ÖZET: Vakıf yükseköğretim kurumlarında lisansüstü programlarda okutulması gereken aktif öğrenci sayısına Yükseköğretim Bilgi Sistemi (YÖKSİS) üzerinden ulaşılamadığı tespit edilmiştir. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’na göre lisansüstü eğitim, yüksek lisans ve doktora programlarını kapsamakta ve vakıf yükseköğretim kurumları, bu programlarda en az yüzde on beş burslu öğrenci okutma yükümlülüğüne sahiptir. Ayrıca, bu kurumlar her yıl 31 Ağustos itibarıyla Yükseköğretim Kurulu’na, tezli yüksek lisans ve doktora programlarındaki öğrenci sayısını ve ücretsiz okutulan burslu öğrenci sayısını bildirmekle yükümlüdür.

Yapılan denetimlerde, YÖKSİS’te aktif öğrenci sayısına ulaşılmasına rağmen, ücretsiz okutulan öğrenci sayısının kaydedilmediği belirlenmiştir. Bu durum, ilgili mevzuat hükümleriyle çelişmektedir. Başkanlık, bu sorunun çözümü için gerekli adımları atmaya başlamış ve çalışmalar yürütmektedir. Yüksek lisans ve doktora programlarında ücretsiz okutulan öğrenci sayısının YÖKSİS’te doğru bir şekilde yer alması, sistemin şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleri doğrultusunda rapor üretme yeteneğini artıracaktır.

BULGU: Vakıf Yükseköğretim Kurumlarında Lisansüstü Programlarda Okutulması Gereken Aktif Lisansüstü Öğrenci Sayısına Yükseköğretim Bilgi Sistemi Üzerinden Ulaşılamaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite

Vakıf Yükseköğretim Kurumlarında lisansüstü programlarda okutulması gereken aktif lisansüstü öğrenci sayılarına ilişkin verilere YÖKSİS (Yükseköğretim Bilgi Sistemi) üzerinden ulaşılamadığı görülmüştür.

06.11.1981 tarihli ve 17506 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesine göre lisansüstü eğitim, yüksek lisans ve doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık ve sanatta yeterlik eğitimini kapsamaktadır.

2547 sayılı Kanun’un Ek Madde 9’uncu maddesi “Vakıf yükseköğretim kurumları, ön lisans, lisans, tezli yüksek lisans ve doktora düzeyindeki her bir diploma programında öğrenim gören öğrencilerden; ilgili programın en yüksek merkezi yerleştirme puanına sahip en az yüzde on beşi kadar öğrenciyi, söz konusu programın öğrenim süresi boyunca ücretsiz okutmakla yükümlüdür.” şeklindedir.

Vakıf Yükseköğretim Kurumlarının 2547 sayılı Kanun’un Ek 9’uncu Maddesi Kapsamında Ücretsiz Öğrenci Okutmasına Yönelik Usul ve Esaslar’ın “Vakıf yükseköğretim kurumunun yükümlülükleri” başlıklı 4’üncü maddesinin 3’üncü fıkrasında; “Tezli Yüksek lisans ve doktora programlarında okuyan öğrenci sayısı ile bu öğrencilerden ücretsiz okutulan burslu öğrenci sayısını her yıl 31 Ağustos itibariyle Yükseköğretim Kuruluna bildirir.” hükümlerine yer verilmiştir.

26.12.2007 tarihli ve 26738 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği’nin “Bilgi ve İletişim Standartları” başlıklı dördüncü bölümünün “Raporlama” standardı “İdarenin amaç, hedef, gösterge ve faaliyetleri ile sonuçları, saydamlık ve hesap verebilirlik ilkeleri doğrultusunda raporlanmalıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Anılan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde Vakıf Yükseköğretim Kurumları bünyesinde tezli yüksek lisans ve doktora programlarındaki öğrenci sayıları ile yine aynı programlarda okuttuğu ücretsiz öğrenci sayısını her yıl 31 Ağustos tarihi itibariyle YÖK’e bildirmek zorundadır.

Yapılan inceleme sonucunda, YÖKSİS’te tezli yüksek lisans ve doktora programlarında okuyan aktif öğrenci sayısına yer verilmesine karşılık ücretsiz okutulan öğrenci sayısına ulaşılamamaktadır.

Başkanlık tarafından söz konusu hususun düzeltilmesine ilişkin işlemlere başlanıldığı ve çalışmaların yapıldığı ifade edilmiştir.

Yüksek lisans ve doktora programlarında ücretsiz okutulan asgari düzeydeki aktif öğrenci sayısına ilişkin verilen YÖKSİS’te tamamlatılması ve anılan sistemin Başkanlık’ın amaç, hedef, gösterge ve faaliyetleri ile sonuçları, saydamlık ve hesap verebilirlik ilkeleri doğrultusunda rapor üretmesi sağlanmalıdır.