BULGU: Taşınır Mevcudunun ve İşlemlerinin Muhasebe Sisteminden Tam Olarak Takip Edilememesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Taşınır işlemlerinin mevzuatın öngördüğü şekilde tesis edilmemesi ve muhasebeleştirilmemesi nedeniyle taşınırların muhasebe sisteminden takip edilemediği ve mali tabloların söz konusu varlıklara ilişkin tam ve doğru bilgi sunmadığı görülmüştür.
Taşınırların mali tablolarda tam ve doğru bir şekilde raporlanması, envanter ve diğer işlemlerin sağlıklı bir şekilde yapılarak taşınır ve muhasebe kayıtlarına aktarılmasına bağlıdır. Bu nedenle taşınır işlemlerinin ve kaydının Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak tesis edilmesi ve Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde (MİBMY) yer alan düzenlemeler çerçevesinde muhasebeleştirilmesi gerekmektedir. İşlem, idari kayıt ve muhasebeleştirme süreçlerinden herhangi birinde oluşan hata, mali tabloların bu varlıklara ilişkin tam ve doğru bilgi sunması noktasında zafiyet oluşturacaktır.
MİBMY’nin 114’üncü ve 187’nci maddelerinde taşınırların muhasebeleştirilmesinde, anılan Yönetmelik ile Taşınır Mal Yönetmeliği hükümlerinin esas alınacağı ifade edilmiştir. Bu nedenle idare kayıtları ile muhasebe verilerinin birbiriyle tutarlı ve uyumlu olması beklenmektedir.
Ancak İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı Cetveli ile 2021 yılı Bilançosunun karşılaştırılması suretiyle yapılan incelemelerde Bilanço ve söz konusu Cetvel arasında tutar farklılıklarının bulunduğu görülmüştür. Bahsi geçen uyumsuzluğun detaylandırıldığı tablo aşağıdadır.
Tablo 8: 2021 Yılı Bilanço ve İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı Cetveli Arasındaki Tutarsızlıklar

Taşınır Kodu Taşınır Mal Yönetim Hesabı Cetvelinde Yer Alan Tutar (TL) (a) Bilançoda Yer Alan Tutar (TL) (b) Fark Tutarı (TL) (c)=(b)-(a)
150- İlk Madde ve Malzeme Hesabı 18.268.962,45 22.014.369,17 3.745.406,72
253-Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı 24.132.985,62 24.133.750,44 764,82
254-Taşıtlar Hesabı 10.418.023,27 9.978.162,07 -439.861,20
255-Demirbaşlar Hesabı 8.552.023,19 8.601.433,32 49.410,13
Toplam 61.371.994,53 64.727.715,00 3.355.720,47

Sonuç olarak, taşınırlara ilişkin etkin bir takip sisteminin kurulabilmesi için idari kayıt niteliğinde olan taşınır hesabı cetvellerinin muhasebe verileri ile uyumunun sağlanması gerekmektedir.


ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, İl Belediyesi’nin taşınır işlemlerinin mevzuata uygun olarak muhasebeleştirilmediğini ve bu nedenle taşınırların muhasebe sisteminden takip edilemediğini ortaya koymuştur. Taşınırların mali tablolarda doğru bir şekilde raporlanması, envanter ve diğer işlemlerin sağlıklı bir şekilde yürütülmesine bağlıdır. İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı Cetveli ile 2021 yılı Bilançosu arasında tutar farklılıkları tespit edilmiştir. Bu durum, taşınırların etkin bir şekilde takip edilebilmesi için idari kayıtların muhasebe verileriyle uyumlu hale getirilmesi gerektiğini göstermektedir.