|
ÖZET: Kamu Özel İş Birliği (KÖİ) modeliyle işletilen sağlık tesislerinde, sözleşme kapsamında teslim edilen taşınırların muhasebe kayıtlarının yapılmadığı tespit edilmiştir. 2021 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre, bazı şehir hastanelerinde, Ek-13 Ekipmanlar kapsamında teslim edilen mefruşat ve tıbbi ekipmanların Malzeme Kaynak Yönetim Sistemi (MKYS) girişleri tamamlanmamış ve bu nedenle taşınırlar muhasebe kayıtlarında yer almamıştır. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği çerçevesinde, finansal kiralama sözleşmelerinden doğan borçların ve edinilen varlıkların doğru bir şekilde muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.
Denetimlerde, bazı tıbbi ekipmanların giriş kaydının yapılamamasının sebebi, gerekli UBB/ÜTS numaralarının eksik olması olarak belirlenmiştir. Bu durum, taşınırların fiilen kullanıma verilmesine rağmen zimmet devirlerinin yapılamamasına ve sorumlu personelin resmi olarak belirlenememesine yol açmaktadır. Ayrıca, bu taşınırlar için amortisman ayrılması da mümkün olmamaktadır. Şehir hastanelerinin beşinci işletme yılına girmesiyle birlikte, kayda esas değerlerinin amortismana tabi tutulması gerektiği halde, henüz kaydı yapılmamış taşınırların varlığı devam etmektedir. Kamu İdaresi, yapılan tespitlere katıldığını ve bazı tesislerde taşınırların giriş işlemlerinin tamamlandığını belirtmiştir. Ancak bu işlemlerin, denetim yılı sona erdikten sonra gerçekleşeceği için, mali rapor ve tablolar üzerinde etkisi sürecektir. Bu nedenle, sözleşme kapsamında teslim edilen taşınırların MKYS girişlerinin tamamlanması ve gerekli muhasebe kayıtlarının yapılması büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Kamu Özel İş Birliği Modeliyle İşletilen Sağlık Tesislerinde Sözleşme Kapsamında Teslim Edilen Taşınırların Muhasebe Kayıtlarının Yapılmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
KÖİ modeliyle işletilen sağlık tesislerinde sözleşme eki olan Ek-13 Ekipmanlar kapsamında görevli şirketler tarafından teslim edilen ve toplam sabit yatırıma dahil mefruşat ve tıbbi ekipmanın, bazı şehir hastanelerinde denetim yılının sonu itibarıyla Malzeme Kaynak Yönetim Sistemi (MKYS) girişleri tamamlanamamış ve bu minvalde İdare uhdesinde bulunan söz konusu taşınırlar muhasebe kayıtlarında yer almamış ve mali tablolara yansımamıştır.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 407-Finansal Kiralama İşlemlerinden Borçlar Hesabının işleyişini düzenleyen 317’nci maddesi gereği; finansal kiralama sözleşmesinden doğan ve vadesi bir yılı aşan borçlar 407 No.lu hesaba alacak, hesaplanan finansal kiralama borçlanma maliyeti 408-Ertelenmiş Finansal Kiralama Borçlanma Maliyetleri Hesabına, edinilen varlık ilgili varlık hesabına borç kaydedilmelidir.
08.07.2015 tarih ve 29410 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Özel İşbirliği Uygulamalarının Muhasebe İşlemleri konulu 45 sıra No.lu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin “Yap-Kirala-Devret modelinde varlık ve yükümlülük kayıtları” başlıklı 8’inci maddesinin ikinci fıkrası gereği; uygulanmakta olan yap-kirala-devret modeli kapsamında taşınmaz yanında taşınırların da yer alması halinde, bu taşınırlarla ilgili belirlenen bedel üzerinden muhasebeleştirme yapılarak taşınmazın kaydına esas değerden ayrıştırılmalıdır.
Bu kapsamda, KÖİ modeliyle işletilen sağlık tesislerinde yapılan yerinde denetim çalışmalarında bazı şehir hastanelerinde Ek-13 kapsamında teslim edilen mefruşat ve tıbbi ekipmanın MKYS girişlerinin tamamlanamadığı ve bu minvalde söz konusu taşınırların muhasebe sistemi ve mali tablolarda yer almadığı tespit edilmiştir.
Yine yapılan incelemelerde bir kısım tıbbi ekipmanın taşınır girişlerinin yapılamamasının sebebinin, giriş kaydı yapılabilmesi için gerekli UBB/ÜTS numaralarının eksik olmasından kaynaklı olduğu anlaşılmıştır.
Diğer yandan Ek-13 kapsamında teslim edildiği halde MKYS giriş kaydı yapılamayan taşınırların muhasebe sistemi ve mali tablolarda görünmemesi sebebiyle taşınırlar fiilen kullanıma verildiği halde zimmet devirleri yapılamamakta ve taşınırlarla ilgili sorumlu personel resmi olarak belirlenememekte, takibi ve sayımı zorlaşmakta, kayıp veya çalıntı gibi riskler ortaya çıkmaktadır. Ayrıca söz konusu taşınırlar için amortisman da ayrılamamaktadır. Bundan ötürü ise işletme döneminin beşinci yılını doldurmakta olan şehir hastanelerinde kayda esas değerlerinin tamamının amortismana tabi tutulması gerektiği halde henüz girişi yapılamayan taşınırların mevcut olmasına sebebiyet verilmektedir.
Kamu İdaresi cevabında yapılan tespitlere iştirak edilmekte olup, KÖİ modeliyle işletilen sağlık tesislerinin bir kısmında bahsi geçen taşınırların giriş işlemlerinin tamamlandığı, bir kısmında ise çalışmaların devam etmekte olduğu belirtilmektedir. Ancak tamamlanan veya devam etmekte olan çalışmalar neticesinde yapılacak MKYS kayıt işlemleri ilgili denetim yılı sona erdikten sonra gerçekleşmiş olacaktır. Bu sebeple konusu geçen hususlar İdarenin mali rapor ve tablolarını etkilemeye devam etmektedir.
Bu itibarla, Taşınır Mal Yönetmeliği ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili hükümlerinin gereği olarak, sözleşme kapsamında teslim edilen taşınırların MKYS girişlerinin tamamlanması, gerekli muhasebe kayıtlarının yapılması ve mali tablolarda gösterilmesi gerekmektedir.