| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, köylere hizmet götürme birliklerine, yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projeleri İl Genel Meclisi’ne sunulmadan ödenek aktarımı yapılmıştır. Bu durum, 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’na aykırıdır. Dolayısıyla, mevzuata uygun olmayan ödenek aktarımları tespit edilmiştir. |
BULGU: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Yatırım Planı, Yıllık Çalışma Programı ve Uygulama Projeleri Olmadan Ödenek Aktarılması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Köylere hizmet götürme birlikleri tarafından hazırlanan yatırım plânı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin il genel meclisine sunulmadan köylere hizmet götürme birliklerine ödenek aktarımı yapıldığı görülmüştür.
5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanun’un “Köylere hizmet götürme birlikleri” başlıklı 18’inci maddesinin beşinci fıkrasında;
“İl özel idaresi bütçe gelirlerinin ne kadarının köylere hizmet götürme birliklerine aktarılacağı, köylere hizmet götürme birliklerinin sunacağı yatırım plânı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerine göre il genel meclisince kararlaştırılır.” hükmü yer almaktadır.
Ödenek aktarımları, 22.02.2005 tarih ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun “İl özel idaresinin giderleri” başlıklı 43’üncü maddesinin (e) fıkrasında belirtildiği üzere, “İl Genel Meclisince belirlenecek ilkeler çerçevesinde köylere veya köylerin aralarında kurdukları birliklere yapılacak yardımlar” olarak yer alan ve İl Özel İdaresi bütçelerinden yapılan aktarmalardır.
İdare bütçesinden 5355 sayılı Kanun uyarınca köylere hizmet götürme birliklerine ödenek aktarılması için birlikler tarafından İl Özel İdaresine yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin sunulması ve sunulan projelerin il genel meclisi tarafından uygun bulunarak karara bağlanması gerekmektedir. Proje bazında ödenek aktarımı yapılması için açıkça anlaşıldığı üzere il genel meclisinin karar alması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin İl Genel Meclisine sunulmadan dolayısıyla karar alınmadan, köylere hizmet götürme birliklerine ödenek aktarıldığı tespit edilmiştir. Aşağıdaki tabloda, İdarenin 2022 yılında bu kapsamda köylere hizmet götürme birliklerine yaptığı ödenek aktarımları yer almaktadır.
Tablo 8: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Mevzuata Uygun Olmayan Ödenek Aktarımları
| Birliğin Adı | Ödeneğin Aktarılma Gerekçesi | Tutar (TL) |
| Merkez | Merkez Demirhanlı Köyü Çok Amaçlı Salon Genişletme İşi. | 150.000,00 |
| Merkez | Mezar ve Şehitlik Yapım, Bakım ve Onarım Giderleri. | 50.000,00 |
| Merkez | Motokros Alanında Malzeme Alımı. | 110.000,00 |
| Merkez | Köşençiftliği Köyü Cemevi Onarım Giderleri. | 50.000,00 |
| Meriç | Meriç İlçesi Alibeyköy Çeltik Sahası Sulama Kanallarının Tamir ve Onarımları 400 M2 Hazır Beton Alımı. | 462.560,00 |
| Meriç | Paşayenice Köyü Tarımsal Amaçlı Sulama Göletine Beton Savak Yapılması 63M3 Beton ve 25 Adet Çesan Demir Alımı. | 109.109,00 |
| Meriç | Meriç İlçesi Alibeyköy Çeltik Sahası Sulama Kanallarının Tamir ve Onarımları. | 462.560,00 |
| Enez | Sıvı Klor Alımı. | 32.450,00 |
| Enez | Enez Deniz Hudut Kapısı Rıhtım Yapım İşi. | 3.369.975,33 |
| Süloğlu | Süloğlu 5 Yataklı Entegre Devlet Hastanesi Çevre Düzenleme İşi. | 46.907,00 |
| Süloğlu | Süloğlu Köyleri İçme Suyu Depo Temizliği. | 34.220,00 |
| Süloğlu | Sıvı Klor Alımı. | 27.140,00 |
| Uzunköprü | Muhtelif Köyler P.Taşı Nakliyesi İşi. | 250.000,00 |
| Uzunköprü | Üye Köylerin İçme Suyu Depo Temizliği. | 49.855,00 |
| Uzunköprü | Uzunköprü Eski Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım Rehabilitasyon Merkezi Mutfak Bölümü Malzeme Temini Elektrik Tesisatı İşi. | 100.000,00 |
| Uzunköprü | Gazi Mehmet Köyü Sulama Hattı Onarım İşi. | 1.000,00 |
| Keşan | Sazlıdere ve Gökçetepe Köyleri İçme Suyu Temin İşi. | 1.738.480,00 |
| Lalapaşa | Sıvı Klor Alımı. | 12.980,00 |
| Havsa | Sıvı Klor Alımı. | 15.033,20 |
| Toplam | Toplam | 7.072.269,53 |
Sonuç olarak, köylere hizmet götürme birliklerine İl Genel Meclisi Kararı alınmadan ödenek aktarımı yapılmasında mevzuata uyarlılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.