BULGU: Personel Giderlerinin Yasal Sınırı Aşmasına Rağmen Geçici İşçi İstihdam Edilmesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin, yıllık toplam personel giderlerinin, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin yeniden değerleme katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan miktarın yüzde otuzunu aşmasına rağmen geçici işçi statüsünde personel istihdam ettiği tespit edilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 49’uncu maddesinde; Belediyenin yıllık toplam personel giderlerinin, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre belirlenecek yeniden değerleme katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarın yüzde otuzunu aşamayacağı; yılı içerisinde aylık ve ücretlerde beklenmedik bir artışın meydana gelmesi sonucunda personel giderlerinin söz konusu oranları aşması durumunda, cari yıl ve izleyen yıllarda personel giderleri bu oranların altına ininceye kadar yeni personel alımının yapılamayacağı ve yeni personel alımı nedeniyle bu oranın aşılması sebebiyle oluşacak kamu zararının, zararın oluştuğu tarihten itibaren hesaplanacak kanunî faiziyle birlikte belediye başkanından tahsil edileceği hüküm altına alınmıştır.
İdarenin hesap ve işlemlerinin incelenmesi sonucunda, aşağıdaki tabloda görüleceği üzere; 2021 yılı toplam personel giderlerinin, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerine yeniden değerleme katsayısı uygulandığında bulunan miktarın % 34,78’i olarak gerçekleştiği görülmüştür.
2021 yılı içinde sözü edilen personel giderleri oranı aşılmış olmasına karşın 112 adet geçici personel 5 ay 29 günlüğüne istihdam edilmiştir.
Tablo 10:2020 Yılı Personel Giderlerinin Gerçekleşen Gelirlere Oranı
| 2020 Yılı Gerçekleşen Gelir (Kesin Hesapta Yer Alan Yılı Net Tahsilat Tutarı) | A | 126.577.202,06 |
| 213 Sayılı Vergi Usul Kanununa Göre 2021 Yılında Uygulanacak Yeniden Değerleme Oranı | B | %9,11 |
| Gerçekleşen En Son Yıl Bütçe Gelirleri X Yeniden Değerleme Oranı | AXB=C | 11.531.183,11 |
| Kesinleşen Gelirin Yeniden Değerlenmiş Hali | A+C=D | 138.108.385,17 |
| 2021 Yılı Personel Giderleri Toplamı (Kesin Hesapta Yer Alan) | E | 48.043.806,01 |
| 2021 Yılı Personel Giderlerinin Gelire Oranı | E/D | %34,78 |
Belediye verdiği cevapta; istihdam edilen geçici işçilerin Belediye Meclisinden vize edilerek çalıştırıldığını, turizm sezonunun başlamasıyla birlikte İlçe nüfusunun 5-6 kat arttığını ve çöp toplama hizmetleri, plajların temizliği, sokak ve caddelerin süpürülmesi, yıkanması ve diğer temizlik faaliyetlerinin yaz sezonu sonuna kadar üç vardiyalı çalışma sistemi ile yürütülmesi nedeniyle daha fazla geçici işçi çalıştırılması için ilgili bakanlıktan izin istendiğini ancak, bir geri dönüş alınamadığını ve konu ile ilgili herhangi bir işlem yapılmadığını belirtmiştir.
Sonuç olarak; personel istihdamının Kanun’un amir hükmüne uygun bir şekilde yapılması, yukarıda yer verilen sınır aşıldığında yeni personel teminine gidilmemesi gerekmektedir.
| ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bir Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin yıllık toplam personel giderleri, yasal sınır olan bütçe gelirlerinin yeniden değerleme katsayısıyla çarpımı sonucu bulunan miktarın %30’unu aşmasına rağmen, 112 geçici işçi istihdam ettiği tespit edilmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’na göre, bu durum kamu zararına yol açmakta ve yeni personel alımının yasaklanması gerektiği belirtilmektedir. Belediye, geçici işçilerin istihdamının meclis onayıyla yapıldığını ve yaz sezonu nedeniyle ek iş gücüne ihtiyaç duyulduğunu savunmuştur. |