|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin kıdem tazminatı karşılıklarının muhasebeleştirilmesinde ciddi hatalar tespit etmiştir. İdare, mali yılın başında 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabını borçlu olarak kaydederken, tüm tazminat tutarlarını vade dikkate alınmadan 372-Kıdem Tazminatı Hesabında izlemektedir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu hesapların nasıl işlemesi gerektiğini açıkça belirtmektedir. Uzun vadeli kıdem tazminatları için 472 No’lu hesap kullanılırken, kısa vadeli ödemeler 372 No’lu hesapta izlenmelidir.
Yapılan incelemelerde, kıdem tazminatı karşılıklarının 472 No’lu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına ise borç kaydedilmesi gerekirken, 472 No’lu hesabın 5.542.000,00 TL borç çalıştırdığı ve 372 No’lu hesabın aynı tutarda alacaklandırıldığı görülmüştür. Bu yanlışlık, her iki hesabın gerçek durumu yansıtmamasına neden olduğu gibi, 630-Giderler Hesabının mali tablolarda eksik görünmesine de yol açmaktadır. Gelecekte, kıdem tazminatı karşılıklarıyla ilgili muhasebe kayıtlarının, belirtilen yönetmelik esaslarına uygun olarak düzenlenmesi gerekmektedir. |
BULGU: Kıdem Tazminatı Karşılıkları Hesaplarının Hatalı Muhasebeleştirilmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare muhasebe kayıtlarında 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının mali yılbaşında borçlu çalıştırıldığı ve vadesi dikkate alınmadan tüm tazminat tutarlarının 372-Kıdem Tazminatı Hesabında izlendiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı “Hesabın niteliği” başlıklı 330’uncu maddesinde, bu hesap ilgili mevzuatı uyarınca belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılır, denilmektedir. “Hesabın işleyişi” başlıklı 331’inci maddesine göre, hesaplanan kıdem tazminatı karşılık tutarları bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydedileceği, vadeleri bir yılın altına düşen kıdem tazminatı karşılıklarının ise bu hesaba borç, 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı “Hesabın niteliği” başlıklı 281’inci maddesinde, bu hesabın belirlenecek esaslar çerçevesinde ayrılan ve faaliyet dönemi içinde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. “Hesabın işleyişi” başlıklı 282’inci maddesine göre, vadeleri bir yılın altına düşen ve faaliyet dönemi içerisinde ödenmesi öngörülen kıdem tazminatı tutarları bu hesaba alacak, 472-Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına borç kaydedileceği belirtilmiştir. Ödenen tazminatların ise bu hesaba borç, ödemenin şekline göre ilgili hesaplara alacak diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Konu ile ilgili yapılan incelemede, mali yılın başında kıdem tazminatı karşılık tutarlarının 472 No’lu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydedilmesi yerine, 472- Kıdem Tazminatı Hesabının 5.542.000,00 TL borç çalıştırarak kayıt açıldığı ve 372-Kıdem Tazminatı Hesabının da aynı tutarda alacaklandırılarak açılış kaydı yapıldığı tespit edilmiştir.
Bu durum, 472 ve 372-Kıdem Tazminatı Karşılığı hesaplarının gerçek durumu yansıtmamasına sebep olduğu gibi, 630-Giderler Hesabının da aynı tutar kadar mali tablolarda eksik görülmesine yol açmıştır. Bundan sonraki süreçte, kıdem tazminatı karşılıkları ile ilgili muhasebe kayıtlarının yukarıda yapılan açıklamalara göre düzenlenmesi gerekmektedir.