| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Denizdibi Tarama Faaliyetleri için Gemi Sanayii Veri Tabanı Programı etkin kullanılmamış, veri girişi ve evrak takibi manuel yöntemlerle yapılmıştır. Yönetmelik gereği, idare ve tarayanların programı etkin kullanma sorumluluğu bulunmasına rağmen, süreçlerin kontrol ve takibi yeterince sağlanamamıştır. Bakanlık, programın geliştirilmesi ve mevzuat değişiklikleri için çalışmalar yürütmektedir. |
BULGU: Denizdibi Tarama Faaliyetlerine İlişkin Veri Girişi, Evrak Takibi ve Kontrolünün Gemi Sanayii Veritabanı Programı Üzerinden Yapılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğünün uhdesinde bulunan Denizdibi tarama faaliyetlerine yönelik yapılan işlemlerin incelenmesi sonucunda Deniz ve İç Sular Tarama Yönetmeliği kapsamında veri girişi, evrak takibi ve kontrollerin Gemi Sanayii Veri Tabanı Programı üzerinden yapılması gerekirken sistemin etkin olarak kullanılmadığı, manuel yöntemlerle sürecin takip edildiği görülmüştür.
Deniz ve İç Sular Tarama Yönetmeliğinin Tanımlar başlıklı 4’ncü madddesinde;
“GSVP: Gemi Sanayi Veritabanı Programını,.. ifade eder” Denilmiştir.
İdarenin görev, yetki ve sorumlulukları başlıklı 5’inci maddesinin beşinci fıkrasında;
“İdare GSVP’nin işletim ve genel koordinasyonundan sorumludur.” Denilmiştir.
Liman Başkanlığının görev, yetki ve sorumlulukları başlıklı 7’nci maddesinin ç bendinde;
“Tarama faaliyetlerine ilişkin GSVP üzerinden girişlerin yapılıp yapılmadığını kontrol eder.” Denilmiştir.
Başmühendisliğin görev, yetki ve sorumlulukları başlıklı 9’ncu maddesinde;
“c) Tarama sözleşmesini, taramada kullanılan vasıtaları ve bunların personelini, yapılan tarama miktarını, yağ ve yakıt tüketimlerini, tarama yapılan dip yapısının türünü, kalan tarama miktarını, ulaşılan tarama derinliklerini, dökü yerinin mevkisi ve koordinatları ile tarama alanına olan mesafesi de dâhil olmak üzere tarama faaliyeti ve tarama ekibine ait her türlü verinin GSVP üzerinden girişini yapar,
i)Tarama izni başvurusunda sunulan bilgi ve belgelerde oluşan değişiklikleri GSVP’ye girer ve ilgili Liman Başkanlığına bildirir,
k) Tarama faaliyetleri kapsamındaki iş ve işlemleri, tarama talep sahibi ile karşılıklı imzalanan sözleşme kapsamında onaylı tarama projesine ve tarama sahasındaki deniz ve kıyı yapılarının mühendislik uygulama projelerine veya Değerlendirme Raporuna riayet ederek yapar. Sonuçları GSVP’ye girer.” Denilmiştir.
Tarayanın görev ve sorumlukları başlıklı 10’ncu maddesinde;
“b) İdare tarafından hazırlanan GSVP’ye kayıt yaptırır. İdare tarafından istenen bilgileri kendisine verilen kullanıcı adı ve şifresini kullanarak GSVP’ye işler ve bu bilgileri güncel tutar,
c) Yapılan tarama sözleşmesi ve onaylı tarama projesi ile tarama faaliyetinden önce İdareden ve Liman Başkanlığından gerekli izinlerin alındığı bilgisini İdare tarafından belirlenen formatta GSVP’ye girer,
g) Tarama izni başvurusunda sunulan bilgi ve belgelerde oluşan değişiklikleri GSVP’ye girer ve ilgili Liman Başkanlığına bildirir.” Denilmiştir.
Yönetmeliğin ilgili hükümlerinde açıkça yer verildiği şekilde denizdibi tarama faaliyetlerine ilişkin tüm süreçlerde Gemi Sanayii Veri Tabanı Programının etkin ve aktif kullanımı zorunlu tutulmuş hem idareye hem de tarayanlara programın kullanımına ilişkin görev ve sorumluluklar yüklenmiştir.
Yapılan incelemeler kapsamında söz konusu programın aktif olarak kullanılmadığı, idare tarafından söz konusu programın kullanılmasına ilişkin sorumluluğun yerine getirilmediği, sürece ilişkin Bakanlık birimlerince gerçekleştirilen iş ve işlemlerin sürecin etkin bir şekilde yürütülebilmesi açısından birimler tarafından kontrol ve takip edilmesinin gerektiği ancak bunun yazışmalar yoluyla gerçekleştirildiği, sisteme veri girişi ve evrak takibinin ilgili birimlerce etkili ve koordineli bir şekilde yapılamadığı görülmüştür.
Kamu idaresi cevabında Gemi Sanayii Veri Tabanı programının geliştirilmesi için çalışmalar yapıldığı ayrıca Denizdibi Tarama Başmühendisliklerinin kurumsal yapısının değiştirilmesi amacıyla mevzuat değişiklikleri için çalışıldığı mevzuat değişikliği sonucunda sisteme veri girişi ve takibinin etkili ve koordineli bir şekilde yürütüleceği ifade edilmiş olsa da mevcut yürürlükte bulunan Yönetmelik hükümleri zaten Gemi Sanayii Veri Tabanı Programının etkin ve aktif kullanımını zorunlu tutmuş olup hem idareye hem de tarayanlara programın kullanımına ilişkin görev ve sorumluluklar yüklemiştir.
Sonuç olarak Bakanlık birimlerince gerçekleştirilen iş ve işlemlerde Gemi Sanayii Veri Tabanı programının etkin bir şekilde kullanılması, birimler tarafından kontrol ve takip işlemlerinin program üzerinden gerçekleştirilmesi, sisteme veri girişi ve evrak takibinin ilgili birimlerce etkili ve koordineli bir şekilde yapılması gerekmektedir.