|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, üniversitenin kiracılarından bazılarına ait kira, elektrik ve su bedellerinin tahsil edilmediğini ortaya koymuştur. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun ilgili maddeleri, müteahhit veya müşterinin sözleşme şartlarına uymaması durumunda idarenin alabileceği önlemleri belirlemektedir. Kiracılarla yapılan sözleşmelerde, kira ödemelerinin gecikmesi halinde sözleşmenin feshedileceği ve kiracının taşınmazı tahliye etmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Denetim sonuçlarına göre, üniversitenin 2023 yılı itibarıyla toplam 788.212,97 TL tutarında gecikmiş kira, elektrik ve su alacağı bulunmaktadır. Bu alacakların tahsilat sürecinin hızlandırılması ve kiracıların sözleşme hükümlerine uygun hareket etmesi için gerekli adımların atılması gerekmektedir. Kiracılara, borçlarının ödenmesi için 10 gün süreli ihtarname gönderileceği ve bu süre içinde ödemelerin takip edileceği bildirilmiştir. Süre sonunda borçların ödenmemesi durumunda sözleşme hükümleri uygulanacaktır. |
BULGU: Bazı Kira Alacaklarının ve Kiralanan Yerlerin Giderlerinin Takip ve Tahsil Edilmesi Sürecinde Eksiklikler Bulunması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Taşınmazların kiracılarının bazılarından kira, elektrik ve su bedellerinin tahsil edilmediği görülmüştür.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Müteahhit veya müşterinin sözleşmenin bozulmasına neden olması” başlıklı 62’nci maddesinde; sözleşme yapıldıktan sonra 63’üncü maddede yazılı hükümler dışında müteahhit veya müşterinin taahhüdünden vazgeçmesi veya taahhüdünü, şartname ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi üzerine idarenin en az 10 gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, kesin teminatın gelir kaydedileceği ve sözleşmenin feshedilerek hesabın genel hükümlere göre tasfiye edileceği ve gelir kaydedilen kesin teminatın da, müteahhidin veya müşterinin borcuna mahsup edilemeyeceği belirtilmiştir.
Kiracılarla yapılan kira sözleşmelerinin “Fesih Yetkisi” başlıklı 11’inci maddesinde, kiracının taahhüdünü, kira ödemelerinin ve KDV’lerinin geciktirilmesi, elektrik, su, telefon ve ısınma bedellerinin süresinde ödenmemesi dâhil sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi halinde, yukarıda belirtilen 62’nci maddedeki usullere uygun olarak işlemlerin yürütüleceği, son bir yıllık kira bedelinin tazminat olarak tahsil edileceği ve sözleşmesinin feshedilerek hesabının genel hükümlere göre tasfiye edileceği hükme bağlanmıştır.
Aynı maddede; üst üste iki kira bedelini ödenmemesi halinde kira sözleşmesinin feshedileceği, kiracının kira süresinin bitiminde derhal, sözleşmenin feshi halinde ise, feshe yönelik tebligatı izleyen 15 (onbeş) gün içinde taşınmazı tahliye etmek zorunda olduğu, kiralananın rızaen tahliye edilmemesi durumunda 2886 sayılı Kanun’un 75’inci maddesine göre kiracının tahliye edileceği ifade edilmiştir.
Denetimlerde Üniversitenin 2023 yılı sonu itibarıyla, aşağıdaki tabloda da görüleceği üzere, 12 adet kiracıdan kira, elektrik ve su alacağı bulunduğu tespit edilmiştir.
Sonuç olarak; Üniversitenin, gecikmiş kira, elektrik ve su alacaklarından oluşan toplam 788.212,97 TL’nin tahsilat sürecinin hızlandırılması, tahliye süreci işletilmiş olanlar açısından da Kanun ve sözleşme hükümlerine uygun işlemlerin yerine getirilmesi gerekmektedir.
Tablo 5: Kira ve Kiraya Bağlı Alacaklar Tablosu
| Kiraya Verilen Yerin Adı ve Kullanılan İhale Yöntemi | Sözleşme Kira Bedeli (KDV Hariç) ve Kira Süresi | Ödenmeyen Kira Borcu |
Elektrik Borcu |
Su Borcu | Toplam Borç |
| Makine Mühendisliği Kantini | 13.800,00 TL | 7.804,04 | 9.356,12 | 969,68 | 18.129,84 |
| 51/g | 02.06.2022 – 02.06.2025 | 7.804,04 | 9.356,12 | 969,68 | 18.129,84 |
| Kimya Mühendisliği Kantini 51/g |
75.000,00 TL 4.10.2021 – 4.10.2024 |
248.701,80 | 23.712,16 | 141,97 | 272.555,93 |
| Asmalı Kafeterya 51/g | 18.000,00 TL 21.05.2019 – 8.12.2023 |
25.369,20 | 61.014,95 | 1.744,82 | 88.128,97 |
| GSM Baz İstasyonu 51/g | 27.046,93 TL 17.09.2021 – 17.09.2024 |
33.779,43 | 0,00 | 0,00 | 33.779,43 |
| GSM Baz İstasyonu 51/g | 27.046,93 TL 16.09.2022 – 16.09.2025 |
2.246,73 | 0,00 | 0,00 | 2.246,73 |
| Daire Başkanlıkları Kantini 51/g | 120.000,00 TL 10.01.2023 – 10.01.2026 |
102.729,22 | 0,00 | 0,00 | 102.729,22 |
| Mimarlık Fakültesi Kantini | 47.500,00 TL | 18.270,87 | 0,00 | 0,00 | 18.270,87 |
| 51/g | 16.01.2023 – 16.01.2026 | 18.270,87 | 0,00 | 0,00 | 18.270,87 |
| Tepekahve Kafeterya 2886 – 45 |
110.000,00 TL 4.10.2021 – 4.10.2024 |
37.333,98 | 0,00 | 0,00 | 37.333,98 |
| Bilgisayar Mühendisliği Kantini 51/g |
12.300,00 TL 10.06.2022 – 10.06.2025 |
7.433,10 | 24.849,54 | 174,59 | 32.457,23 |
| Yabancı Diller Kantini 51/g |
30.750,00 TL 4.10.2021 – 4.10.2024 |
19.729,87 | 41.095,72 | 0,00 | 60.825,59 |
| Mimarlık Fakültesi Kırtasiye 51/g |
50.000,00 TL 4.10.2021 – 4.10.2024 |
117.312,33 | 3.205,33 | 0,00 | 120.517,66 |
| Paylaşımlı Scooter Kiralama 51/g |
800 TL 12.03.2020 – 29.09.2024 |
1.237,52 | 0,00 | 0,00 | 1.237,52 |
| TOPLAM | TOPLAM | TOPLAM | TOPLAM | TOPLAM | 788.212,97 |
Kamu İdaresi tarafından bulguda yer alan tespite ilişkin, kiracılara güncel borçlarının ödenmesi ile ilgili 10 gün süreli ihtarname çekileceği ve bu süre içerisinde borçların ödenme durumunun takip edileceği, belirlenen sürede işletmelerin borçlarını ödememeleri durumunda ise sözleşme hükümlerinin uygulanacağı bilgisi verilmiştir.