|
ÖZET: Edirne İl Belediyesi, 2022 yılına ait Sayıştay denetim raporlarında, taşınmaz kültür varlıklarının korunması amacıyla tahsil edilen katkı paylarının zamanında aktarılmadığına dair bulgulara yer verilmiştir. Emlak vergisinin %10’u oranında tahakkuk ettirilen bu katkı paylarının, Edirne İl Özel İdaresine zamanında iletilmemesi nedeniyle gecikme zammı ödenmesi gerektiği tespit edilmiştir. 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’na göre, bu katkı paylarının, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın onuncu gününe kadar beyan edilip ödenmesi zorunludur.
2022 yılında, Edirne Belediyesi toplam 29.903.072,06 TL emlak vergisi tahsil etmiş, bunun %10’u olan 2.990.307,21 TL tutarındaki katkı payı ise Edirne İl Özel İdaresine aktarılmamıştır. Ayrıca, 2021 yılından devreden 3.652.045,64 TL tutarındaki payın gecikme zammı ile birlikte, İller Bankası’ndan kesildiği anlaşılmıştır. Kamu İdaresi, bu durumu kabul ederek, 2023 yılı içerisinde katkı paylarının zamanında gönderilmeye başlandığını belirtmiştir. Sonuç olarak, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanımı açısından, Edirne Belediyesi’nin taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına yönelik katkı paylarını, yasal süreler içinde Edirne İl Özel İdaresine aktarması büyük önem taşımaktadır. Bu durum, gecikme zammı ödenmesinin önüne geçerek, kaynakların daha etkili bir şekilde kullanılmasını sağlayacaktır. |
BULGU: Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunması İçin Tahsil Edilen Katkı Paylarının Zamanında Gönderilmemesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediye tarafından tahakkuk ettirilen emlak vergisinden, görev alanlarında kalan kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi amacıyla ayrılan %10 nispetindeki Taşınmaz
Kültür Varlıklarının Korunmasına Ait Katkı Payının, Edirne İl Özel İdaresine aktarılmasında gecikmeye sebebiyet verildiği ve bu nedenle gecikme zammı ödendiği tespit edilmiştir.
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun “Taşınmaz kültür varlıklarının onarımına yardım sağlanması ve katkı payı” başlıklı 12’nci maddesinde, belediyelerce tahakkuk eden emlak vergisinin %10’u nispetinde Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payı tahakkuk ettirileceği ve bunun emlak vergisi ile birlikte tahsil edileceği ifade edilmiş, tahsil edilen bu tutarların da tahsil edildiği ayı takip eden ayın onuncu günü akşamına kadar il özel idarelerine bir bildirim ile beyan edilerek aynı süre içinde ödeneceği belirtilmiştir. Ayrıca tahsil edilen katkı payını söz konusu süre içinde il özel idarelerine yatırmayan belediyelerden, bu katkı paylarının 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edileceği de düzenlenmiştir. Bu işlemlerle ilgili olarak aynı maddede belediye başkanlarına, belediyelerin tahsil ettikleri paylardan il özel idarelerine ödemeleri gereken taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ilişkin katkı paylarının, zamanında ve tam olarak ödenmesini sağlama hususunda sorumluluk yüklenmiştir. Ödenmeyen payların da, ilgili il özel idaresinin talebi üzerine belediyenin İller Bankasından aldığı genel bütçe vergi gelirleri payından kesilerek talep eden özel idareye gönderileceği belirtilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, emlak vergisinin %10’u nispetinde Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payının tahakkuk ettirilmesi ve Belediyece emlak vergisi ile birlikte tahsil edilmesi gerekmekte olup; tahsil olunan miktarların tahsil edildiği ayı takip eden ayın onuncu günü akşamına kadar Edirne İl Özel İdaresine bir bildirim ile beyan edilerek aynı süre içinde ödenmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, Edirne Belediyesinin 362-Fonlar veya Diğer Kamu İdareleri Adına Yapılan Tahsilat Hesabının incelenmesi neticesinde; 2022 yılında bina, arazi ve arsa üzerinden toplam 29.903.072.06 TL emlak vergisi tahsil edildiği, bu tutarın %10’u olan 2.990.307.21 TL tutarındaki katkı payının Edirne İl Özel İdaresine aktarılmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca 2021 yılından devreden 3.652.045,64 TL tutarındaki payın, İl Özel İdaresinin İller Bankasına başvuruda bulunması üzerine 124.207,23 TL tutarındaki gecikme zammı ile birlikte Belediyenin merkezi idare vergi gelirleri payından kesildiği anlaşılmıştır.
Kamu İdaresi cevabında, bulguya katıldığını belirtmiş olup söz konusu payın 2023 yılı içerisinde ilgili İdareye süresinde gönderilmeye başlandığını ifade etmiştir.
Sonuç olarak, kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanımının sağlanabilmesi bakımından, herhangi bir gecikme zammına maruz kalınmaması için bahsi geçen katkı paylarının Belediye tarafından Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nda yer verilen süreler dikkate alınarak İl Özel İdaresine zamanında aktarılması gerekmektedir.