ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Meram Tıp Fakültesi ve Diş Hekimliği Fakültesi Döner Sermaye İşletme Birimlerinde, personelin mesai içi katkı ödemelerine dayanak teşkil eden muayene verilerinin hastane otomasyon sistemine mesai dışı veri olarak kaydedilebildiğini ortaya koymuştur. Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinin Dağıtımına ilişkin yönetmelikte, mesai içi ve dışı gelirlerin tanımları yapılmakta ve bu gelirlerin dağıtımında farklı usul ve esasların uygulandığı belirtilmektedir. Bu durum, döner sermaye gelirlerinin hesaplanması ve ödemelerin belirlenmesinde mesai saatlerinin önemini artırmaktadır.

Yapılan incelemelerde, hastane otomasyon sisteminin mesai saatleri içinde mesai dışı işlem kaydı girilmesini engelleyecek şekilde tasarlanmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, örneklem olarak seçilen öğretim görevlilerine ait mesai saatleri içinde gerçekleştirilen muayenelerin, otomasyon sistemine mesai dışı olarak kaydedilmesine yol açmakta ve bu da personele daha yüksek katkı payları üzerinden ödeme yapılmasına neden olmaktadır. Kamu idaresi, sistemdeki işlemlerin kanun ve yönetmeliklere uygun olduğunu belirtse de, otomasyon sisteminin mesai saatleri içerisinde mesai dışı işlem kaydı girişini engelleyecek şekilde yapılandırılması gerektiği vurgulanmaktadır.

BULGU: Personelin Mesai İçi Döner Sermaye Katkı Verilerinin Otomasyon Sistemine Mesai Dışı Veri Olarak Girilebilmesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Meram Tıp Fakültesi ve Diş Hekimliği Fakültesi Döner Sermaye İşletme Birimlerinde, personelin mesai içi katkı ödemelerine esas teşkil eden muayene verilerinin, hastane otomasyon sistemlerine mesai dışı veri olarak girilebildiği tespit edilmiştir.
Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik’in;
“Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde, “… ö) Mesai dışı gelir: İlgili mevzuatı uyarınca tespit edilen çalışma saatleri dışında ve hafta sonu ve resmi tatillerde elde edilen geliri,
p) Mesai içi gelir: İlgili mevzuatı uyarınca tespit edilen çalışma saatleri içinde elde edilen geliri,
“Dağıtım Esasları” başlıklı 5’inci maddesinin 15’inci fıkrasında, “Öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 5510 sayılı Kanunun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. Elde edilen gelirin % 50’sinden az % 60’ından fazla olmamak üzere Üniversite Yönetim kurulunca tespit edilecek oranı, mesai saatleri dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyesine/üyelerine mesai içinde gerçekleştirilen iş miktarı ve çeşidi dikkate alınarak belirlenen toplam performansı aşmamak kaydıyla, ek ödeme matrahının % 950’sini geçmemek üzere her ay ayrıca ödenir.”
Denilmektedir.
Buna göre, mesai dışı faaliyet sonucunda elde edilen gelirin dağıtımında belirlenen usul ve esaslar farklı olduğundan, döner sermaye gelirlerinin hesaplanmasında ve bu gelirlerden yapılacak ödemelerin belirlenmesinde hizmetin mesai içinde ya da mesai dışında verilmiş olması büyük önem arz etmektedir.
Meram Tıp Fakültesi ve Diş Hekimliği Fakültesi Döner Sermaye gelirlerinden yapılacak ek ödemenin dağıtılmasında; gelire katkısı olan personelin yapmış olduğu işlemlerin mesai içinde ya da dışında olup olmadığının belirlenmesi için hastane otomasyon sistemi kullanılmaktadır.
Yapılan incelemede; hastane otomasyon yazılımının ve uygulama kontrollerinin, mesai saatleri içerisinde mesai dışı işlem kaydı girilmesini engelleyecek şekilde tasarlanmadığı, örneklem yoluyla seçilen öğretim görevlilerine ait mesai saatleri içerisinde yapılmış muayenelerin, otomasyon sistemine mesai dışı kayıt olarak girilebilmesi sonucu, personele daha yüksek olan mesai dışı katkı payları üzerinden ödeme yapılabileceği tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında, sistemde mesai saatleri içerisinde görülen özel muayene sağlık hizmetlerinin sunumunun mesai saatleri dışında Kanun ve Yönetmelik hükümlerine uygun olarak gerçekleştirildiği ifade edilmişse de, otomasyon sisteminin mesai saatleri içerisinde mesai dışı işlem kaydı girilmesini engelleyecek şekilde yapılandırılması gerekmektedir.