|
ÖZET: Kiracıların kira sözleşmelerine uymadığı durumlarda, idarenin gerekli işlemleri yapmadığı tespit edilmiştir. 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, kira ödeme yükümlülüklerini yerine getirmeyen kiracıların sözleşmeleri feshedilmemiş ve bu kiracılar için ihale yasaklısı yapılması amacıyla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bildirimde bulunulmamıştır. 2886 sayılı Kanun’un ilgili maddeleri, kiracıların taahhütlerini yerine getirmemesi durumunda idarenin kesin teminatı gelir kaydedip sözleşmeyi feshetme yetkisini tanımaktadır.
Denetim sonucunda, idarenin beş kiracısının 31 Aralık 2022 itibarıyla kira yükümlülüklerini yerine getirmediği halde sözleşmelerinin feshedilmediği ve ihale yasaklısı yapılmadığı belirlenmiştir. İlgili mevzuat, kiracıların yükümlülüklerini yerine getirmemesi durumunda kesin teminatlarının gelir kaydedilmesini ve ihale yasaklısı yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda, idarenin gerekli adımları atacağı belirtilmiş olup, kiracıların sözleşme ve şartname hükümlerine uygun davranmadıkları durumlarda, ilgili bakanlığa bildirimde bulunulması gerektiği vurgulanmaktadır. |
BULGU: Kirayı Sözleşmelerinde Belirtilen Sürelerde Ödemeyen Kiracıların Sözleşmelerinin Feshedilmemesi ve Bunların İhale Yasaklısı Yapılması İçin Bildirimde Bulunulmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
İdarenin, kira ödeme yükümlülüklerini sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmeyen kiracılarının sözleşmelerini feshetmediği ve ihale yasaklısı yapılması için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bildirimde bulunulmadığı görülmüştür.
2886 sayılı Kanun’un “Müteahhit veya müşterinin sözleşmenin bozulmasına neden olması” başlıklı 62’nci maddesinde; sözleşme yapıldıktan sonra 63’üncü maddede yazılı hükümler dışında müteahhit veya müşterinin taahhüdünden vazgeçmesi veya taahhüdünü, şartname ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi üzerine, idarenin en az 10 gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatın gelir kaydedileceği ve sözleşmenin feshedilerek hesabın genel hükümlere göre tasfiye edileceği, gelir kaydedilen kesin teminatın, müteahhit veya müşterinin borcuna mahsup edilmeyeceği belirtilmiştir.
Kanun’un “İdarelerce ihalelere katılmaktan geçici yasaklama” başlıklı 84’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında ise; üzerine ihale yapıldığı halde usulüne göre sözleşme yapmayan istekliler ile sözleşme yapıldıktan sonra taahhüdünden vazgeçen ve mücbir sebepler dışında taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmeyen müteahhit veya müşteriler hakkında da, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili bakanlık tarafından, bir yıla kadar ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verileceği ve bu kararların Resmi Gazete’de ilan ettirildiği gibi ilgililerin müteahhitlik sicillerine işleneceği hükümleri yer almaktadır.
Mezkur mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere; kira sözleşmesinde belirtilen yükümlülüğünü yerine getirmeyen müşterinin (kiracı) Kanun’un 62’nci maddesine göre kesin teminatının gelir kaydedilmesi, diğer yandan, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi nedeniyle 2886 sayılı Kanun’un 84’üncü maddesinin üçüncü fıkrasına göre de kiracının ihale yasaklısı yapılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede; İdarenin 5 adet kiracısının 31.12.2022 tarihi itibarıyla kira ödeme yükümlülüklerini sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesine rağmen sözleşmelerinin feshedilmediği ve ihale yasaklısı yapılmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından gerekli çalışmaların yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca; kira ödeme yükümlülüklerini sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmeyen kiracıların kesin teminatlarının gelir kaydedilip sözleşmelerinin feshedilmesi ve ihale yasaklısı yapılması hususunda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bildirimde bulunulması gerekmektedir.