|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay denetim raporları, üniversitelerde çalışan işçiler için kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmadığını ve bu tutarların muhasebe kayıtlarında yer almadığını ortaya koymuştur. Kamu idareleri, kıdem tazminatı hakkı bulunan personel için ödenecek tutarları belirleyerek, bu tutarları 372 ve 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesapları aracılığıyla muhasebeleştirmekle yükümlüdür. Ancak, bu karşılıkların ayrılmaması, muhasebenin temel ilkeleri olan “ihtiyatlılık” ve “tam açıklama” ilkelerine aykırılık teşkil etmektedir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği, uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının kullanılmasını öngörmektedir. Bu yönetmelik uyarınca, faaliyet döneminden sonraki yıllarda ödenecek kıdem tazminatları için ayrılan karşılıklar bu hesaba alacak, giderler hesabına ise borç kaydedilecektir. Ayrıca, dönem sonunda ödenecek kıdem tazminatı karşılıkları, kısa vadeli yabancı kaynaklar grubundaki 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak olarak kaydedilmelidir. Sonuç olarak, üniversitelerde çalışan işçiler için hesaplanan kıdem tazminatı tutarları doğrultusunda gerekli karşılıkların ayrılması ve muhasebe kayıtlarında doğru bir şekilde yer alması gerekmektedir. Bu, hem yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi hem de mali raporlamanın doğruluğu açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Ayrılmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Üniversitede çalıştırılan işçiler için faaliyet döneminde hesaplanarak tahakkuk ettirilmesi gereken kıdem tazminatları için karşılık ayrılmadığı ve ilgili hesaplarda muhasebeleştirilmediği görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri uyarınca kamu idarelerinin, kıdem tazminatı alma hakkı bulunan personele ödenmesi muhtemel kıdem tazminatı tutarları için karşılık ayırmaları ve ayırdıkları bu karşılıkları 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabı ve 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabını kullanarak muhasebe kayıtlarında izlemeleri gerekmektedir.
Kıdem tazminatı karşılıklarının ayrılmaması ve mali tablolarda bu karşılıklara ilişkin hesapların yer almaması muhasebenin temel ilkelerinden olan ve Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 5’inci maddesinde bahsedilen “ihtiyatlılık” ve “tam açıklama” ilkelerine aykırılık teşkil etmektedir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde, ilgili mevzuatı gereğince hesaplanarak ayrılan uzun vadeli kıdem tazminatları karşılıklarının izlenmesi için 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının kullanılacağı belirtilmiştir. İlgili Yönetmelik’in 472 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabının işleyişini açıklayan 343’üncü maddesinde faaliyet döneminden sonraki yıllarda ödenecek kıdem tazminatları için ayrılan karşılıkların bu hesaba alacak, 630 Giderler Hesabına borç kaydedileceği, kıdem tazminatı karşılığı hesabında kayıtlı tutarlardan, izleyen dönemde ödeneceği öngörülen kıdem tazminatı karşılıklarının ise dönem sonunda bu hesaba borç, kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki 372 Kıdem Tazminatı Karşılığı Hesabına alacak kaydedileceği ifade edilmiştir.
Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri çerçevesinde, Üniversitede çalıştırılan işçiler için faaliyet döneminde hesaplanarak tahakkuk ettirilecek kıdem tazminatları tutarı kadar karşılık ayrılması ve ilgili hesaplarda muhasebeleştirilmesi gerekmektedir.