Sözleşmede süre uzatımı verilmeden yapılan imalatlar için fiyat farkı hesaplanabilir mi (Yüksek Fen Kurulu)

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI

Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı

Görüş No : 2022/108

Görüş Tarihi : 11/05/2022

YÜKSEK FEN KURULU GÖRÜŞÜ

… tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre … tarihinde ihale edilerek, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na göre … tarihinde birim fiyat sözleşmeye bağlanan“… Yapım İşi”nde; fiyat farkı hesaplanması hususunda yüklenici ile idare arasında oluşan anlaşmazlık ile ilgili olarak Kurulumuz görüşü talep edilmektedir.

Konu, gönderilen bilgi ve belgeler ile ilgili mevzuatı çerçevesinde Kurulumuzca inceleme ve değerlendirmeye tabi tutulmuş olup, görüş sorulan konuya ilişkin tarafların görüş, talep ve değerlendirmeleri özet olarak aşağıda belirtildiği şekildedir.

Yüklenicinin görüş ve talebi;

İdareye verilmiş olan dilekçesinden özetle; bahse konu işin ihalesinin 12/12/2019 tarihinde yapıldığı, ihale sürecinde yaşanan gecikme sebebi ile sözleşmenin ancak 22/09/2020 tarihinde imzalandığı, dolayısı ile sözleşmeye konu işin yer tesliminin de geç yapıldığı, ayrıca Covid-19 salgını ve ekonomideki olumsuzluklar sebebi ile malzeme temininde sıkıntılar olduğu, yaşanan gecikmeden ve ortaya çıkan olumsuzluklardan etkilenildiği, Yüksek Fen Kurulunun 2012/43 sayılı kararında da belirtildiği üzere yer tesliminin geç yapılması durumunda fiyat farkı hesaplanması gerektiği, bu husus ve sözleşmenin 14 üncü maddesi dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanması gerektiği yönündedir.

İdarenin görüş ve değerlendirmesi;

Başvuru yazısından özetle; işin yürütülmesi sırasında birim fiyat teklif cetvelinde yer alan“8 cm Sıkışmış Kalınlıkta Yama Asfalt Yapılması (Malzeme İşçilik ve Nakliye Dâhil)”iş kalemi miktarının %176 artış gösterdiği, yüklenicinin vermiş olduğu dilekçede, Covid-19 salgını ve ekonomideki olumsuzluklar sebebi ile malzeme temininde sıkıntılar yaşanıldığını belirterek fiyat farkı hesaplaması yapılmaması durumunda imalatları yapmak istemediği,

Sözleşmenin 14 üncü maddesinde fiyat farkı verilmesinin öngörülmediği, yüklenicinin iş programının gerisinde olduğu, bu hususta uyarıda bulunulduğu ve yüklenicinin cezalı olarak çalıştığı, bu sebeple fiyat farkı hesaplanmasının uygun görülmediği,

Belirtilmektedir.

Tarafların görüş, talep ve değerlendirmeleri bu şekilde açıklandıktan sonra konunun inceleme ve değerlendirilmesine geçilmiştir.

Öncelikle iki hususun açıklanmasında/hatırlatılmasında fayda görülmektedir:

Yüksek Fen Kurulu kararları, karara konu başvuruya/dosyaya özel alınan kararlar olup, başka iş ve/veya başvurular için emsal gösterilmesinin her zaman için uygun sonuçlar doğurmayacağı,

Ayrıca, ihale sürecinde yaşanan gecikmelerde, mevzuatı gereğince isteklilerden teklif geçerlilik süresini uzatması talep edildiğinden, iş uhdesinde kalan ve yüklenici sıfatına bürünen isteklinin de teklif geçerlilik süresini uzattığı, bu hususun zorunluluk değil isteklilerin iradesine bırakıldığı göz önünde bulundurulduğunda; ihale sürecinde meydana gelen gecikmenin işin yer tesliminde meydana gelen gecikme gibi değerlendirilerek, fiyat farkı hesaplanması talebinde bulunulmasının mevzuatına uygun olmadığı,

Değerlendirilmektedir.

Bu iki husus açıklandıktan/hatırlatıldıktan sonra, konunun değerlendirilmesine geçilmiştir.

Başvuru yazısı ve ekleri incelendiğinde;

İşin yer tesliminin 05/10/2020 tarihinde yapıldığı, süresinin 700 gün ve ilk iş bitim tarihinin 04/09/2022 olduğu, başvuru yazısı ve eklerinde idaresince bir süre uzatımı verilip verilmediği anlaşılamamakla birlikte, idarenin beyanına göre yüklenicinin iş programının gerisinde olduğu, bununla birlikte, işin süresinin bitmediği göz önünde bulundurulduğunda, idarenin üst yazısında belirtilen“… gerekli uyarılar yapılarak cezai işlem uygulanmaktadır… ”ifadesi ile neyin kastedildiğinin anlaşılamadığı, gelinen aşamada; yüklenici dilekçesinde belirtilen sebepler ile fiyat farkı hesaplanıp hesaplanamayacağı hususunda Kurulumuz görüşünün talep edildiği görülmektedir.

İşe ait idari şartnamenin“Fiyat Farkı”başlıklı 45 inci maddesinin 3 üncü fıkrasının 1 inci bendinde;

“Fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır.”hükmü,

İşe ait sözleşmenin“Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları”başlıklı 14 üncü maddesinde;

Fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır.

Sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz.”,hükümleri,

Yer almaktadır.

Bu hükümlerden açıkça görüleceği üzere; işte bir süre uzatımı verilmediği sürece, yer teslimi sonrası işin normal süresi içerisinde, sözleşme kapsamında yapılması gereken imalatlar için sözleşme hükümlerine göre fiyat farkı hesaplanamayacağı, hesaplanması durumunda bu işlemin sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin usul ve esaslarda, sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılması anlamına geleceği, bunun dışında işte bir süre uzatımı verilmesi halinde ise sadece uzatılan sürede yapılacak imalatlar için mevzuatında belirtilen yöntemle fiyatfarkı hesaplanacağı, görüşüne,

1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 112 nci maddesinin 1 inci fıkrasının (ç) bendine istinaden, 11/04/2022 tarihinde yapılan toplantıda katılanların oy birliği ile varılmıştır.