| ÖZET: İdare tarafından mahalli idareler bütçe ve muhasebe yönetmeliğinin 333-Emanetler Hesabı maddesine uygun olarak değil, sadece banka hesabına yatırılan paraların niteliğine göre 102-Banka Hesabı’na borç ve ilgili hesaplara alacak kaydedilmesi gerektiği görülmüştür. Yapılan incelemede İdare tarafından banka hesaplarına yatırılan emanet niteliğinde olmayan tutarlar için emanetler hesabının kullanıldığı tespit edilmiştir. İdare tarafından gerekli düzeltme kayıtları yapıldığı ancak kanıtlayıcı belge sunulmadığı bildirilmiştir. Sonuç olarak, İdarenin banka hesaplarına yatırılan veya gelen paraların 102-Banka Hesabı’na borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Emanet Niteliğinde Olmayan Tutarların Emanetler Hesabına Kaydedilmesi
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare banka hesaplarına yatırılan ve emanet niteliğinde olmayan tutarlar için emanetler hesabının kullanıldığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 333-Emanetler Hesabı’nın açıklandığı “Hesabın niteliği” başlıklı 260’ıncı maddesinde; bu hesabın emanet olarak nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarların izlenmesi için kullanılacağı, belirtilmiştir.
“Hesabın işleyişi” başlıklı 262’nci maddesinde ise; Emanetler hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları gösterilmiştir. Buna göre sadece ilgili maddede belirtilen durumlarda 333- Emanetler Hesabı kullanılacaktır.
Aynı Yönetmelik’in 102-Banka Hesabı’nın açıklandığı “Hesabın işleyişi” başlıklı 57’nci maddesinin 1’inci fıkrasının (a-3) bendinde ise; kurumun banka hesabına yatırılan veya gelen paraların bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği, düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, idarenin banka hesaplarına yatırılan veya gelen paraların 102-Banka Hesabı’na borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilmesi gerekmektedir. Banka hesaplarına yatırılan veya gelen paralar, söz konusu Yönetmelik’in 262’nci maddesinde sayılan durumlardan birinin niteliğini taşıyorsa, bu tutar 333-Emanetler Hesabına alacak kaydedilecek; emanet niteliği taşımıyorsa, niteliğine uygun hesaplara alacak kaydedilecektir.
Yapılan incelemede, İdare banka hesaplarına yatırılan ve emanet niteliğinde olmayan tutarlar için emanetler hesabının kullanıldığı tespit edilmiştir. İdare tarafından gün sonu banka
ekstresi alındığında bankaya yatırılan veya gelen tüm tutarların 333-Emanetler Hesabı’na alacak kaydedildiği, daha sonra yatırılan tutarların niteliğine göre 333-Emanetler Hesabı borç çalıştırılmak suretiyle kapatıldığı ve ilgili hesaplara alacak kaydı yapıldığı anlaşılmıştır. Böylece yıl içerisinde 333-Emanetler Hesabına 946.649.352,87 TL tutarında kayıt yapılmıştır. Ancak bu tutarların çok büyük kısmı emanet niteliğinde olmayan paralardan oluşmaktadır.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından bulgu konusu hususla ilgili gerekli düzeltme kayıtlarının yapıldığı ve bundan sonraki süreçte konunun takip edileceği bildirilmiştir. Ancak düzeltme kayıtlarına ilişkin herhangi bir kanıtlayıcı belge sunulmamıştır.
Sonuç olarak, İdarenin banka hesaplarına yatırılan veya gelen paraların 102-Banka Hesabı’na borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilmesi gerekmektedir.