ÖZET: Üniversite bünyesindeki çeşitli birimlerin temizlik malzemesi ihtiyaçlarının, her bir birim tarafından ayrı ayrı doğrudan temin yöntemiyle karşılandığı belirlenmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5. maddesi, idarelerin ihale süreçlerinde saydamlık, rekabet, eşit muamele ve kaynakların verimli kullanımı gibi temel ilkelere uyması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu bağlamda, malzeme alımlarının parçalara bölünerek gerçekleştirilmesi, kanunun belirttiği esaslara aykırıdır.

Birimin ihtiyaçlarını kendi başına karşılaması, doğrudan temin limitleri içinde kalmasına neden olmuş ve bu durum ihale yapılmaksızın alım yapılmasına yol açmıştır. Ancak, her birimin ayrı ayrı alım yapması, hem İhale Kanunu’na aykırı bir durum yaratmakta hem de iş gücü kaybına sebep olmaktadır. Zira, tek bir ihtiyaç için defalarca alım gerçekleştirilmiştir.

Sonuç olarak, kamu kaynaklarını kullanan görevlilerin, saydamlık ve rekabet gibi yükümlülüklerini ihlal ettiği tespit edilmiştir. Bu durum, hem kaynakların etkin kullanılmasını engellemekte hem de kamu denetimini olumsuz etkilemektedir.

BULGU: Temizlik Malzemesi Alımının Birim Bazında Parçalara Bölünmesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversitenin çeşitli birimlerine ait temizlik malzemesi ihtiyacının, her bir birim tarafından ayrı ayrı olarak doğrudan temin yoluyla karşılandığı tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde;
“İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.
Eşik değerlerin altında kalmak amacıyla mal veya hizmet alımları ile yapım işleri kısımlara bölünemez.
Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usullerdir.
denilmektedir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde de açıkça ifade edildiği üzere, her türlü kamu kaynağını kullanan görevliler, saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludurlar. Ve yine yukarıda belirtildiği üzere, bu Kanun’a göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usullerdir. Bu usullerin dışında alım yapılabilmesi, Kanun’da sayılı istisnai durumlarla sınırlıdır. İhtiyaçların doğrudan temin sureti ile karşılanabilmesi için parçalara bölünerek temin edilmesi de Kanun’un yukarıda değinilen 5’inci maddesine de açıkça aykırıdır.
Üniversite bünyesinde bulunan çeşitli birimlere ait temizlik malzemesi ihtiyacı, her birim tarafından ayrı ayrı olarak temin edilmiştir. Her birimin ihtiyaçlarını kendi temin etmesinin sonucunda da ihtiyaçların tutarı doğrudan temin limitleri içerisinde kalmış ve ihale yapılmaksızın temin edilmiştir. Temizlik malzemelerinin bu şekilde her birim tarafından ayrı ayrı olarak temin edilmesi İhale Kanunu’na aykırı olduğu gibi iş gücü kaybına da yol açmıştır. Zira tek seferde temin edilebilecek bir ihtiyaç için defalarca alım yapılmıştır.
Sonuç olarak, her türlü kamu kaynağını kullanan görevlilerin; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlama sorumlulukları ihlal edilmiştir.