|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, geçici kabulü yapılan yatırımların ilgili varlık hesaplarına aktarılmadığını ortaya koymuştur. Yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenmesi gereken yapım işlerinin, geçici kabul işlemleri tamamlandığında 251 Yerüstü ve Yeraltı Düzenleri veya 252 Binalar Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir. Ancak, denetim sırasında, 2021 yılında geçici kabulü yapılan bazı yatırımların bu hesaplara aktarılmadığı ve hâlâ yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlendiği tespit edilmiştir. Bu durum, toplamda 187.594.783,47 TL tutarında bir kaydın hatalı görünmesine neden olmuştur.
Kamu idaresi, yapılan hatalı kayıtlara ilişkin olarak, tahsis belgeleri gelen yatırımlar için gerekli düzeltmelerin yapıldığını belirtmiştir. Ancak, bu düzeltmelerin 2021 yılından sonra gerçekleştirildiği için, denetim raporundaki hata devam etmektedir. Ayrıca, 2020 yılı Sayıştay Denetim Raporlarında da benzer bir durumun tespit edildiği gözlemlenmiştir. Bu bağlamda, geçici kabul işlemlerinin tamamlanmasının ardından ilgili birimlerin, kayıtların zamanında ve mevzuata uygun şekilde yapılabilmesi için gerekli bildirimleri saymanlığa iletecek bir sistem geliştirmesi önem arz etmektedir. |
BULGU: Geçici Kabulü Yapılan Yatırımların İlgili Varlık Hesaplarına Aktarılmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Varlık hesaplarına kaydedilmesi gereken geçici kabulü yapılmış yapım işlerinin yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenmeye devam edildiği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin maddi duran varlıklar hesap grubuna ait Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının niteliğine ilişkin 187’nci maddesine göre, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı, kamu idarelerine ait yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin, geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hâllerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hâllerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılmaktadır.
Yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenen yeraltı ve yerüstü düzenlerine ve binalara ilişkin tutarların, yatırımın tamamlanıp geçici kabulün yapılması ile birlikte, ilgisine göre 251 Yerüstü ve Yeraltı düzenleri hesabına ya da 252 Binalar Hesabına borç; 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına alacak kaydedilmesi gerekmektedir. Dolayısıyla, yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenen projeler için proje bazında yapılan haritalama, projelendirme veya planlama gibi tüm giderler yatırımın maliyetine eklenmeli ve projenin geçici kabulü yapıldığında ilgili varlık hesaplarına kaydı yapılmalıdır.
Yapılan incelemede, 2021 yılı içerisinde geçici kabulü yapılan yapım işlerinin bir kısmının ilgili maddi duran varlık hesaplarına alınmadığı, halen yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlendiği görülmüştür.
2021 yılında geçici kabulü yapıldığı halde, 251 Yerüstü ve Yeraltı Düzenleri ve 252 Binalar Hesabına varlık kaydı yapılmayan yatırımlar 187.594.783,47 TL tutarındadır. Söz konusu hatalı kayıtla Bakanlık mali tablolarında; 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının 187.594.783,47 TL fazla, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri ve 252 Binalar Hesabının toplamda 187.594.783,47 TL noksan görünmesine neden olunmuştur.
Kamu idaresi cevabında bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup, tahsis belgeleri gelen yatırımlar için Muhasebat Genel Müdürlüğünün yazısına göre ilgili hesaba alınarak muhasebe kayıtlarının düzeltildiği ifade edilmiştir. Ancak, düzeltme kayıtları 2021 yılından sonra yapıldığından denetim görüşü verilen 2021 mali yılı bilançosundaki bulgu konusu hata mevcudiyetini devam ettirmektedir. Bununla birlikte, gerekli koordinasyonun sağlanarak tahsis belgelerinin edinilmesi ve yatırımların zamanında ve sistem dahilinde ilgili hesaplara aktarımının sağlanması gerekmektedir.
ve 2020 yılı Sayıştay Denetim Raporlarında da konu edilen hususa ilişkin tespitin 2021 yılında da devam ettiği görülmüştür.
Bu itibarla, geçici kabul işlemleri tamamlanan yapım işlerinin ilgili maddi duran varlık hesabına kaydedilmesi için ilgili birimler tarafından gecikmeye meydan verilmeden saymanlığa bildirimlerin yapılmasını sağlayan bir sistem kurularak, kayıtların zamanında ve mevzuata uygun olarak yapılmasının sağlanması gerektiği düşünülmektedir.