|
ÖZET: Kamu özel iş birliği modeliyle inşa edilen şehir hastanelerinde, belirli imalatların yapılmaması veya eksik gerçekleştirilmesi nedeniyle toplam sabit yatırım tutarının revize edilmediği tespit edilmiştir. 31 Aralık 2021 itibarıyla hizmete açılan on üç şehir hastanesi için sözleşmelerde tanımlanan toplam sabit yatırım tutarı, inşaat aşamasında İdare tarafından vazgeçilen veya görevli şirket tarafından tamamlanmayan işler ve ekipmanlar dikkate alınmadan belirlenmiştir. Bu durum, hizmetlerde de herhangi bir değişiklik yapılmadan devam etmiştir.
Sözleşmelerin ilgili maddelerinde, toplam sabit yatırım tutarının sağlık tesisinin yapım maliyetleri ve ekipman maliyetlerini kapsadığı belirtilmiştir. Ancak, projelerin uygulanması sırasında bazı ekipmanların teslim edilmediği veya geç getirildiği durumlar yaşanmıştır. Bu eksiklikler, toplam sabit yatırım tutarına dahil edilmemiş ve hizmet bedellerinde bir revizyon yapılmamıştır. Örneğin, gri su sistemi gibi önemli unsurlar projelerden çıkarılmış olmasına rağmen, bu durumun etkilediği hizmetlerde herhangi bir güncelleme gerçekleştirilmemiştir. Sonuç olarak, şehir hastanelerinin hizmete açılmasında nihai teklif tarihindeki şartların göz önünde bulundurularak toplam sabit yatırım tutarı ve hizmet bedellerinde revizyon yapılması gerekmektedir. Bu durum, hem kamu idaresinin yükümlülüklerini yerine getirmesi hem de sağlık hizmetlerinin kalitesinin artırılması açısından önem taşımaktadır. |
BULGU: Kamu Özel İş Birliği Modeli ile İnşa Ettirilen Şehir Hastanelerinde Yaptırılmayan/Yapılmayan İmalatlar İçin Toplam Sabit Yatırım Tutarı Revizyonunun Yapılmaması ve Bu Eksikliklerin Etki Ettiği Hizmetler İçin Hizmet Değişikliği Yapılmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Kamu özel iş birliği modeli ile inşa ettirilen şehir hastanelerinde nihai teklif tarihindeki şartları eşitlenmiş proje ve ihtiyaç programında öngörülen ancak bazıları İdare tarafından imalatından vazgeçilen, bazıları ise görevli şirket tarafından yapılmayan veya eksik yapılan imalatlar ile bitirilmemiş işler kapsamında görevli şirket tarafından belirli bir süre içerisinde yapılması gereken işler ve/veya teslim edilmeyen ekipmanların toplam sabit yatırım tutarında meydana getirdiği azalma dikkate alınarak toplam sabit yatırım tutarı revize edilmemiş ve bu eksikliklerin etki ettiği hizmetlerde de değişiklik yapılmamıştır.
31.12.2021 tarihi itibarıyla kamu özel iş birliği modeli ile hizmete açılan onüç adet şehir hastanesi bulunmaktadır. Söz konusu şehir hastanelerine ilişkin sözleşmelerin “Tanımlar ve Sözleşmenin Yorumlanması” başlıklı Ek-1’de toplam sabit yatırım tutarı; “Şirket tarafından Sözleşme hükümlerine göre yapılacak olan yapım işleri ve varsa arazi maliyetine ilişkin olarak Sözleşme’de belirtilen toplam tutardır” şeklinde tanımlanmıştır.
Sözleşmelerin “Toplam Sabit Yatırım Tutarı” başlıklı 9’uncu maddesinde; “Şirket tarafından işbu Sözleşme hükümlerine göre Sağlık Tesisi’nin yapımı ve bünyesinde yer alan Ekipmanlar’ın temini işleri için gerekli Toplam Sabit Yatırım Tutarı, KDV hariç …. TL’dır” denilerek toplam sabit yatırım tutarına sağlık tesisinin yapım maliyeti ile ekipman maliyetlerinin dahil olduğu belirtilmiştir.
Ekipman ise Sözleşme eki Ek-1’de; mefruşat, hastane bilgi yönetim sistemi (donanım) ve tıbbi ekipman olarak tanımlanmıştır.
İlgili şehir hastanelerine ilişkin olarak alınan izleme ve değerlendirme danışmanlık hizmet alımı kapsamında müşavir firmalar tarafından düzenlenen raporlar ile işlerin kabulü sürecinde İdare ve müşavir firma iştiraki ile düzenlenen kabul tutanaklarından anlaşıldığı üzere; nihai teklif tarihindeki şartları eşitlenmiş proje ve ihtiyaç programında öngörülen ancak inşaat aşamasında bir kısmı İdare tarafından yaptırılmasından vazgeçilen, bir kısmı ise görevli şirket tarafından yapılmayan veya eksik yapılan imalatlar ile bitirilmemiş işler kapsamında görevli şirket tarafından belirli bir süre içerisinde yapılması gereken işler ve/veya teslim edilmeyen ekipmanların olduğu ancak toplam sabit yatırım tutarına dahil olan bu eksiklikler için mahsuplaşma süreci işletilmediği anlaşılmıştır.
Ayrıca imalatından vazgeçilen, bir kısmı görevli şirket tarafından yapılmayan veya eksik yapılan imalatlar ile bitirilmemiş işler kapsamında görevli şirket tarafından belirli bir süre içerisinde yapılması gereken işler ve/veya teslim edilmeyen ekipmanların etki ettiği ve görevli şirket tarafından ihale teklifinde bu imalatlar ile işler ve ekipmanlar dahil teklif verilen hizmetlerde değişiklik yapılmadığı tespit edilmiştir.
Örneğin Şehir Hastanelerine ilişkin ihale dokümanı eki ek mahal listesinde;
“Yağmur suyu toplama ve arıtma sistemi ile lavabo ve duşların pis sularının arıtılarak (Gri Su) WC ve pisuar rezervuarlarında kullanılması sistemi tesis edilecektir” ifadesine yer verilmiştir.
İstekliklerden teklifler bu minvalde alınmış, istekliler tarafından hem toplam sabit yatırım tutarı hem de ilgili hizmetlerde bu sistem gözetilerek teklifler oluşturulmuştur. Ancak gri su sistemi sözleşmeler yapıldıktan sonra projelerden çıkarılmış ve toplam sabit yatırım tutarında ve etki ettiği hizmetlerde (bina ve arazi hizmeti, olağanüstü bakım ve onarım hizmeti vb. hizmetler) değişiklikler yapılmamıştır.
Bitirilmemiş işler kapsamında değerlendirilen Sözleşme eki Ek-13 kapsamında görevli şirket tarafından toplam sabit yatırım tutarına dahil olarak getirilmesi gereken ekipmanların (tıbbi cihaz ve mefruşat) geç getirilmesi veya hiç getirilmemesi durumları söz konusu olmasına rağmen toplam sabit yatırım tutarında ve bu işlerin etki ettiği diğer tıbbi ekipman destek hizmetinde değişiklik yapılmamıştır.
Kamu idaresi cevabında Bilkent Şehir Hastanesine ilişkin gerekli teknik çalışmaların yapıldığı buna ilişkin hesaplamaların yapılarak işletme süresinden düşüldüğü ve diğer sağlık tesisleri için de benzer süreçlerin yürütüleceği ifade edilmiş olup ilgili eksikliklerin etki ettiği hizmetlere ilişkin herhangi bir değerlendirme de bulunulmamıştır.
Bu itibarla; hizmete açılan şehir hastanelerine ilişkin olarak nihai teklif tarihindeki şartları eşitlenmiş proje ve ihtiyaç programı doğrultusunda teklif alınan ve toplam sabit yatırım tutarı olarak belirlenen bedelin, İdare tarafından yapımından vazgeçilen imalatlar ile görevli şirket tarafından yapılmayan veya eksik yapılan imalatlar ve bitirilmemiş işler kapsamında olan işler ve ekipman eksiklikleri göz önüne alınarak Sözleşme hükümleri doğrultusunda toplam sabit yatırım tutarı ile hizmet bedellerinde revizyon yapılması gerekmektedir.