BULGU: İşçilere Yıllık Fazla Çalışma Sınırı Olan 270 Saatin Üzerinde Fazla Çalışma Yaptırılması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi

İdare tarafından istihdam edilen işçilere yıllık 270 saati aşan sürelerde fazla çalışma yaptırıldığı görülmüştür.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinin sekizinci fıkrasında fazla çalışma süresinin toplamının bir yılda iki yüz yetmiş saatten fazla olamayacağı, on birinci fıkrasında ise fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışmaların ne şekilde uygulanacağının çıkarılacak yönetmelikte gösterileceği belirtilmiştir.
İş Kanununa İlişkin Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği’nin “Fazla Çalışmada Sınır” başlıklı 5’inci maddesinde; “Fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda iki yüz yetmiş saatten fazla olamaz. Bu süre sınırı, işyerlerine veya yürütülen işlere değil, işçilerin şahıslarına ilişkindir. Fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma sürelerinin hesabında yarım saatten az olan süreler yarım saat, yarım saati aşan süreler ise bir saat sayılır.” denilmiştir.
Adı geçen Kanun’un “Çalışma süresi” başlıklı 63’üncü maddesinde genel bakımdan çalışma süresinin haftada en çok kırk beş saat olacağı, aksi kararlaştırılmadığı takdirde bu sürenin, işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanacağı belirtilmiştir.
Aynı Kanun’un “İşin düzenlenmesine ilişkin hükümlere aykırılık” başlıklı 104’üncü maddesinde de, Kanun’un 63’üncü maddesinde ve Yönetmelik’te belirlenen çalışma sürelerine aykırı olarak işçilerini çalıştıran işveren veya işveren vekiline idari para cezası verileceği hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda yer verilen düzenlemelere göre fazla çalışma süresinin bir yılda iki yüz yetmiş saatten fazla olmaması gerekir. Belediye, bu saatin aşılmaması ve idari para cezasına muhatap olmaması için gerekli tedbirleri almalıdır.
Yapılan incelemede, Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığınca istihdam edilen işçilerden 24’ünün, Özel Kalem Müdürlüğünce istihdam edilen işçilerden ise 7’sinin 270 saatin üzerinde fazla çalışması olduğu ve Kanun’da belirlenen üst limitin aşıldığı tespit edilmiştir. Buna göre İdarede istihdam edilen 31 personele ilişkin fazla çalışma süresinin 4857 sayılı Kanun’da belirlenen üst limiti aştığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen denetim tespitine istinaden, İdare tarafından; bulgu konusu tespite iştirak edildiği, Belediye bünyesinde çalışan sürekli işçilerin ihtiyaç dâhilinde hafta içi ve hafta sonu çalıştırıldığı, bundan sonraki fazla çalışma saatlerine gerekli hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, İdare tarafından istihdam edilen işçilerin İş Kanunu’na uygun olarak fazla çalışma sürelerinin düzenlenmesi gerekmektedir.


ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir Belediyesi’nde istihdam edilen işçilere yıllık 270 saati aşan fazla çalışma yaptırıldığı tespit edilmiştir. 4857 sayılı İş Kanunu’na göre fazla çalışma süresi yıllık 270 saatle sınırlıdır ve bu sınırın aşılması durumunda işveren idari para cezasına tabi tutulmaktadır. İncelemelerde, Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi ile Özel Kalem Müdürlüğü’nde çalışan 31 işçinin fazla çalışma süresinin bu limitin üzerinde olduğu belirlenmiştir. İdare, gelecekte bu konuda gerekli önlemleri alacağını ifade etmiştir.