BULGU: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Yatırım Planı, Yıllık Çalışma Programı ve Uygulama Projeleri Olmadan Ödenek Aktarılması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Köylere hizmet götürme birlikleri tarafından hazırlanan yatırım plânı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin il genel meclisine sunulmadan köylere hizmet götürme birliklerine ödenek aktarımı yapıldığı görülmüştür.
5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanun’un “Köylere hizmet götürme birlikleri” başlıklı 18’inci maddesinin beşinci fıkrasında;
“İl özel idaresi bütçe gelirlerinin ne kadarının köylere hizmet götürme birliklerine aktarılacağı, köylere hizmet götürme birliklerinin sunacağı yatırım plânı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerine göre il genel meclisince kararlaştırılır.” hükmü yer almaktadır.
Ödenek aktarımları, 22.02.2005 tarih ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun “İl özel idaresinin giderleri” başlıklı 43’üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtildiği üzere, “İl Genel Meclisince belirlenecek ilkeler çerçevesinde köylere veya köylerin aralarında kurdukları birliklere yapılacak yardımlar” olarak yer alan ve İl Özel İdaresi bütçelerinden yapılan aktarmalardır.
İdare bütçesinden 5355 sayılı Kanun uyarınca köylere hizmet götürme birliklerine ödenek aktarılması için birlikler tarafından İl Özel İdaresine yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin sunulması ve sunulan projelerin il genel meclisi tarafından uygun bulunarak karara bağlanması gerekmektedir. Proje bazında ödenek aktarımı yapılması için açıkça anlaşıldığı üzere il genel meclisinin karar alması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, yatırım planı, yıllık çalışma programı ve uygulama projelerinin İl Genel Meclisine sunulmadan dolayısıyla karar alınmadan, köylere hizmet götürme birliklerine ödenek aktarıldığı tespit edilmiştir. Aşağıdaki tabloda, İdarenin 2023 yılında bu kapsamda köylere hizmet götürme birliklerine yaptığı ödenek aktarımları yer almaktadır.
Tablo 8: Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Mevzuata Uygun Olmayan Ödenek Aktarımları
| BİRLİĞİN ADI | ÖDENEĞİN AKTARILMA GEREKÇESİ | TUTAR (TL) |
| Merkez | Merkez Köşançiftliği köyü Cemevine Dönüştürülmesi İşi | 200.000,00 |
| Merkez | Merkez Köşançiftliği köyü Cemevi Bakım Onarım Ödeneği | 250.000,00 |
| Merkez | Birliğe Üye Büyükdöllük Köyü Parke Taşı Alım Ödeneği | 250.000,00 |
| Merkez | Köy Yollarında Kullanılmak Üzere 17 Araç ve İş Makinesi Kiralama Hizmet Alımı Ödeneği | 2.927.039,98 |
| Merkez | Birliği Üye Köylere Bitüm Malzemesi Nakli İçin Aktarılan Ödenek | 357.846,00 |
| Merkez | Merkez Değirmenyeni Köyü 200 Metreküp Biriktirme Deposu Yapım Ödeneği | 1.020.152,52 |
| Merkez | Tunca Spor Sahası Bakım Onarım Ödeneğ. | 400.000,00 |
| Merkez | Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 900.000,00 |
| Merkez | Demirhanlı Köyü Taşınmaz-Kamulaştırma-Tazminat Bedeli | 90.000,00 |
| Merkez | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere | 700.000,00 |
| Aktarılan Ödenek | ||
| Merkez | Hıdırağa Köyü Jeotermal Sondaj Pompası Tecrübesi Yapım Ödeneği | 468.288,00 |
| Süloğlu | Birliğe Üye Köylere Sıvı Klor Alım Ödeneği | 41.855,90 |
| Süloğlu | Keramettin Köyü Sağlık Evinin Köy Konağına Dönüştürülmesi İşi, Bakım Onarım İşi | 170.000,00 |
| Süloğlu | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 300.000,00 |
| Süloğlu | Birliğe Üye Köylerin Yatırım Harcamalarında Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 80.000,00 |
| Süloğlu | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 300.000,00 |
| Havsa | Birliğe Üye Köyler Sıvı Klor Alımı | 13.216,00 |
| Havsa | Birliğe Üye Osmanlı Köyü Sulama Tesisi Onarım İşi | 50.000,00 |
| Havsa | Birliğe Üye Naipyusuf Köyü Parke Taşı Alımı ve Yol Bakımı | 494.400,00 |
| Havsa | Birliğe Üye Çukurköy Parke Taşı Alımı ve Yol Bakımı | 155.520,00 |
| Havsa | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 400.000,00 |
| Havsa | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 400.000,00 |
| İpsala | İpsala-Paşaköy Parke Taşı Döşeme İşi | 560.880,00 |
| İpsala | Pınar Köyü Sondaj ENH Yapımı ve Motopomp ve Kolon Borusu Alımı Montaj İşleri | 367.204,54 |
| İpsala | İpsala Sarpdere Köyü Parke Taşı Kaplama İşi | 233.280,00 |
| İpsala | İpsala-Haciköy İçme Suyu Terfi Hattı için Mal Malzeme, Koyuntepe Köyü İçme Suyu Terfi Hattı Değişimi | 579.720,00 |
| İpsala | İpriktepe Köyü Kanal Onarım İşi | 246.328,00 |
| İpsala | Alıçopehlivan Köyü İçme Suyu Su Sondaj Açılması İşi | 29.500,00 |
| İpsala | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 300.000,00 |
| İpsala | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 500.000,00 |
| Keşan | Birliğe Üye Mecidiye Köyü İçme Suyu ENH Yapım ve Motopomp Kolon Borusu Alımı-Montaj İşleri | 170.207,50 |
| Keşan | Pınar Köyü Sondaj ENH Motopomp ve Kolon Borusu Alımı Montaj İşleri | 530.000,00 |
| Keşan | Birliğe Üye Mecidiye Köyü Çeltik Göletinden Endüstriyel Arıtma Sistemi İşi | 350.000,00 |
| Keşan | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 500.000,00 |
| Keşan | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 500.000,00 |
| Lalapaşa | Hacıdanışment Köyü İçme Suyu Klor Dozlama Yenileme Bakım, Ömeroba Köyü-Süleymandanışment Köyü İçme suyu HDPE Boru Değişim İşleri | 180.560,00 |
| Lalapaşa | Lalapaşa-Donbay Köyüne Kilit Beton, Parke Taşı Alımı ve İşçilik Bedeli | 76.800,00 |
| Lalapaşa | Hacıdanışment Köyüne İçme Suyu Şebeke Hattı Değişim İşi | 36.908,71 |
| Lalapaşa | Lalapaşa İlçe Halk Küütüphanesi Memurluğu Tadilat İşi | 94.876,06 |
| Lalapaşa | Lalapaşa İlçe Halk Kütüphanesi Doğalgaz Dönüşümü | 483.998,00 |
| Lalapaşa | Lalapaşa İlçe Halk Kütüphanesi İlave Tadilat İşi | 298.828,49 |
| Lalapaşa | Lalapaşa Hacıdanışment Köyü İçme suyu Şebeke Hattı Değişimi | 458.067,29 |
| Lalapaşa | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 400.000,00 |
| Lalapaşa | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Üstyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 500.000,00 |
| Meriç | Büyükaltıağaç Köyü Parke Taşı Alımı | 237.652,00 |
| Meriç | Hasırcıarnavut ve Küpdere Köylerine Su Depolama Odası, Bayır Sulama Sistemi Onarımı | 450.000,00 |
| Meriç | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 350.000,00 |
| Meriç | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 500.000,00 |
| Meriç | 200’lük Taş Toplama Makinası Alımı | 357.800,00 |
| Meriç | Büyükaltıağaç Köyü Parke Taşı Alımı | 237.652,00 |
| Meriç | Hasırcıarnavut ve Küpdere Köylerine Su Depolama Odası, Bayır Sulama Sistemi Onarımı | 450.000,00 |
| Meriç | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Üstyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 350.000,00 |
| Meriç | Birliğe Üye Köylerin Altyapı-Üstyapı Üstyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 500.000,00 |
| Meriç | 200’lük Taş Toplama Makinası Alımı | 357.800,00 |
| Meriç | Büyükaltıağaç Köyü Parke Taşı Alımı | 237.652,00 |
| Meriç | Hasırcıarnavut ve Küpdere Köylerine Su Depolama Odası, Bayır Sulama Sistemi Onarımı | 450.000,00 |
| Meriç | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 350.000,00 |
| Meriç | Birliğe Üye Köylerin Altyapı-Üstyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 500.000,00 |
| Meriç | 200’lük Taş Toplama Makinası Alımı | 357.800,00 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Köylere Sıvı Klor Alımı | 50.445,00 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Köylere Sıvı Klor Alımı | 50.445,00 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Köylere Sıvı Klor Alımı | 112.100,00 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Kırkavak Köyü Spor Sahası ve Tel Örgü Örülmesi İşi | 68.000,00 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Kırkavak Köyü Spor Sahası ve Tel Örgü Örülmesi İşi | 32.000,00 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Gazi Halil Aliç Köyleri Arası Yolun SSB.Kaplama İşi | 2.350.208,52 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Çöpköy Gölet Onarımı | 539.880,00 |
| Uzunköprü | Kurtbey Köyü İçmesuyu Sondaj Açılması İşi | 839.400,00 |
| Uzunköprü | Çalıköy Grubuna Bağlı Dört Köyün İçmesuyu İhtiyaçlarını Karşılayacak Sondaj Kuyusu Açılması İşi | 599.320,80 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 1.200.000,00 |
| Uzunköprü | Birliğe Üye Köylerin Altyapı-Üstyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 900.000,00 |
| Enez | Şehitler Köyü Şehitlik Onarım İşi | 75.000,00 |
| Enez | Karaincirli Köyü Küçükbaş Hayvan Yıkama Havuzu Yapımı | 100.000,00 |
| Enez | Enez Çavuşköy Göletten By-Pass Yapım İşi | 397.896,00 |
| Enez | Birliğe Üye Çavuşköy Sulama Tesisi Onarım İşi | 50.000,00 |
| Enez | Birliğe Üye Şehitler Köyü 10 Tonluk Ayaklı İçmesuyu Deposu Yapım İşi | 350.000,00 |
| Enez | Birliğe Üye Küçükevren Köyü Yol Bakım Onarımı | 194.925,12 |
| Enez | Birliğe Üye Köylerin Altyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 650.000,00 |
| Enez | Birliğe Üye Köylerin Altyapı-Üstyapı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Aktarılan Ödenek | 700.000,00 |
| Toplam | Toplam | 32.311.453,43 |
Sonuç olarak, köylere hizmet götürme birliklerine İl Genel Meclisi Kararı alınmadan ödenek aktarımı yapılmasında mevzuata uyarlılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.
| ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, köylere hizmet götürme birliklerine, yıllık çalışma programı ve uygulama projeleri İl Genel Meclisi’ne sunulmadan ödenek aktarımı yapılmıştır. 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu’nun ilgili maddeleri gereği, bu ödeneklerin aktarımı için meclis onayı şarttır. Yapılan incelemelerde, mevzuata aykırı olarak toplam 32.311.453,43 TL tutarında ödenek aktarımının gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. Bu durum, yasal düzenlemelere uygunluk açısından sorun teşkil etmektedir. |