|
ÖZET: Spor Bilimleri Fakültesi’nde bulunan yedi laboratuvarın etkin kullanılmadığı ve kapasitesinin altında kaldığı, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ortaya konmuştur. Laboratuvarların eğitim ve araştırma faaliyetlerine yeterince katkı sağlamadığı tespit edilmiştir. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun gereklilikleri doğrultusunda, kamu kaynaklarının etkin, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılması zorunludur. Bu çerçevede, kamu idarelerinin bütçelerini stratejik planlama ve performans esasına göre hazırlamaları beklenmektedir.
Denetimlerde, laboratuvarların bazıları ya hiç kullanılmamış ya da yalnızca belirli derslerde sınırlı sürelerle değerlendirilmiştir. Örneğin, Hipoksi Laboratuvarı, 2018 yılından bu yana yalnızca bir doktora tezi ve iki makale için kullanılırken, Biyomekanik Laboratuvarı etik kurul onayı nedeniyle 2018-2024 döneminde faaliyete geçememiştir. Bu durum, laboratuvarların potansiyelinin yeterince değerlendirilmediğini ve kaynak israfına yol açtığını göstermektedir. Sonuç olarak, Spor Bilimleri Fakültesi’ndeki laboratuvarların daha etkin bir şekilde kullanılması için gerekli tedbirlerin alınması gerekmektedir. Laboratuvarların daha geniş bir öğrenci kitlesine ve akademik çalışmalara açılması, diğer fakültelerle ve dış paydaşlarla ortak kullanım imkânlarının sağlanması önem taşımaktadır. Ayrıca, iç kontrol mekanizmalarının güçlendirilmesi, kaynakların israfını önlemek adına kritik bir adım olacaktır. |
BULGU: Spor Bilimleri Fakültesindeki Laboratuvarların Âtıl Durumda Olması ve Kapasitesinin Altında Kullanılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversite’nin Spor Bilimleri Fakültesi bünyesinde bulunan 7 adet laboratuvarın âtıl durumda olduğu ve kapasitesinin altında kullanıldığı; eğitim-öğretim ve araştırma faaliyetlerine etkin şekilde katkı sağlamadığı görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun temel ilkeleri, kamu kaynaklarının etkin, ekonomik ve verimli kullanılmasını zorunlu kılmaktadır.
Kanun’un;
8’inci maddesinde mali yönetimin hesap verebilirlik ve mali saydamlık ilkeleri çerçevesinde yürütülmesi gerektiği, kamu kaynaklarının belirlenmiş amaçlara uygun, etkili, ekonomik ve verimli kullanılması esas alınmıştır.
9’uncu ve 16’ncı maddeleri, kamu idarelerinin bütçelerini stratejik planlama ve performans esasına göre hazırlamaları gerektiğini ve kamu kaynaklarının israf edilmeden, en yüksek faydayı sağlayacak şekilde tahsis edilmesini zorunlu kılmaktadır.
55’inci ve 56’ncı maddelerinde, kamu idarelerinin etkin bir iç kontrol mekanizması kurarak kaynakların verimli kullanılmasını sağlaması gerektiği belirtilmiştir.
71’inci maddesi, kamu kaynaklarının verimsiz ve amaç dışı kullanılmasının kamu zararı doğura bileceğini ve ilgililerin sorumluluğunu gerektirdiğini vurgulamaktadır.
Yerinde yapılan denetimlerde; Spor Bilimleri Fakültesi bünyesindeki laboratuvarlardan bazılarının ya kullanılmadığı ya da sadece belirli derslerde sınırlı sürelerle kullanıldığı, araştırma ve akademik çalışmalar için yeterli düzeyde değerlendirilmediği, dolayısıyla kapasitesinin altında kullanıldığı tespit edilmiştir. Şöyle ki;
Fakülte’nin 7 adet laboratuvarının (Fonksiyonel Hareket Laboratuvarı, Psiko-Motor Laboratuvarı, Hareket ve Motor Kontrol Laboratuvarı, Hipoksi Laboratuvarı, İnsan Performans Laboratuvarı, Biyokimya Laboratuvarı, Kinantropometri Laboratuvarı) kullanımına ilişkin olarak incelenen belgelerden ( iş talep formu vb.); “Hipoksi Laboratuvarının” Üniversite’nin kurulduğu 2018 yılından beri bir doktora çalışması, iki makale için kullanıldığı; biyomekanik laboratuvarının ise “etik kurul onayı gerekçesi ile” 2018 – 2024 döneminde kullanılamadığı görülmüştür.
Bu durum, Fakülte’nin kullanımındaki laboratuvarların etkin kullanılmaması, kaynak israfına ve akademik potansiyelin yeterince değerlendirilmemesine neden olmaktadır.
Yukarıda anılan mevzuat hükümleri çerçevesinde, Spor Bilimleri Fakültesi bünyesindeki laboratuvarların etkin kullanılmasına yönelik tedbirler alınması gerekmektedir. Bu kapsamda; laboratuvarların daha geniş bir öğrenci kitlesine ve akademik çalışmalara açılması sağlamalı, laboratuvar altyapısının, üniversite içindeki diğer fakültelerle ve dış paydaşlarla ortak kullanımına uygun hale getirilmeli, iç kontrol mekanizmaları güçlendirilerek, kaynakların âtıl kalmasını önleyici tedbirler alınmalıdır.
Kamu idaresi cevabında, bulguya konu 7 adet laboratuvardan 6’sı ile ilgili olarak açıklama yapmış ancak söz konusu laboratuvarların kullanımına ilişkin açıklamalar incelendiğinde -hipoksi laboratuvarının 2018/2024 döneminde yani 6 yıl içinde sadece 1 doktora tezi, iki bilimsel makale için kullanılmış olması, biyokimya laboratuvarının ise etik kurul onayının alınması gerekçesiyle kullanılamadığı savunması- Üniversite bünyesindeki laboratuvarların kapasitenin altında kullanımına ilişkin tespitimizin yerinde olduğunu teyit etmektedir.
Sonuç olarak, kamu kaynaklarının verimli, tutumlu ve etkin kullanımını sağlamak adına laboratuvarların kapasitesine uygun şekilde değerlendirilmesi gerekmektedir.