BULGU: Tahakkuk Etmiş İdari Para Cezası Alacaklarının Bir Kısmının Muhasebe Kayıtlarında Yer Almaması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Diğer Kamu İdareleri

2018 yılından önce verilen idari para cezası alacaklarının tahakkuk kayıtlarının ancak tahsilat olması halinde yapıldığı, bu nedenle söz konusu yıllara ait idari para cezası alacaklarının tahakkuk kayıtlarının yapılmadığı görülmüştür.
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun idari para cezasını gerektiren fiillere ilişkin 103’üncü maddesinde, bu Kanun’a dayanılarak yapılan düzenlemelere aykırı hareket eden kişilere SPK tarafından idari para cezası verileceği, “İdari para cezalarının uygulanması” başlıklı 105’inci maddesinde ise, tahsil edilen para cezalarının yüzde ellisinin genel bütçeye gelir kaydedileceği, yüzde ellisinin ise gelir kaydedilmek üzere YTM’ye aktarılacağı hükme bağlanmıştır.
30.12.2012 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ile YTM kurulmuş olup, anılan Kanun’un Geçici 4’üncü maddesi ile Yatırımcıları Koruma Fonu (YKF)’nin hakları, alacakları ve borçları YTM’ye devredilmiştir. Dolayısıyla YKF’nin gelirleri arasında bulunan, idari para cezası alacaklarının %50’si de, YTM’nin alacağı haline gelmiştir.
12.03.2020 tarihli YTM Yönetim Kurulu Kararı ile yürürlüğe konan “Yatırımcı Tazmin Merkezi Giderleri ile Bütçe Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönerge’de” YTM’nin muhasebe sisteminin Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği (MYMY) hükümleri çerçevesinde uygulanacağı belirtilmiştir. MYMY’nin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinin atıfta bulunduğu Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde kamu idarelerinin faaliyetlerine ilişkin gelir ve gider işlemlerinin tahakkuk esasına dayalı olarak muhasebeleştirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, idari para cezalarına ilişkin tahakkuk kayıtlarının 2018 yılından bu yana yapılmaya başlandığı, daha önce tahakkuk etmiş alacakların ise ancak tahsilat olması halinde tahakkuk kaydı yapıldığı, bu nedenle 2018 yılından önce kesinleşmiş 12.074.204,00 TL ve YKF’den devrolunan 1.121.952,00 TL olmak üzere toplam 13.196.156,00 tutarındaki idari para cezası alacağının tahakkuk kayıtlarının bulunmadığı tespit edilmiştir. Kamu İdaresi tarafından 2018 yılı öncesine ait İPC’lerin tahakkuk kayıtlarının 2023 yılı içinde yapılacağı belirtilmektedir.
Bu itibarla, Kurumun tahakkuk etmiş idari para cezası alacaklarının muhasebe kayıtlarında yer almaması nedeniyle 2022 mali yılı tablolarında yer alan 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar ve 600 Gelirler hesaplarında hataya sebep olunmuştur.


ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, 2018 yılından önce verilen idari para cezası alacaklarının muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. Bu alacakların tahakkuk kayıtları, yalnızca tahsilat durumunda yapılmakta olup, 2018 öncesinde kesinleşmiş toplam 13.196.156,00 TL tutarındaki alacak için kayıt bulunmamaktadır. Kamu İdaresi, bu tahakkuk kayıtlarının 2023 yılı içinde yapılacağını belirtmiştir. Bu durum, 2022 mali yılı tablolarında gelir hesaplarında hatalara yol açmıştır.