İlk Madde ve Malzeme Hesabının Kullanılmaması (Sayıştay)

BULGU: İlk Madde ve Malzeme Hesabının Kullanılmaması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Kum, mıcır, çimento gibi bazı malzeme alımlarının İlk Madde ve Malzeme Hesabına girişi yapılmadan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 115’inci maddesine göre; Kurumlarca satılmak, üretimde veya diğer faaliyetlerde kullanılmak ya da tüketilmek üzere edinilen ilk madde ve malzeme, yarı mamul, mamul, ticari mal, artık ve hurda gibi bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tüketilecek veya paraya çevrilecek varlıkların “150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı”nda izlenmesi gerekmektedir. Diğer bir ifade ile, aksi bir düzenleme yok ise; ilk madde ve malzemeler edinildiğinde bahsi geçen hesaba borç yazılmak suretiyle muhasebeleştirilecektir. Ayrıca, Yönetmelik’in 116’ncı maddesinde, tüketilmek amacıyla kamu idaresinin ilgili birimlerine verilen veya kullanılan ilk madde ve malzemelerin bu hesaba alacak, “630 Giderler Hesabı”na borç yazılacağı belirtilmiştir. İdarenin hesap ve işlemleri incelendiğinde; İdare tarafından alınan ilk madde ve malzemelerin “150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı”na alınmadan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Netice olarak; tüketilmek üzere satın alınan ilk madde ve malzemenin 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabında takip edilmemesi muhasebe kayıtları üzerinde stok kontrolünü olanaksız hale getirmektedir. Bu durumda, satın alınan ilk madde ve malzemenin öncelikle “150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı”na kaydedilmesi; sonrasında tüketilmek amacıyla kamu idaresinin ilgili birimlerine verilen veya kullanılan ilk madde ve malzemeler için bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydı yapılmalıdır. Tüketilmek üzere satın alınan ilk madde ve malzemenin önce ilgili hesaba kaydedilmemesi nedeniyle, “150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı” ile “630 Giderler Hesabı”nda hatalı bilgi oluşmuştur.
Muhtelif zamanlarda alınıp, “150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı”na kaydedilmeden doğrudan giderleştirilen kum, mıcır, çimento alımlarına ilişkin tablo aşağıdadır;
Tablo 7: Kemer Belediyesi Kum, Mıcır ve Çimento Alım Ödemeleri