BULGU: Ekonomik Ömrünü Tamamlayan Demirbaşların Doğrudan Giderleştirilerek Kayıtlardan Çıkarılması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversite tarafından kullanılma olanağını yitirdiğine karar verilen demirbaşların ilgili maddi duran varlık hesaplarından çıkarılırken 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ve 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabına kaydedilmeden doğrudan 630 Giderler Hesabına kaydedildiği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 214’üncü maddesinde, 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabının, çeşitli nedenlerle kullanılma olanaklarını yitiren gelecek yıllar ihtiyacı stoklar ve maddi duran varlıkların izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır. Aynı yönetmelikte eskime veya ekonomik ömrünü tamamlama gibi nedenlerle kullanılma vasfı ortadan kalkan maddi duran varlıkların, kayıtlı değerleri üzerinden ilgili hesaplarına alacak, 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabına borç; ayrılmış olan amortisman tutarlarının 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabına alacak, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabına borç kaydedileceği belirtilmiştir.
Uygulamada kullanılma olanağını yitirdiğine karar verilen demirbaşların maddi duran varlıklardan çıkarılması sırasında, 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ve 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabı kullanılmadan 630 Giderler Hesabının kullanılarak doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
İdare cevabında bulgu konusu hususun sistemsel bir hatadan kaynaklandığı, idarenin kullanılan muhasebe sisteminde ve ilgili mevzuat hükümlerinde düzenleme yapma yetkisinin olmadığı ifade edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, İdare tarafından kullanılma olanağını yitirdiğine karar verilen demirbaşların maddi duran varlıklardan çıkarılması sırasında, 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ve 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabı kullanılmadan 630 Giderler Hesabının kullanılarak doğrudan giderleştirilmesi nedeniyle ilgili hesapların dönem sonu bakiyelerinde 186.311,20 TL’lik hata meydana gelmiştir.


ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, üniversitenin kullanılma olanağını yitiren demirbaşları, 294 Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi Duran Varlıklar Hesabı ile 299 Birikmiş Amortismanlar Hesabı kullanılmadan doğrudan 630 Giderler Hesabına kaydedilmiştir. Bu durum, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırıdır ve 186.311,20 TL’lik bir hata meydana getirmiştir. İdare, bu hatanın sistemsel bir sorundan kaynaklandığını ve muhasebe sisteminde düzenleme yapma yetkisinin bulunmadığını belirtmiştir.