Parasal Limitler Dahilinde Yapılan Yapım İşlerinde %10 Sınırının Aşılması ve Bu Aşım İçin Kamu İhale Kurumu İzin Vermemesine Rağmen Alıma Devam Edilmesi (Sayıştay)

BULGU: Parasal Limitler Dahilinde Yapılan Yapım İşlerinde %10 Sınırının Aşılması ve Bu Aşım İçin Kamu İhale Kurumu İzin Vermemesine Rağmen Alıma Devam Edilmesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversite tarafından yapılan yapım işleri incelendiğinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 22/D ve 21/F maddelerinde belirtilen parasal limitler dahilinde yapılan harcamaların 2021 yılı toplamının Üniversitenin bütçesine bu amaçla konulan ödeneklerin %10’unu aştığı ve bu aşım için Kamu İhale Kurumunun uygun görüş vermediği görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun İdarelerce Uyulması Gereken Diğer Kurallar başlıklı 62’nci maddesinde; “Madde 62- Bu Kanun kapsamındaki idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işleri için ihaleye çıkılmadan önce aşağıda belirtilen hususlara uyulması zorunludur: … ı) (Ek: 30/7/2003-4964/38 md.) Bu Kanunun 21 ve 22 nci maddelerindeki parasal limitler dâhilinde yapılacak harcamaların yıllık toplamı, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin %10’unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadıkça aşamaz.” denilmektedir. Aynı Kanunun Görevlilerin Ceza Sorumluluğu başlıklı 60’ıncı maddesinde de; “…5 inci maddede belirtilen ilkelere ve 62 nci maddede belirtilen kurallara aykırı olarak ihaleye çıkılmasına izin verenler ve ihale yapanlar hakkında da yukarıda belirtilen müeyyideler uygulanır” denilerek, ihale yetkilisi ile ihale komisyonlarının başkan ve üyeleri ile ihale işlemlerinden sözleşme yapılmasına kadar ihale sürecindeki her aşamada görev alan diğer ilgililerin; Kanunun temel ilkeleri ve ilgili maddelerde belirlenen kurallara uymasının önemine vurgu yapılmıştır.
Üniversitenin 2021 yılı bütçesinde yapım işleri için toplam 51.341.848,00-TL ödenek konulmuştur. Aynı yıl içerisinde parasal limitlere tabi olan ve 4734 sayılı Kanunun 22/D ve 21/F maddeleri çerçevesinde alımı gerçekleştirilen yapım işi için toplam 8.065.848,40-TL harcama yapılmıştır. Bütçenin ilgili tertibinin %10 tutarının aşıldığı anlaşılmış ve 22.10.2021 tarihinde, 4734 sayılı Kanunun 62/ı bendinde belirtildiği şekilde Kamu İhale Kurumundan görüş istenmiş ancak Kurum yapım işleri için 22.11.2021 tarihinde uygun görüş vermemiştir. Ancak Üniversite doğrudan temin yöntemi ile alımlara devam etmiştir.
Söz konusu durumun 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun İdarelerce Uyulması Gereken Diğer Kurallar başlıklı 62’nci maddesine aykırılık teşkil ettiği düşünülmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr

AYDIN ADNAN MENDERES
ÜNİVERSİTESİ DÖNER SERMAYE
İŞLETMESİ
2021 YILI DÜZENLİLİK DENETİM RAPORU
İÇİNDEKİLER
KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ 20
KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU 23
SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU 23
DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI 23
İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 24
DENETİM GÖRÜŞÜ 24
DENETİM BULGULARI 24
T.C. Sayıştay Başkanlığı
TABLOLAR LİSTESİ
Tablo 1 Döner Sermaye İşletmesinde Görevli Personel Sayısı
T.C. Sayıştay Başkanlığı
BULGU LİSTESİ
A. Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular
Herhangi bir denetim bulgusu tespit edilmemiştir.
B. Diğer Bulgular
1. Muhasebe Kayıt Zamanı ile Muhasebe Kayıt Düzenine Uyulmaması
KAMU İDARESİ HAKKINDA BİLGİ
Mevzuat ve Görevler
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 58’inci maddesinin 2’nci fıkrasının (a) bendi uyarınca, 31.08.1999 tarih ve 23802 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Adnan Menderes Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi Yönetmeliği kapsamında kurulmuştur.
Söz konusu Yönetmelik’in “Faaliyet alanı” başlıklı 2’nci maddesiyle, İşletme faaliyet alanına giren iş ve hizmetler;
Yükseköğretim kurumları dışındaki kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişiler tarafından istenilecek bilimsel görüş, proje, araştırma ve benzeri hizmetleri yapmak ve bunlara ilişkin raporları düzenlemek,
Danışmanlık, uygulama, plan, deney raporları, fizibilite etüdü, model deneyleri, bilgi işlem, iş değerlendirmesi, ölçme, ölçü ayarı hizmetleri yapmak ve bunlara ilişkin raporlar hazırlamak,
Laboratuvar, atölye, arazi ve benzeri hizmet birimlerinde yapılacak tetkik, analiz, deney, bakım, tamir, basım, yayın, cilt ve üretimle ilgili iş ve benzeri hizmetleri yapmak,
Belirli bilimsel sonuçların uygulanmasını sağlamak,
Atıl kapasiteyi kullanarak eğitim organizasyonu, eğitici, öğretici, tanıtıcı, kurs, konferans, seminer, sempozyum gibi iş ve hizmetler yapmak,
Mevcut fiziki kapasiteyi değerlendirerek birimlerin faaliyet alanı ile sınırlı olmak üzere iş ve hizmetler ile canlı materyal, tarımsal ürün, diğer mallar üretmek ve elde edilen ürünleri önceden Rektör’ün izni alınmak şartıyla pazarlamak ve satmak,
Hastanelerde klinik, poliklinik, laboratuvar ve ameliyathanelerde her çeşit muayene, tahlil, tetkik, tedavi ve bakım ile ilgili faaliyetlerde bulunmak,
Açılmış bulunan her türlü insan ve hayvan sağlık hizmetleri ile ilgili yataklı ve yataksız, sabit ve geçici kuruluşları işletmek,
olarak belirlenmiştir.
Teşkilat Yapısı ve İnsan Kaynakları
Rektörlüğe bağlı bir birim olarak yapılanan Döner Sermaye İşletmesi, İşletme Müdürlüğü ve Saymanlık Müdürlüğü olarak teşkilatlandırılmıştır. İşletme Müdürlüğü bünyesinde; 1 işletme müdür vekili, 3 idari memur hizmet vermekte olup; 4 idari memurun kadroları, özel bütçededir. İşletmenin Saymanlık Müdürlüğünde, T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı personeli 1 saymanlık müdürü, 1 saymanlık müdür yardımcısı ve 7 memur bulunmaktadır.
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi birimleri Araştırma ve Uygulama Hastanesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Ziraat Fakültesi, Eğitim Fakültesi, Hayvan Hastanesi, Veteriner Fakültesi, İktisat Fakültesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Mühendislik Fakültesi, Nazilli İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, İletişim Fakültesi, Sürekli Eğitim Merkezi, Türkçe Öğrenim Merkezi, Uzaktan Eğitim Merkezi, Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp, Davutlar Meslek Yüksek Okulu, Çine Meslek Yüksek Okulu, Koçarlı Meslek Yüksek Okulu, Spor Bilimleri Faültesi, 25 No’lu Eğitim ve Aile Sağlığı Merkezi ve Yabancı Diller Yüksek Okulu döner sermaye işletme birimlerinden oluşmaktadır.
Döner sermayede görev yapan personel sayısı şu şekildedir:
Tablo 1 Döner Sermaye İşletmesinde Görevli Personel Sayısı

Mali Yapı
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine bağlı olarak kurulmuş olan döner sermayeli işletmelerin iş ve işlemleri ile bütçelerinin hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebesi, kontrol ve denetimi ile muhasebe yetkililerinin niteliklerine ilişkin usul ve esaslar, 18.20.2020 tarih ve 31159 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile belirlenmiştir. Dolayısıyla, 5018 sayılı Kanun’un bütçe ile ilgili hükümlerine tabi olmayan işletme bütçesi, adı geçen Yönetmelik’in 4’üncü maddesine göre hazırlanmakta olup; kamu idaresinin üst yöneticisi olan Rektör tarafından onaylanarak yürürlüğe girmektedir.
Başlangıç bütçesi 421.023.975,00 TL olarak tahmin edilen İşletmenin 2021 yılı bütçe gideri 426.284.323,00 TL, bütçe geliri ise 536.924.351,00 TL olarak gerçekleşmiştir.
2021 yılı bilançosuna göre İşletmenin ödenmiş sermaye toplamı 50,00 TL olup, toplam aktif büyüklüğü ise 59.805.608,00 TL’dir.
2021 yılı gelir tablosuna göre gelir toplamı 449.330.450,00 TL, gider toplamı 424.029.665,00 TL olan Döner Sermaye İşletmesi, yıl sonu itibarıyla dönemi 1.866.769,18 TL net kar ile tamamlamıştır.
Muhasebe ve Raporlama Sistemi
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi muhasebe ve raporlama işlemlerini, Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde yer alan hükümlere göre T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve yönetilen Döner Sermayeli İşletmeler Muhasebe Sistemi üzerinden yürütmektedir. İşletme, Yönetmelik’te hüküm bulunmayan hâllerde 5018 sayılı Kanun ve bu Kanun’a dayanılarak hazırlanan diğer yönetmelikler ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin genel esaslarını, kıyasen uygulamakta olup; T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan diğer düzenlemelere de tabidir.
Kamu İdaresi Hesaplarının Sayıştaya Verilmesi ve Muhasebe Birimleri ile Muhasebe Yetkililerinin Bildirilmesi Hakkında Usul ve Esaslar’ın 5’inci maddesi gereğince hesap dönemi sonunda Sayıştaya gönderilmesi gereken defter, tablo ve belgelerden denetime sunulanlar aşağıda yer almakta olup denetim, bunlar ile Usul ve Esaslar’ın 8’inci maddesinde yer alan diğer belgeler dikkate alınarak yürütülüp sonuçlandırılmıştır:
• Geçici ve kesin mizan,
• Bilanço,
• Gelir tablosu,
• Birleştirilmiş veriler defteri ve envanter defteri.
Denetim görüşü, kamu idaresinin tabi olduğu geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki temel mali tabloları olan bilanço ve gelir tablosuna verilecektir.
KAMU İDARESİNİN SORUMLULUĞU
Denetlenen kamu idaresinin yönetimi, tabi olduğu muhasebe standart ve ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olan mali rapor ve tabloların doğru ve güvenilir bilgi içerecek şekilde zamanında Sayıştaya sunulmasından, bir bütün olarak sunulan bu mali tabloların kamu idaresinin faaliyet ve işlemlerinin sonucunu tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir olarak yansıtmasından ve ister hata isterse yolsuzluktan kaynaklansın bu mali rapor ve tabloların önemli hata veya yanlış beyanlar içermemesinden; kamu idaresinin gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğundan; mali yönetim ve iç kontrol sistemlerinin amacına uygun olarak oluşturulmasından, etkin olarak işletilmesinden ve izlenmesinden, mali tabloların dayanağını oluşturan bilgi ve belgelerin denetime hazır hale getirilmesinden ve sunulmasından sorumludur.
SAYIŞTAYIN SORUMLULUĞU
Sayıştay, denetimlerinin sonucunda hazırladığı raporlarla denetlenen kamu idarelerinin mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek, mali rapor ve tablolarının güvenilirliğine ve doğruluğuna ilişkin görüş bildirmek, gelir, gider ve malları ile bunlara ilişkin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmekle sorumludur.
DENETİMİN DAYANAĞI, AMACI, YÖNTEMİ VE KAPSAMI
Denetimlerin dayanağı; 6085 sayılı Sayıştay Kanunu, uluslararası denetim standartları, Sayıştay ikincil mevzuatı ve denetim rehberleridir.
Denetimler, kamu idaresinin hesap ve işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek ve mali rapor ve tablolarının kamu idaresinin tüm faaliyet ve işlemlerinin sonucunu doğru ve güvenilir olarak yansıttığına ilişkin makul güvence elde etmek ve mali yönetim ve iç kontrol sistemlerini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür.
Kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile bunları oluşturan hesap ve işlemlerinin doğruluğu, güvenilirliği ve uygunluğuna ilişkin denetim kanıtı elde etmek üzere yürütülen denetimler; uygun denetim prosedürleri ve tekniklerinin uygulanması ile risk değerlendirmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Risk değerlendirmesi sırasında, uygulanacak denetim prosedürlerinin tasarlanmasına esas olmak üzere, mali tabloların üretildiği mali yönetim ve iç kontrol sistemleri de değerlendirilmiştir.
Denetimin kapsamını, kamu idaresinin mali rapor ve tabloları ile gelir, gider ve mallarına ilişkin tüm mali faaliyet, karar ve işlemleri ve bunlara ilişkin kayıt, defter, bilgi, belge ve verileri (elektronik olanlar dâhil) ile mali yönetim ve iç kontrol sistemleri oluşturmaktadır.
İÇ KONTROL SİSTEMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
DENETİM GÖRÜŞÜ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi 2021 yıılına ilişkin yukarıda belirtilen ve kamu idaresi tarafından sunulan, geçerli finansal raporlama çerçevesi kapsamındaki mali rapor ve tablolarının tüm önemli yönleriyle doğru ve güvenilir bilgi içerdiği kanaatine varılmıştır.
DENETİM BULGULARI
Raporda yer alan bulgular, denetimler sonucunda tespit edilen hususlara kamu idaresi tarafından verilen cevapların değerlendirilmesi suretiyle düzenlenmiştir.