BULGU: Döner Sermayeli Okullarda Üretim Sonrası Parça Başı Ücret Dağıtımında Uygulama Birliğinin Olmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Mesleki ve teknik öğretim okulları döner sermaye işletmelerinde parça başı ücret dağıtımında; mevzuatta belirlenen faaliyet gideri oranının idari işlem ile değiştirilerek farklı uygulandığı ve bu hususa ilişkin uygulama birliğinin olmadığı görülmüştür.
3423 sayılı Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Meslekî ve Teknik Öğretim Okulları Döner Sermayesi Hakkında Kanun’un 1’inci maddesinde Bakanlıkça uygun bulunan alanlarda, çalışma saati göz önünde bulundurulmaksızın parça başı ücret ödenmek suretiyle mal ve hizmet üretimi yaptırılabileceği ve bu fıkranın uygulanması ile ilgili hususların Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği hükmüne yer verilmiştir. Buna ilişkin düzenlenen Millî Eğitim Bakanlığı Döner Sermaye İşletmelerinde Üretimi Teşvik Primi Dağıtımı, Parça Başı Üretim, Atölye ve Tesislerin Özel Sektörle İşbirliği Yapılarak İşletilmesi Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinde parça başı ücret ödenmek suretiyle yapılacak mal veya hizmet üretiminde sipariş (sözleşme) bedelinin en az %5’inin kar, %25’inin ise faaliyet gideri olarak ayrılacağı belirtilmiştir.
Milli Eğitim Bakanlığı Destek Hizmetleri Genel Müdürlüğünün Bakanlığa bağlı mesleki ve teknik ortaöğretim okulları döner sermaye işletmelerine gönderdiği 21.12.2018 tarih E.24689891 sayılı yazısında, Yönetmelik’te sözleşme bedelinin %25’i olarak ayrılması öngörülen faaliyet gideri oranının %11 olarak uygulanması gerektiği belirtilmiştir.
Yapılan incelemelerde, parça başı ücretlerin hesabında esas alınan üretim maliyeti belirlenirken mevzuata göre sipariş bedeli üzerinden ayrılması gereken faaliyet gideri oranının bazı okullarda %25, bazı okullarda %11 olarak uygulandığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte, bazı okullarca bunlardan farklı oranların belirlendiği ve farklı faaliyet gideri oranı uygulandığı görülmüştür. Bu durumun, parça başı ücret dağıtımına ilişkin mevzuatın hali hazırda mesleki ve teknik öğretim okulları döner sermaye işletmelerinin ihtiyaçlarına cevap vermemesinden kaynaklandığı değerlendirilmektedir. Ancak, yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri doğrultusunda parça başı ücretlerin hesabına ilişkin hususların Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelik ile düzenlenmesi gerekmekte olup, Bakanlık Olur’u ile değiştirilmesi mümkün değildir.
Kamu idaresi cevabında, konu ile ilgili olarak Bakanlığa bağlı okul/kurumlara gerekli uyarıların yapılacağı belirtilmiştir.
Parça başı ücret dağıtımına ilişkin usul ve esasların mesleki ve teknik okullara bağlı döner sermayeli kuruluşların ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde Yönetmelik hükümleri ile net olarak belirlenmesi gerekmektedir. MEBBİS uygulaması ile birçok başarılı modülü kendi imkanları ile kullanıma sunan Milli Eğitim Bakanlığı Bilgi İşlem Genel Müdürlüğünün döner sermayeli işletmelerdeki parça başı ücret dağıtımına ilişkin geliştireceği bir uygulama ile tüm okulların uygulama birliği içerisinde ve mevzuata uygun hareket etmesinin sağlanabileceği değerlendirilmektedir.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, döner sermayeli mesleki ve teknik okullarda parça başı ücret dağıtımında uygulama birliğinin eksik olduğunu ortaya koymuştur. Mevzuatta belirlenen %25 faaliyet gideri oranının bazı okullarda %11 olarak uygulandığı, hatta farklı oranların belirlendiği tespit edilmiştir. Bu durum, mevcut mevzuatın okulların ihtiyaçlarına cevap vermemesiyle ilişkilendirilmiştir. Bakanlık, parça başı ücret hesaplamalarına ilişkin düzenlemelerin yönetmelik ile netleştirilmesi gerektiğini belirtmiş, ayrıca MEBBİS uygulaması ile standartların sağlanabileceği ifade edilmiştir. |