|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, üniversitenin mali tablolarında 120 ve 140 hesap gruplarına uygun olmayan kayıtların bulunduğu belirlenmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 51. ve 54. maddeleri, gelirlerden alacaklar ve takipli alacaklar hesaplarının niteliğini açıkça tanımlamaktadır. Bu düzenlemelere göre, gelirlerden alacaklar hesabı, çeşitli gelirlerin izlenmesi için kullanılırken, takipli alacaklar hesabı ise tahakkuk ettirilen alacakların takibine yönelik olarak kullanılmaktadır.
Denetim sırasında, kiralamalardan kaynaklanan 233.196,75 TL’nin 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı yerine 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’na kaydedildiği, ayrıca 121 Takipli Alacaklar Hesabı’nda izlenmesi gereken 519.551,87 TL tutarındaki alacağın da aynı şekilde kaydedildiği tespit edilmiştir. Kamu idaresi, bu hatalı kayıtların düzeltilmesi için gerekli adımları atacağını belirtmiştir. Bu bulgular, hesapların niteliğine uygun kayıtların yapılmasının önemini vurgulamaktadır. Hatalı kayıtların önlenmesi ve alacakların takibinin daha etkin bir şekilde gerçekleştirilmesi, mali tabloların doğruluğu açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. |
BULGU: Bazı Hesap Kayıtlarının Mahiyetine Uygun Yapılmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Üniversitenin mali tablolarının incelenmesinde, 120 ve 140 hesap gruplarının işleyişine uygun olmayan kayıtların olduğu tespit edilmiştir.
27.12.2014 tarih ve 29218 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin; 51’inci maddesinde düzenlenen Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nın niteliği olarak “Gelirlerden alacaklar hesabı; mevzuatı gereğince gelir olarak tahakkuk ettirilen vergi gelirleri, teşebbüs ve mülkiyet gelirleri, alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirler, duran varlıklar ana hesap grubu içindeki gelirlerden alacaklar hesabında kayıtlı tutarlardan dönem sonunda vadesi bir yılın altına inenler ile bunlardan yapılan tahsilat veya terkinlerin izlenmesi için kullanılır.” ifadesi yer almaktadır.
Aynı Yönetmeliğin, ‘Gelirlerden Takipli Alacaklar’ başlıklı 54’üncü maddesinde, “Gelirlerden takipli alacaklar hesabı; mevzuatı gereğince tahakkuk ettirilen vergi gelirleri, teşebbüs ve mülkiyet gelirleri, diğer gelirler ve sermaye gelirlerinden ortaya çıkan alacaklardan takibe alınan tutarlar ile bunlardan yapılan tahsilat, tecil ve terkinlerin izlenmesi için kullanılır.” ‘Kişilerden Alacaklar’ başlıklı 82’nci maddesinde ise “Kişilerden alacaklar hesabı, kamu idarelerinin faaliyet alacakları ve kurum alacakları dışında kalan ve kamu idarelerince tespit edilen kamu zararından doğan alacaklar ile diğer alacakların izlenmesi için kullanılır.” şeklinde düzenleme mevcuttur.
Hesapların niteliğine ilişkin düzenlemeler böyle iken “Alacaklar Hesabı” üzerinde yapılan incelemelerde;
– Kiralamalardan doğan ve 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nda izlenmesi gereken 233.196,75 TL’nin, 140 Kişilerden Alacaklar Hesabı’na kaydedilerek izlendiği,
-121 Takipli Alacaklar Hesabında izlenmesi gereken 519.551,87 TL tutarındaki hukuki takibata başlanmış olan alacağın 140 Kişilerden Alacaklar Hesabına kayıt edildiği görülmüştür.
Kamu İdaresince, gerekli düzeltme kayıtlarının, konuya ilişkin olarak Hukuk Müşavirliğinden alınan yazıya ek tablo çerçevesinde yapılacağı ifade edilmiştir.
Yukarıda belirtilen hesaplar ile ilgili olarak, hesabın niteliği ve işleyişine uygun olmayan ve yıl sonu mali tablolara da yansıyan kayıtların olduğu tespit edildiğinden, bu tür hatalı kayıtların yapılmaması için gerekli dikkatin sağlanmasının yanı sıra özellikle alacakların takibatının daha etkin olarak yapılması gerekliliği bulunmaktadır.