BULGU: Çevre Katkı Paylarının İlgili Bakanlığa Aktarılmaması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi

İdare tarafından 2872 sayılı Çevre Kanunu uyarınca tahsil edilen çevre katkı paylarının, mevzuatta belirlenen sürede ve tam olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na aktarılmadığı görülmüştür.
2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 18’inci maddesi, çevre kirliliğinin önlenmesi ve çevre ile ilgili yatırımların desteklenmesi amacıyla çevre katkı paylarının büyükşehir belediyeleri su ve kanalizasyon idareleri tarafından toplanarak belirli bir oranda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na aktarılmasını öngörmektedir. Ancak bu ödemelerin mevzuatta belirlenen sürede aktarılmadığı ve hukuki zorunlulukların yerine getirilmediği anlaşılmıştır.
Çevre Kanunu uyarınca tahsil edilen çevre katkı paylarının (su ve kullanılmış suları uzaklaştırma bedellerinin %1’i) mevzuatta belirlenen sürede Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na aktarılmaması, kamu kaynaklarının etkili bir şekilde kullanılmasına dair temel prensiplere aykırıdır.
Yapılan incelemede, mevzuat hükümlerine göre hesaplanarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na aktarılması gereken çevre katkı paylarının durumu şu şekildedir: 7440 Sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan 16.137.170,93 TL’lik kısım Bakanlık’a başarılı bir şekilde aktarılmıştır. Ancak, 363 Kamu İdareleri Payları Hesabı’nda izlenen 15.900.000,93 TL’nin sadece 10.156.328,18 TL’si gönderilmiş, ağustos ayından yıl sonuna kadar kalan 5.743.672,75 TL’nin ise aktarımının gerçekleştirilmediği belirlenmiştir.
Kamu idaresi cevabında, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli çalışmalara başlanıldığı ifade edilmiştir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve açıklamalar doğrultusunda, Çevre Kanunu uyarınca tahsil edilen çevre katkı paylarının, mevzuatta belirlenen sürede ve tam olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na aktarılması gerektiği değerlendirilmektedir.


ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, büyükşehir belediyeleri su ve kanalizasyon idareleri tarafından tahsil edilen çevre katkı paylarının, mevzuatta belirlenen süre ve miktarda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na aktarılmadığı tespit edilmiştir. 2872 sayılı Çevre Kanunu uyarınca, bu ödemelerin zamanında yapılması hukuki bir zorunluluktur. İnceleme sonucunda, 15.900.000,93 TL’nin yalnızca 10.156.328,18 TL’sinin aktarıldığı, geri kalan 5.743.672,75 TL’nin ise aktarımının gerçekleştirilmediği belirlenmiştir. Kamu idaresi, gerekli çalışmalara başlandığını bildirmiştir.