BULGU: Protez Laboratuvarı Hizmetinin İhale Edilmeksizin Doğrudan Alınması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Diş tedavisi faaliyetleri kapsamında ihtiyaç duyulan protez laboratuvar hizmetinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümleri çerçevesinde ihale edilmediği; ihtiyacın yapılan protokole dayanarak firmaya Fakülte içinde vezne açma hakkı verilmesi ve protez alımının bu firma üzerinden yapılması yoluyla karşılandığı tespit edilmiştir.
Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesinin yürütmekle yükümlü olduğu faaliyetler, 10.06.2021 tarih ve 31507 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hacettepe Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği’nin 4’üncü maddesinde sayılmak suretiyle belirlenmiştir. Anılan maddede İşletmenin faaliyetleri arasında klinik, poliklinik, ameliyathane ve laboratuvarlarda her çeşit muayene, tetkik, tahlil, ameliyat, bakım ve tedavi hizmetlerini yapmak sayılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 2’nci maddesinde özel bütçelere bağlı döner sermayeli kuruluşların mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin bu Kanun hükümlerine göre yürütüleceği hükme bağlanmıştır. Anılan Kanun’un 5’inci maddesi ile İdareler, ihale sürecinde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu kılınmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca İşletmenin mevzuatla düzenlenen söz konusu faaliyetlerini yerine getirirken ihtiyaç duyduğu hizmetleri 4734 sayılı Kanun’un temel ilkeleri ve hükümleri çerçevesinde temin etmesi gerekmektedir.
Ancak yapılan incelemelerde Diş Fakültesinde yürütülen tedavi hizmetleri kapsamında ihtiyaç duyulan protez laboratuvar hizmetinin 4734 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde karşılanmadığı; bu hizmetlerin objektif kriterlere dayanmaksızın seçilen firma ile yapılan protokole dayanarak firmaya Fakülte içinde vezne açma hakkı verilmesi ve protez alımının bu firma üzerinden gerçekleştirilmesi suretiyle karşılandığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta protez laboratuvar hizmeti alım işinin 4734 sayılı Kanun hükümlerine uygun şekilde başlatıldığı ancak ihaleye katılan istekli olmadığı için ihale sürecinin tamamlanamadığı, hizmetin sürekliliğinin sağlanabilmesi için 2023 yılında 7 firma ile hizmet alım sözleşmesi yapılarak Özel Protez Laboratuvarları Hizmet Takip İrtibat Bürosu adı altında bir yerin firmalardan birisine kiralanması suretiyle hizmetin söz konusu 7 firma tarafından gerçekleştirilmesinin sağlandığı belirtilmiştir. Ancak 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde, açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulünün temel usuller olduğu hükmüne yer verilmekle birlikte 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan hüküm, anılan usullerde ihalenin sonuçlanamaması durumunda alımın pazarlık usulü ile yapılmasını mümkün kılmaktadır. Dolayısıyla açık ihale usulü ile çıkılan ihalenin sonuçlanamaması, anılan Kanun hükümlerine aykırı olarak doğrudan alıma imkan tanımamaktadır.Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca İşletmenin mevzuatla düzenlenen söz konusu faaliyetlerini yerine getirirken ihtiyaç duyduğu hizmetleri 4734 sayılı Kanun’un temel ilkeleri ve hükümleri çerçevesinde temin etmesi gerekmektedir.
Sonuç olarak, protez hizmeti alım işinin 4734 sayılı Kanun hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
EKLER
EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU

Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İ Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İ lişkin İzleme Tablosu lişkin İzleme Tablosu
Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan
İşlem
Açıklama
Döner Sermaye İşletmesi Kaynakları Aracılığıyla Temin Edilen Demirbaş ve Diğer Dayanıklı Taşınırların Bilançoda Yer Almaması 2022 Yerine
Getirilmedi
Söz konusu bulguya ilişkin düzeltici işlemlere başlanılmış olup, muhasebe kayıtlarına yansıtılmamıştır. Hata devam etmektedir.


ÖZET: Hacettepe Üniversitesi Diş Fakültesi’nde ihtiyaç duyulan protez laboratuvar hizmetinin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na uygun olarak ihale edilmeden doğrudan alındığı tespit edilmiştir. İlgili mevzuat gereği, döner sermayeli kuruluşların mal ve hizmet alımları ihale süreçlerine tabi olmalıdır. Ancak, yapılan incelemelerde, bu hizmetlerin belirli kriterlere dayanmaksızın seçilen bir firma ile protokol yapılarak karşılandığı görülmüştür. Kamu İdaresi, ihale sürecinin tamamlanamadığını ve hizmetin sürekliliği için alternatif yollar denendiğini belirtmiştir, ancak bu durum mevzuata aykırıdır.