|
ÖZET: Yapımı devam eden maddi duran varlıklar için harcamaların doğru muhasebeleştirilmemesi, 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. Üniversite, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’na kaydedilmesi gereken tutarları, doğrudan 630 Giderler Hesabı’na aktarmıştır. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 187. maddesi, bu hesabın, yapımı süren varlıklarla ilgili her türlü malzeme, işçilik ve genel giderlerin izlenmesi için kullanılması gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 188. maddeye göre, tamamlanan işlerin tutarları bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına ise borç kaydedilmelidir.
Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan 47 Sıra Nolu Tebliğ, duran varlıkların amortisman ve tükenme payına tabi tutulacak değerlerini belirlemekte ve bu değerlerin maliyet bedeli olarak tanımlandığını vurgulamaktadır. Tebliğ’in 6. maddesi, 34.000 TL’yi aşan harcamaların değer artırıcı olarak kabul edileceğini ve bu harcamaların varlık maliyetine eklenerek amortisman süreleri boyunca eşit olarak ayrılacağını hükme bağlamaktadır. Sonuç olarak, üniversitenin 2023 Mali Yılı Bilançosu’nda 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda 2.084.569,80 TL tutarında bir eksiklik gözlemlenmiştir. Kamu İdaresi, bu bulguyu kabul etmektedir. |
BULGU: Yapımı Devam Eden Maddi Duran Varlıklar İçin Yapılan Harcamalarda Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Kullanılmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Üniversite tarafından 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedilmesi gereken tutarların bu hesapta muhasebeleştirilmeyerek doğrudan ilgili 630 Giderler Hesabına kaydedildiği görülmüştür.
Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının niteliğinin açıklandığı Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesine göre bu hesap, yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin; geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılır.
Aynı Yönetmelik’in 188’inci maddesinde adı geçen hesabın işleyişi açıklanmış ve tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yayınlanan 47 Sıra Nolu Amortisman ve Tükenme Payları Tebliğ’inde duran varlıklardan hangilerinin amortisman ve tükenme payına tabi tutulacağı belirtilmiş olup ilgili Tebliğ’in 4’üncü maddesinde duran varlıkların amortisman ve tükenme payına tabi değerlerinin maliyet bedeli olacağı, maliyet bedelinin ise, bir varlığın satın alınması, üretilmesi veya değerinin artırılması için yapılan harcamalar veya verilen kıymetlerin toplamı olacağı, bir varlık için yapılan harcamaların, kayıtlı değerine ilave edilmesi halinde, amortisman hesaplamasının varlığın yeni değeri üzerinden yapılacağı belirtilmiştir. Aynı Tebliğ’in “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinde hesaplarda kayıtlı duran varlıklar için yapılan harcamalardan 34.000 TL’lik limiti aşanların değer artırıcı harcama olarak kabul edileceği ve henüz amortisman ayırma süresini tamamlamamış olan duran varlıklar için yapılan değer artırıcı harcamaların, varlığın maliyet bedeline eklenerek, kalan amortisman süresince eşit olarak amortisman ayrılacağı hüküm altına alınmıştır.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinde; yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü giderin (madde, malzeme ile işçilik ve genel giderlerin) 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmesi gerektiği, geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte ise 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenen tutarların ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılması gerektiği belirtilmiştir.
Üniversite tarafından 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedilmesi gereken Rektörlük dış cephe tadilat işine ilişkin olarak toplam 2.084.569,80 TL tutarların bu hesapta muhasebeleştirilmeyerek doğrudan giderleştirildiği görülmüştür
Kamu İdaresi tarafından bulguda yer alan tespite katılınmıştır.
Sonuç olarak; Üniversitenin 2023 Mali Yılı Bilançosunda 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında 2.084.569,80 TL tutarında eksiklik bulunmaktadır.