|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, hastanede yatarak tedavi gören personele özel oda ücretlerinde indirim yapılmasının mevzuata aykırı olduğunu ortaya koymuştur. Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi Hastane Yönetim Kurulu tarafından belirlenen indirimli tarifelerin, 4736 sayılı Kanun’un 1. maddesi gereği, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlerde uygulanamayacağı vurgulanmaktadır. Bu kanun, yalnızca işletmecilik gereği yapılan ticari indirimlerin geçerli olduğunu belirtmektedir.
Ayrıca, 1005, 2330 ve 3713 sayılı kanunlar ile belirlenen istisnalar dışında, kamu kurumları tarafından sunulan hizmetlerde indirimli tarifelerin uygulanması mümkün değildir. Denetimlerde, hastane yönetim kurulunun personel için indirimli özel oda ücreti belirlediği tespit edilmiştir; ancak bu uygulama, yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine aykırıdır. Kamu İdaresi, bu bulguyu kabul etmiş ve hastane yönetim kurulu tarafından 21.12.2023 tarihinde alınan kararla, personelden tam ücret alınmasına yönelik düzenleme yapılmıştır. Sonuç olarak, 2023 yılı boyunca personele yönelik indirim uygulamalarının sonlandırılması ve mal ile hizmet bedellerinde yalnızca ticari indirimlerin geçerli olması gerektiği ifade edilmektedir. |
BULGU: Personele Özel Oda Ücretlerinde İndirim Yapılması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Hastane Yönetim Kurulu kararı ile hastanede yatarak tedavi gören personele mevzuatta yer almadığı halde oda türlerine göre indirimli tarife belirlendiği tespit edilmiştir.
4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 1’inci maddesinin birinci fıkrasında yer aldığı üzere özel bütçeli idarelere bağlı döner sermayeli kuruluşlar tarafından üretilen mal ve hizmet bedellerinde, işletmecilik gereği yapılması gereken ticari indirimler hariç, herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmamaktadır. Ancak 24.02.1968 tarihli ve 1005 sayılı İstiklal Madalyası Verilmiş Bulunanlara Vatani Hizmet Tertibinden Şeref Aylığı Bağlanması Hakkında Kanun, 3.11.1980 tarihli ve 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve 12.4.1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun ücretsiz veya indirimli tarife uygulanması ile ilgili diğer hükümleri saklı olup Cumhurbaşkanı, muaf tutulacak kişi veya kurumları tespit etmeye yetkilidir.
4736 sayılı Kanun’un 1’inci maddesinin birinci fıkrası hükmünden istisna kapsamında yararlanacakların tespitine dair yayımlanan 2002/3654 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına göre; şehit ve gazi, dul ve yetimleri, özürlüler, öğrenciler ve 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kapsamındaki kişiler, 4736 sayılı Kanun’un 1’inci maddesinin birinci fıkrası hükmünden muaftır.
Yükseköğretim Kurumları Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasına İlişkin Yönetmelik’in “Fiyatların tespiti” başlıklı 7’nci maddesinin ikinci fıkrasında da yukarıda yer verilen 4736 sayılı Kanun’a atıfta bulunulmuş ve döner sermaye işletmesine bağlı birimler tarafından üretilen mal ve hizmet bedellerinde işletmecilik gereği yapılması gereken ticari indirimler hariç herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmayacağı bir kez daha vurgulanmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden anlaşıldığı üzere 1005, 2330 ve 3713 sayılı Kanunlar ile getirilen istisnalar ve Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek kişi veya kurumlar dışında, kamu kurum ve kuruluşlarınca üretilen mal ve hizmet bedellerinde, işletmecilik gereği yapılması gereken ticari indirimler hariç, herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanması mümkün değildir.
Denetimlerde; Hastane Yönetim Kurulu kararı ile personelden tahsil edilecek özel olda ücretlerinin indirimli olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Ancak yukarıda da açıklandığı üzere hizmet üreten Üniversite hastanesinde yatan tüm hastalardan alınacak özel oda ücreti aynı olup personele indirim yapılması mümkün değildir.
Kamu İdaresi bulguya katıldığını belirtmiş olup personele özel oda ücretlerinde indirim yapılması konusu ile ilgili hastane yönetim kurulunca 21.12.2023 tarih ve 302 sayılı karar ile kurum personelinden tam ücret alınmasına ilişkin düzenleme yapıldığı ifade edilmiştir.
Sonuç itibarıyla; 2023 yıl süresince personele yapılmış olan indirim ve benzer uygulamalara gidilmemesi, üretilen mal ve hizmet bedellerinde işletmecilik gereği yapılması gereken ticari indirimler hariç herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmaması gerekmektedir.