BULGU: Kaybedilen Davalar Nedeniyle Ödenen Vekalet Ücretlerinin Tahakkuk Kayıtlarının Zamanında Yapılmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretlerinin tahakkuk kayıtlarının zamanında yapılmadığı görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin, “Kayıt Zamanı, Kamu Gelir ve Giderleri ile Bütçe Gelir ve Giderlerinin Yılı” başlıklı 16’ncı maddesinde, kamu gelir ve giderlerinin tahakkuk ettirildikleri malî yılın hesaplarında gösterileceği, bütçe gelirlerinin tahsil edildiği, bütçe giderlerinin ise ödendiği yılda muhasebeleştirileceği belirtilmektedir.
Kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretleri, mahkeme kararının kesinleşmesinden sonra, avukatın talebi üzerine ödenmektedir. Yapılan incelemede 2023 yılından önce mahkeme kararının kesinleştiği ancak avukatın başvurusu üzerine 2023 yılında ödeme yapılan dosyalar bulunduğu; ayrıca, 2023 yılında kaybedilen davalara ilişkin olarak kesinleşen ancak ilgilisi tarafından talep edilmediği için ödenmeyen vekalet ücretlerinin de 630 Giderler Hesabı’na kaydedilmediği tespit edilmiştir.
Dolayısıyla, tahakkuk esaslı muhasebe sistemi gereğince, giderlerin, kesinleştiği dönemde, 630 Giderler Hesabı’na kaydedilmesi bir zorunluluk olup, kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretlerinin, ödeme yapılması aşamasına kadar muhasebe kayıtlarına alınmaması, bu durumun ertesi yıla sarkan ödemeler olması halinde bahse konu ilam giderlerinin ilgili olduğu yılda Faaliyet Sonuçları Tablosu’na yansıtılamamasına ve dolayısıyla mali tabloların doğruyu göstermemesine yol açacaktır.
Kamu İdaresi cevabında tahakkuk işleminin Hazine ve Maliye Bakanlığı sisteminde gerçekleştirilmesi ve mezkûr Bakanlığın uygulamayı yönlendirme yetkisi bulunması karşısında konu hakkında ilgili Bakanlığın görüşünün istenildiği ve gelen yazıda mahkeme ilamlarının saymanlığa gönderildikten sonra ödeme yapılmamış olması durumunda; “630 Giderler Hesabı”na borç, ilgisine göre “32 Faaliyet Borçları” hesap grubunda yer alanlardan uygun olanına alacak olarak tahakkuk ettirilmesi, kayıtlı tutar ödendiğinde ise ödemeye ilişkin muhasebe kaydıyla birlikte “830-Bütçe Giderleri Hesabı”na borç, “835-Gider Yansıtma Hesabı”na alacak kaydı yapılmak suretiyle bütçeyle ilişkilendirilerek muhasebeleştirilmesi gerektiği ifadeleri ışığında Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından bulguya konu husus hakkında Hazine ve Maliye Bakanlığının yazısı doğrultusunda işlem yapılmasına yönelik çalışma başlatılabileceği belirtilmiştir.
Muhasebenin temel ilkeleri ve tahakkuk esaslı muhasebe sistemi gereğince, kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretlerinin, mahkeme kararının kesinleşmesinden sonra, ilgili olduğu dönemde tahakkuk kayıtlarının yapılması suretiyle, mali tablolara yansıtılması ve mali tabloların doğru ve güvenilir bilgi vermesinin sağlanması gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, kaybedilen davalar nedeniyle karşı taraf avukatına ödenen vekalet ücretlerinin tahakkuk kayıtları zamanında yapılmamıştır. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne göre, bu giderlerin kesinleştiği dönemde kaydedilmesi zorunludur. Ancak, bazı ödemeler 2023 yılında gerçekleştirilmiş ve bazı vekalet ücretleri talep edilmediği için kaydedilmemiştir. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın yönlendirmesi doğrultusunda, bu durumun düzeltilmesi için Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından gerekli çalışmalar başlatılabileceği belirtilmiştir. |