taşınır ambarı olarak faaliyet göstermesinin sağlanacağı ifade edilmiştir.
Belediyece bulguda yer alan hususlarla ilgili gerekli çalışmaların 2023 yılında yapılmaya başlandığı anlaşılmaktadır. Sonuç olarak; tesis, makine ve cihazlar ile demirbaş niteliğine haiz bazı duran varlıkların muhasebe kayıtlarının yapılması ve taşınırların yönetiminde Taşınır Mal Yönetmeliği’nde yer alan esas ve usullere uyulması gerekmektedir.