Günübirlik ya da Apart Olarak Kiralanan Meskenlerin Ticarethane Abonesi Olarak Belirlenmemesi (Sayıştay)

BULGU: Günübirlik ya da Apart Olarak Kiralanan Meskenlerin Ticarethane Abonesi Olarak Belirlenmemesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Günübirlik ya da belirli sürelerle kiralanan ve ticari nitelik taşıyacak şekilde faaliyet gösteren ev ve benzeri tesislerin su abone türlerinin hatalı uygulandığı görülmüştür.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 3/B maddesine göre, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya, ilişkin muamelelerin gerçek mahiyeti esastır. Yine 213 sayılı Kanun’un 156’ncı maddesinde, ticari, sınai, zirai ve mesleki faaliyette; mağaza, yazıhane, idarehane, muayenehane, imalathane, şube, depo, otel, kahvehane, eğlence ve spor yerleri, tarla, bağ, bahçe, çiftlik, hayvancılık tesisleri, dalyan ve voli mahalleri, madenler, taş ocakları, inşaat şantiyeleri, vapur büfeleri gibi ticari, sınai, zirai veya mesleki bir faaliyetin icrasına tahsis edilen veya bu faaliyetlerde kullanılan yerler “işyeri” olarak tanımlanmıştır.
Bu hükme göre, mükelleflerin ticari, sınai, zirai ve mesleki faaliyetlerini sürdürdükleri yerlerin işyeri özelliğini taşıyabilmesi için bu yerlerin ticari, sınai, zirai veya mesleki faaliyetin icrasına tahsis edilen veya bu faaliyetlerde kullanılan yer olma özelliği taşıması gerekmektedir.
Yukarıda belirtilen mevzuat ve açıklamalar çerçevesinde, konaklama yeri olarak günlük kiraya verilen veya apart olarak tanımlanan yerlerin, ticari faaliyetin icrasına tahsis edilmeleri nedeniyle işyeri sayılmaları gerektiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır. Nitekim bu konu özelinde muhtelif Vergi Dairesi Başkanlıklarınca verilen muktezalar da bu yöndedir.
1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu’nun 2’nci maddesinin birinci fıkrasına, “bekâr odaları” ibaresinden sonra gelmek üzere “günübirlik kiralanan evler” ibaresi eklenmiştir. Bu bakımdan günübirlik kiralanan evlerin, buralarda kalanlara ilişkin kimlik bildirme zorunluluğu getirilmesi dolayısıyla otel mahiyetinde olduğu değerlendirilmektedir.
Bu çerçevede, Bartın İl Emniyet Müdürlüğü ile Bartın İl Jandarma Komutanlığından 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu’nun 2’nci maddesinde belirtilen günübirlik kiralanan evlerin detaylı adresleri resmi yazı ile istenilmiş olup gelen cevabi yazıda bu kapsamda bulunan 28 tesise ilişkin detaylı bilgiler tarafımıza sunulmuştur.
Yapılan incelemede; günübirlik olarak kiralanan bahse konu bu yerlerden 17 adedinin ticarethane tarifesi üzerinden düzenlenmesi gereken su aboneliklerinin mesken tarifesi üzerinden yapıldığı tespit edilmiştir. İdarenin su ve atıksu tarife cetvelinde ticarethane aboneliği için belirlenen fiyatın mesken tarifesi için belirlenen fiyattan yüksek olması sebebiyle söz konusu hatalı uygulama İdarenin gelirlerinin düşük kalmasına sebep olmaktadır.
Denetim tespiti sonrasında Kamu İdaresi tarafından düzeltme kayıtlarının gerçekleştirilmeye devam edildiği ifade edilmiştir.
Bu itibarla; İdare tarafından günübirlik kiralanan veya apart olarak tanımlanan yerlerin aboneliklerinin ticarethane aboneliği üzerinden tesis edilmesi ve mevcut bilgi ve veriler çerçevesinde geriye dönük gerekli düzeltmelerin tamamlanması gerekmektedir.