Belediyeye Ait Taşınmazın Derneğe Tahsis Edilmesi (Sayıştay)

BULGU: Belediyeye Ait Taşınmazın Derneğe Tahsis Edilmesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Belediye tarafından daha önce kendisinin kiralama yaptığı park alanı, ortak hizmet projesi çerçevesinde bir derneğe bedelsiz tahsis edilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75’inci maddesinde;
“Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda; …
c) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, kamu yararına çalışan dernekler, Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilir. Diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projeleri için mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınması gerekir.
Kendilerine ait taşınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına devredebilir veya süresi yirmi beş yılı geçmemek üzere tahsis edebilir. Bu taşınmazlar aynı kuruluşlara kiraya da verilebilir. Bu taşınmazların, tahsis amacı dışında kullanılması hâlinde, tahsis işlemi iptal edilir. Tahsis süresi sonunda, aynı esaslara göre yeniden tahsis mümkündür.” denilmektedir.
Yukarıda yer verilen Kanun hükümlerinden anlaşılacağı üzere, belediyeler 5393 sayılı Kanun’un 75/d maddesine göre kendilerine ait taşınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak belediye meclis kararı ile ancak mahallî idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına tahsis edebilir. Bu idarelerin dışında kalan gerçek ve tüzel kişilere, derneklere, sivil toplum kuruluşlarına veya meslek kuruluşlarına süresi ne olursa olsun belediye taşınmazlarının ücretsiz olarak tahsis edilmesi mümkün değildir.
Kanun hükümlerine göre belediyeler, kamu yararına çalışan dernekler, Bakanlar Kurulu’nca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ve 7.6.2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebilecektir. Diğer dernek ve vakıflar ile gerçekleştirilecek ortak hizmet projesinde ise mahallin mülki idari amirinin onayı gerekecektir. Ancak ortak hizmet projesi kapsamında belediyenin taşınmazının her ne gerekçe ile olursa olsun bir dernek veya vakfa bedelsiz tahsis edilmesi mümkün değildir.
Yapılan incelemede 02.11.2017 tarih ve 197 sayılı Belediye Meclisi kararıyla Yapraklı Mahallesi ve 44 ada 1 parselde yer alan park ve parkın içinde yer alıp, daha önce Belediyenin kiralama yaparak gelir elde ettiği “Çay Bahçesi” alanı, imzalanan ortak hizmet protokolü çerçevesinde, Kırklareli Belediye Kültür, Sanat ve Spor Kulübü Başkanlığına gelir sağlaması amacıyla, mevzuata aykırı bir şekilde bedelsiz olarak 10 yıllığına tahsis edilmiştir. Ayrıca kamu yararına çalışan dernek statüsü bulunmayan söz konusu Dernek ile yapılan protokolün geçerli olabilmesi için mahallin en büyük mülki idare amirinden izin alınması gerekmektedir. Aradan geçen süre zarfında Belediye ile söz konusu Dernek işbirliğinde ortak bir hizmet projesi de gerçekleştirilmemiştir.
İdare cevabında 02/11/2017 tarih ve 197 sayılı Belediye Meclis kararı ile tahsis edilmesi kararının iptali için gerekli iş ve işlemlere başlanıldığı belirtilmiştir.
Sonuç olarak taşınmaz tahsis işlemlerinde mevzuatta öngörülen sınırların ve şartların dikkate alınması ve bu şartlara aykırı olarak tesis edilen tahsis işleminin iptal edilmesi gerekmektedir.