|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, İşsizlik Sigortası Fonu ile tahsilat aracı bankalar arasında dijital entegrasyon eksikliği olduğunu ortaya koymuştur. Yapılan incelemeler, emanet hesapları üzerinde tahsilatların gerçekleştirildiğini, ancak bu işlemlerin borçlu ve borç konusu açısından yeterli bilgiye sahip olunmadığı için eşleştirilemediğini göstermektedir. Bu durum, il müdürlükleri üzerinde ek iş yükü yaratmakta ve tahsilat süreçlerini karmaşık hale getirmektedir.
Fon hesaplarına aktarılan tutarların, alacaklarla eşleştirilmesi için banka dekontlarına dayalı bir yöntem izlenmektedir. Ancak, ödemelerin yalnızca borçlular tarafından değil, bazen üçüncü kişiler tarafından da yapılabilmesi, ödeyen kimliği ile borçlu kimliği arasında uyumsuzluk yaratmaktadır. Bu sebeple, dijital sistemlerdeki eksiklikler, tahsilatların doğru bir şekilde takip edilmesini engellemektedir. Sorunların çözümü açısından, tahsilat yapan bankalar ile kurumun alacak takibi programı arasında gerekli teknik bağlantıların kurulması önerilmektedir. Ayrıca, mali otomasyon projesinin başlatıldığı ve dijital sistemlerin entegrasyonunun sağlanması gerektiği tespit edilmiştir. Bu güncellemeler, tahsilatların daha sağlıklı bir şekilde izlenmesini ve kontrol edilmesini mümkün kılacaktır. |
BULGU: İşsizlik Sigortası Fonu ile Tahsilat Aracısı Bankalar Arasında Borçlu ve Borç Konusu İtibarıyla Dijital Entegrasyon Bulunmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Sosyal Güvenlik Kurumları
Fon adına yapılan tahsilatların borçlu ve borç konusu itibari ile takip ve kontrolünü sağlayacak şekilde aracı bankalar ile dijital entegrasyon bulunmadığı görülmüştür.
Emanetler hesabı üzerinde yapılan incelemede diğer emanetler ve niteliği belli olmayan paralar alt hesaplarında yer alan emanetlerin, fon hesaplarına tahsilatı gerçekleşmiş ancak kişi ve/veya konusu bakımından bilgi eksikliği/uyumsuzluğu dolayısıyla alacaklarda kayıtlı tutarlar ile eşleştirilmesi yapılamayan tutarlardan oluştuğu anlaşılmıştır.
Bu bağlamda;
Fon hesaplarına aktarılan tutarlar ile kurum alacakları arasındaki eşleştirmenin ödemeye ilişkin banka dekontu üzerinden yürütülmeye çalışıldığı ve bunun bilhassa il müdürlükleri üzerinde ilave iş yükü oluşturduğu,
Fon hesaplarına her durumda ödemenin sadece borçlusu tarafından değil fakat kimi hallerde başkası tarafından da yapılabildiği,
Borçlusu adına temsilcisi/vekili tarafından yatırılan tutarlara ilişkin belgelerde yer alan ödeyen kimliği ile Fon dijital sistemlerinde yer alan borçlusunun eşleştirilmesinin mümkün olamadığı,
Fon alacaklarına ilişkin dijital işletim sisteminin tahsilata aracılık yapan bankalar ile entegrasyonu bulunmadığından, ödeyen kimliği bulunmakla birlikte, borçlusunun açık kimliğini ve ödeme konusunu ihtiva etmeyen tahsilatlar bulunabildiği,
anlaşılmıştır.
Anılan sorunların çözümü bakımından; tahsilata aracılık eden/edecek banka(lar) ile protokol kapsamında kurum tarafından yürütülen alacak takibi programı ile banka tahsilat programı arasında işin gerektirdiği teknik hususlar da dikkate alınarak bağlantı kurulmasının olumlu sonuçlar üretebileceği; bu unsurları da içerecek şekilde mali otomasyon projesine başlandığı tespit edilmiştir.
Fon hesaplarına ilişkin yapılan tahsilatların sıhhatli bir şekilde takip ve kontrolünün yapılması bakımından; dijital işletim sistemlerinin de tahsilat aracısı bankalar arasında entegre bir şekilde çalışmasına imkan verecek şekilde güncellenerek tahsil edilen paraların tümüyle niteliğinin belirlenebilmesi gerekmektedir.