|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, taşınır niteliğindeki malzeme alımlarının 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabı’na kaydedilmesi gerekirken doğrudan gider olarak kaydedildiği tespit edilmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin tanımları doğrultusunda, tüketim malzemeleri belirli bir hizmetin üretiminde kullanılan ve kullanımı sonucunda tükenen malzemeler olarak tanımlanmaktadır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, bu tür malzemelerin bir yıl içinde tüketilmek veya paraya çevrilmek üzere izlenmesini öngörmektedir.
Yapılan incelemelerde, toplam değeri 1.973.857,98 TL olan çeşitli tüketim malzemelerinin, kereste, karton çanta, bloknot gibi kalemlerin doğrudan 630-Giderler Hesabı’na kaydedildiği belirlenmiştir. Kamu İdaresi, söz konusu malzemelerin taşınır işlem fişi düzenlenmesine gerek olmayan alımlar olduğunu belirtse de, bu durum ilgili yönetmelik kapsamındaki istisnalara girmemektedir. Dolayısıyla, bu taşınırların taşınır işlem fişleri ile kaydedilerek uygun hesaplarda izlenmesi gerekmektedir. Sonuç olarak, taşınır malzeme alımlarının doğru muhasebeleştirilmesi, kamu idarelerinin hesaplarının şeffaflığı ve doğruluğu açısından büyük önem taşımaktadır. Taşınır Mal Yönetmeliği ve Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne uygun hareket edilmesi, mali yönetim açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. |
BULGU: Taşınır Niteliğinde Olan Malzemelerin Doğrudan Gider Kaydedilmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Taşınır niteliğinde olan çeşitli mal ve malzeme alımlarının 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabı’nda yer alması gerekirken doğrudan gider kaydedildiği görülmüştür.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (ş) bendinde tüketim malzemeleri; belirli bir hizmetin üretilmesinde kullanılan, kullanımı sonucunda tükenen veya bir süre kullanıldıktan sonra ilk özelliklerini kısmen veya tamamen kaybederek bir daha kullanılamayacak duruma gelen, çeşitleri ile kod numaraları Taşınır Kod Listesinin (A) bölümü 150 hesap detayında yer alan malzemeler şeklinde tanımlanmaktadır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı’na ilişkin “Hesabın Niteliği” başlıklı 115’inci maddesinde; bu hesabın kurumlarca satılmak, üretimde veya diğer faaliyetlerde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ticari mal, artık ve hurda gibi bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tüketilecek veya paraya çevrilecek varlıkların izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede; 150-İlk Madde ve Malzemeler Hesabı’nın ilgili alt kodlarına kaydedilmesi gereken kereste, bitki ve malzeme, karton çanta ve dosya, bloknot, teslimat müzekkeresi, not kartı ve A4 kâğıt gibi toplam 1.973.857,98 TL’lik çeşitli tüketim malzemelerinin doğrudan 630-Giderler Hesabı’na borç kaydı yapılarak giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında ilgili taşınırların Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 10’uncu maddesinin (a) bendinde belirtilen taşınır işlem fişi düzenlenmesine gerek olmayan mal ve malzeme alımlarından olduğu ifade edilmişse de Yönetmelik kapsamında belirtilen istisnalardan sayılmadığından taşınır işlem fişi düzenlenerek ilgili taşınır hesaplarına kaydedilmelidir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri uyarınca kurum faaliyetlerinde kullanılmak veya tüketilmek üzere satın alınan taşınırların taşınır işlem fişleriyle kayıt altına alınarak ilgili hesapta izlenmesi gerekmektedir.