| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Muş İl Özel İdaresi’nin yaptığı bazı servis ve bakım harcamalarının, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22/a maddesi kapsamında doğrudan temin usulüyle gerçekleştirildiği, ancak bu alımlara ilişkin piyasa fiyat araştırması yapılmadığı ve ihtiyaçların neden yalnızca tek kişiden karşılanabileceğinin belirtilmediği tespit edilmiştir. Bu durumun mevzuata aykırı olduğu değerlendirilmektedir. |
BULGU: Gerçek veya Tüzel Tek Kişiden Karşılanma Zorunluluğu Olmayan İhtiyaçların Bu Kapsamda Karşılanması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Gerçek veya tüzel tek kişinin ihale konusu malla ilgili özel bir hakka sahip olmamasına rağmen 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinin (a) bendi kapsamında doğrudan temin usulüyle mal alımı yapıldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Doğrudan temin” başlıklı 22’nci maddesinin (a) bendinde, ihtiyacın sadece gerçek veya tüzel tek kişi tarafından karşılanabileceğinin tespit edilmesi halinde ilan yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temin usulüne başvurulabileceği hüküm altına alınmıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İhtiyacın gerçek veya tüzel tek kişiden temini” başlıklı 22.2’nci maddesinde ise; 4734 sayılı Kanunu’nun 22’nci maddesinin (a) bendi kapsamında mal ve hizmet alımlarında, piyasa fiyat araştırmasının yapılması gerektiği ve ihtiyacın sadece gerçek veya tüzel tek kişi tarafından karşılanmasını gerektiren nedenlerin “Tek Kaynaktan Temin Edilen Mallara/Hizmetlere İlişkin Form”da belirtilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde; ihtiyacın sadece gerçek veya tüzel tek kişi tarafından karşılanabileceğinin tespit edilmesi halinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Doğrudan temin” başlıklı 22’nci maddesinin (a) bendine göre mal veya hizmet alımı yapılabileceği anlaşılmaktadır. Bu bent kapsamında yapılan alımlarda “Tek Kaynaktan Temin Edilen Hizmetlere İlişkin Form”la ihtiyacın neden sadece gerçek veya tüzel tek kişi tarafından karşılanabileceğinin detaylı olarak belirtilmesi ve fiyat araştırmasının yapılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, Muş İl Özel İdaresi tarafından yıl içerisinde yapılan servis ve bakım harcamalarının büyük bir kısmı 4734 sayılı Kanun’un 22-a maddesi kapsamında yapıldığı, buna karşın bu harcamalara ilişkin piyasa fiyat araştırması yapılmadığı ve alıma konu olan servis ve bakım harcamalarının neden tek kişiden karşılanabileceği detaylı olarak formda belirtilmediği görülmüştür. Söz konusu servis ve bakım harcamalarının gerçek veya tüzel tek kişiden tedarik edilebilecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, bu alımların Kanun’un 22-a maddesi kapsamında yapılmasının mevzuata aykırılık oluşturduğu düşünülmektedir.