BULGU: İşletmenin Bazı Gelirlerinin Diğer Çeşitli Borçlar Hesabında İzlenmesi
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Döner Sermaye İşletmesinin bazı gelirlerinin 600 Yurtiçi Satışlar Hesabı ve 602 Diğer Gelirler Hesabı yerine 336 Diğer Çeşitli Borçlar Hesabında izlendiği görülmüştür.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Temel muhasebe kavramları” başlıklı 29’uncu maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, dönemsellik; işletmelerin faaliyetlerinin belirli dönemlerde raporlanacağı ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanacağı şeklinde ifade edilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in “Gelir tablosu ilkeleri” başlıklı 35’inci maddesinde; belli bir dönemin gerçeğe uygun faaliyet sonuçlarını göstermek için, dönem başında ve sonunda doğru hesap kesim işlemlerinin yapılması, “Kayıt zamanı, gelir ve giderlerin yılı” başlıklı 38’inci maddesinde ise; gelir ve giderlerin tahakkuk ettirildikleri mali yılın hesaplarında gösterilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Denetimlerde, 2023 yılı dönem sonu mizan kayıtlarında 336 No’lu Diğer Çeşitli Borçlar Hesabı altında 336.26 Alt Hesapta Üniversite Hastanesi Destekleyici Araştırma Proje Gelirleri adı ile tanımlı olan toplam 45.885.505,17 TL gelir kaydının bulunduğu; bunun detayının etik kurul geliri, klinik çalışma geliri, konuşmacı ücreti geliri ve danışmanlık rapor hazırlama gelirinden oluştuğu tespit edilmiştir. Oysa, bu gelirlerin ilgisine göre 600 Yurtiçi Satışlar Hesabında veya 602 Diğer Gelirler Hesabında izlenmesi gerekmektedir.
Kamu idaresi cevabında, özellikle Sağlık Uygulama Araştırma Merkez Müdürlüğü gelir kalemlerinden olan etik kurul gelirleri, klinik çalışma gelirleri, bilirkişilik gelirleri, danışmanlık gelirleri gibi dış kaynaktan kurum banka hesaplarına yatırılan tutarlarda yeterli bilgi ve açıklama sunulmayan işlemlerde tutarın evsafı belirli olmadığı için bu gelirlerin hangi projeye veya işleme ait olduğunun tespiti sürecinde 336 Diğer Çeşitli Borçlar Hesabında izlemeye alındığı, bahse konu bulgu için Döner Sermaye İşletme Müdürlüğünce düzeltme tesis edilmesinin mümkün olmadığı, ancak Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından Döner Sermaye Mali Yönetim Sistemi (DMİS) mali tablolarında düzenleme yapılması durumunda İdare tarafından gerekli düzenleme ve işlemlerin tesis edilebileceği ifade edilmiştir. İdare tarafından gelirlerin 336 No.lu Hesapta takip edilmesi savunulmuş ise de, mevcut uygulama finansal tablolarda yer alan gelirlerin ve borçların doğruluğunu etkilediği için finansal tabloların gerçek durumu yansıtması amacıyla gerekli tedbirlerin alınması ve işlemlerin yapılması gerekmektedir.
Sonuç olarak, İşletmenin söz konusu gelirlerinin borç hesabında izlenmesi, bilançoda borç tutarının fazla, gelir tablosunda gelirin aynı tutarda eksik görünmesine neden olmaktadır.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, döner sermaye işletmesinin bazı gelirleri, 600 Yurtiçi Satışlar ve 602 Diğer Gelirler hesapları yerine 336 Diğer Çeşitli Borçlar Hesabı altında izlenmiştir. Bu durum, finansal tabloların doğruluğunu etkileyerek, bilançoda borç tutarının fazla, gelir tablosunda ise gelirin eksik görünmesine yol açmaktadır. Kamu idaresi, gelirlerin izlenme şeklinin düzeltilmesi için Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın düzenlemelerine ihtiyaç duyulduğunu belirtmiştir. |