Emekliye Ayrılan Personel Ödemelerinin Zamanında Yapılmaması Nedeniyle Yüksek Tutarda Vekalet Ücreti, Tahsil Harcı ve İcra Masrafları Ödenmesi (Sayıştay)

BULGU: Emekliye Ayrılan Personel Ödemelerinin Zamanında Yapılmaması Nedeniyle Yüksek Tutarda Vekalet Ücreti, Tahsil Harcı ve İcra Masrafları Ödenmesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Emekliye ayrılan personel ödemelerinin zamanında yapılmaması nedeniyle, İdare aleyhine icra takiplerinin başlatıldığı ve vekalet ücreti başta olmak üzere tahsil harcı, icra masrafları vb yüksek tutarlarda ödemelerde bulunulduğu tespit edilmiştir.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu” başlıklı 8’inci maddesinde;
“Her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorundadır. ” denilmekte olup mezkûr Kanun’un “Harcama talimatı ve sorumluluk” başlıklı 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında;
“Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur. ” ifadesi yer almaktadır.
Dolaysıyla harcama yetkilileri kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak kullanılmasından doğrudan doğruya sorumludurlar.
Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “Kamu zararının belirlenmesi” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde kamu zararının belirlenmesinde, kamu idaresinin yükümlülüklerinin mevzuatına uygun bir şekilde yerine getirilmemesi nedeniyle kamu idaresine faiz, tazminat, gecikme zammı, para cezası gibi ek malî külfet getirilmesinin de esas alınacağı belirtilmiştir.
Dolayısıyla mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması, alınan hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması ve yükümlülüklerin mevzuata uygun şekilde yerine getirilmemesi nedeniyle gecikme cezası vb ödenmesi durumunda kamu kaynaklarında eksilmeye neden olunmaktadır.
5393 Sayılı Belediye Kanunun, “Belediye bütçesi” başlıklı 61 inci maddesinde de;
Belediye başkanı ve harcama yetkisi verilen diğer görevliler, bütçe ödeneklerinin verimli, tutumlu ve yerinde harcanmasından sorumludur.”
Hükmü yer almaktadır.
Belediyede, emekliye ayrılan personel ödemeleri zamanında yapılamamış ve İdare aleyhine icra takipleri başlatılmıştır. Bunun sonucunda, vekalet ücreti başta olmak üzere tahsil harcı, icra masrafları vb yüksek tutarlarda ödemelerde bulunulduğu tespit edilmiştir.
Tablo 9: 2023 Yılında Emekliye Ayrılan İşçilere Zamanında Ödenmeyen Personel Borçlarından Dolayı
Yapılan Giderler

Emekliye ayrılan personelin ödemelerinin zamanında yapılmaması nedeniyle, İdare aleyhine icra takiplerinin başlatıldığı ve 1.393.306,20 TL vekalet ücreti, 412.799 TL tahsil harcı ve 3.879,81 TL icra masrafı ödemesinde bulunulduğu tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında bulguda yer alan emekliye ayrılan personel ödemelerinin zamanında yapılmaması nedeniyle yüksek tutarda vekalet ücreti, tahsil harcı ve icra masrafları ödenmesi durumu ile ilgili olarak, Belediyenin ilgili birimleri ile görüşüldüğü, bundan sonraki süreçte emekliye ayrılan personel ödemelerinin zamanında yapılması için gerekli önlemlerin alınması sağlanarak yüksek tutarda vekalet ücreti, tahsil harcı ve icra masrafları ödenmesinin önüne geçilmeye çalışılacağı ifade edilmiştir.
İdarenin nakit dengesi konusunda gerekli önlemleri alarak, vekalet ücreti, icra masrafı vb giderlere maruz kalmaması gerekmektedir.